InquirerUS urges PH to resolve Pax Silica issues first, says GatchalianDaily MaverickCLIMATE SUMMIT: West Coast fishers left waiting for help as COP31 ends without a dealPunchOyetola orders probe into Bayelsa boat accidentThe Jerusalem PostClimate talks collapse at COP31 for first time since 2009 after opponents say deal is too weakScreen RantWhy Chris Pratt Was Recast In Taylor Sheridan's Sicario Meets The Terminal List Action ThrillerZDF heuteEntdecken Sie das ZDF-Nachrichtenstudioسكاي نيوز عربيةأكسيوس: عملية أوكرانية استهدفت السفينة الروسية في بنغازيGuardian SportHull City v Brighton: Premier League – liveRTP DesportoCruzeiro conquista sexta vitória seguida e fica mais perto de assegurar pódioDeadline‘Hunger Games: Sunrise On The Reaping’ $120M U.S. Opening Is Second Best Start For A Prequel After ‘Rogue One’ – Sunday UpdateThe GuardianArsenal v West Ham, Manchester City 1-3 Tottenham: WSL clockwatch – liveStraits Times SportJegou and Ramos return as France set sights on inaugural Nations Championship title
The Daily Newsstand · Free, Always
Sunday, November 22, 2026

Czy ktokolwiek naprawdę chce resetu? [OPINIA]

Translate

Tekst powstał w ramach projektu WP Opinie. Przedstawiamy w nim zróżnicowane spojrzenia komentatorów i liderów opinii publicznej na kluczowe sprawy społeczne i polityczne.

Jarosław Kaczyński na swoim koncie na X jeszcze bardziej podbił żądania, jakie jego przedstawiciele mieli zgłaszać w trakcie negocjacji w Pałacu Prezydenckim: stwierdził mianowicie, że do resetu konieczna jest dymisja obecnego rządu i powstanie gabinetu technicznego, który doprowadzi kraj do wyborów w konstytucyjnym terminie.

Gdyby KO chciało odpowiedzieć podobnym żądaniem, to Donald Tusk musiałby ogłosić, że godzi się na reset, ale tylko jeśli prezydent Karol Nawrocki poda się do dymisji, a PiS ogłosi samorozwiązanie jako partia.

To, że resetowe rozmowy utknęły w takim punkcie, nie powinno nikogo dziwić. Od początku można było mieć wątpliwości, czy PiS naprawdę chce resetu, czy tylko zademonstrować, że to nie ono blokuje rozmowy na ten temat – podobne wątpliwości można mieć zresztą do prawie wszystkich uczestników rozmów.

W filmie "Kler" Wojciecha Smarzowskiego jest świetna scena, gdy kierujący ubogą wiejską parafią ksiądz oburza się na swoją partnerkę, która uruchomiła remont dachu kościoła, na który ksiądz od dawna zbierał pieniądze. "Chodzi o to, żeby zbierać, a nie żeby było zebrane" – tłumaczy kapłan kobiecie. W polityce podobnie, czasem chodzi o to, by pokazać, że coś się robi, a nie żeby coś realnie zrobić.

PiS chce po prostu swojego Trybunału

W przypadku PiS sprawa jest najbardziej jasna: partia nie chce resetu, chce swojego Trybunału Konstytucyjnego. PiS liczy, że po wyborach zdobędzie większość i wykorzysta ją do tego, by uchwałą unieważnić wybór sędziów wybranych w obecnej kadencji Sejmu, którzy złożyli ślubowania w Sejmie, a nie w obecności prezydenta i na ich miejsce wsadzić "swoich". W 2015 r. zrobił to samo z pięcioma sędziami wybranymi przez Sejm poprzedniej kadencji, zdominowany przez koalicję PO-PSL, mamy więc precedens.

Czemu więc w ogóle PiS poszedł rozmawiać o resecie? Bo patronat nad tymi rozmowami objął prezydent Nawrocki, a więc najpopularniejszy dziś w Polsce polityk prawicy, wystawiony przez PiS w wyborach prezydenckich. PiS nie mogło zignorować inicjatywy swojego prezydenta, musiało połknąć obraźliwe słowa, jakie wcześniej mówiło o "reseciarzach" i zasiąść przy prezydenckim stoliku.

Było jednak oczywiste, że prędzej czy później partia będzie próbowała go wywrócić. Mogła to zrobić albo sprytnie – tak, by za impas w negocjacjach dało się obwinić politycznych konkurentów – albo brutalnie. To, jak absurdalne warunki resetu postawił Kaczyński, wskazuje bez wątpienia, że wybrał opcję numer dwa. Nie wiadomo tylko, czy stała za tym wyrafinowana kalkulacja, czy był to kolejny z licznych błędów, jakie lider PiS popełnił po wyborach prezydenckich w 2025 r. Bo PiS może teraz albo utrwalić wizerunek partii sabotującej rozwiązanie sytuacji w TK, wbrew także dużej części prawicy, albo będzie musiał wycofać się z wcześniejszego stanowiska – co nigdy nie jest wizerunkowo przyjemne.

Czy można tu ufać prezydentowi?

Można mieć także spore wątpliwości co do resetowych ambicji prezydenta Nawrockiego. Do resetu potrzeba zgody dwóch największych klubów w Sejmie, bo bez tego nie zbierze się nigdy większość konstytucyjna. Gdyby prezydentowi realnie na tym zależało, to zacząłby rozmowy z Kaczyńskim i Tuskiem, i zaangażował swój polityczny kapitał, by wynegocjować jakieś porozumienie między tą dwójką – bo nie będzie resetu bez zgody KO lub PiS. Choć gdyby tylko PiS było przeciw, to teoretycznie zebrać by się mogła matematyczna większość.

Prezydent nie budzi też zaufania jako gospodarz rozmów o resecie z tego prostego powodu, że to on odpowiada za ostatnią eskalację kryzysu wokół TK. Nie byłoby go, gdyby, jak wymaga tego od niego prawo, przyjął ślubowanie od wszystkich ośmiu – a nie tylko trojga – sędziów wybranych w tej kadencji. Prezydent wymyślał różne preteksty dla zwlekania z odebraniem przysięgi od reszty. Maciej Berek miał rzekomo "nie spełniać kryteriów formalnych", sędziowie wybrani w marcu mieli być wybrani "hurtowo", a nie indywidualnie i po zbyt długim terminie po upływie kadencji ich poprzedników, a potem pretekstem stało się to, że złożyli przysięgę w towarzystwie marszałka Sejmu, co rzekomo miało stworzyć "konflikt kompetencyjny" między prezydentem a marszałkiem, który rozstrzygnąć musi Trybunał.

Żaden z pretekstów prezydenta nie trzyma się kupy w sensie prawnym, a ich polityczny cel wydaje się dość oczywisty: chodzi o to, by do następnych wyborów utrzymać w Trybunale większość sędziów wybranych w czasach PiS, tak by nie powstał zrównoważony skład TK i by Trybunał nie wydał żadnego wyroku szkodzącego politycznym interesom prawicy oraz nie odebrał immunitetu Bogdanowi Święczkowskiemu.

Dlaczego więc prezydent w ogóle angażuje się w rozmowy w sprawie resetu? Być może dlatego, że takie hasło mocno popiera Konfederacja, której poparcie było kluczowe dla jego zwycięstwa w drugiej turze. Konfederacja, zwłaszcza jej mentzenowska część – bo marszałek Krzysztof Bosak w kwestii TK niemal całkowicie mówi dziś PiS – przyjmuje narrację: przez konflikt dwóch starszych panów wokół TK kluczowa instytucja jest sparaliżowana, trzeba to rozwiązać wbrew obsesjom i konfliktom Kaczyńskiego i Tuska. W tej sytuacji Nawrocki, prezydent, który wygrał z Trzaskowskim wśród młodszych wyborców, nie może stać po stronie "starszych panów".

Tym bardziej, że sądy zaczęły powszechnie uznawać wyroki "Trybunału Korwin-Piotrowskiej", to sprzeciw kancelarii prezydenta wobec "Trybunału uzurpatorów" będzie miał niewielkie praktyczne znaczenie. Zwłaszcza gdyby prawica nie miała większości w przyszłym Sejmie pozwalającej jej na nowo ułożyć sobie Trybunał.

Gdyby prezydent zaangażował swój autorytet w reset i nic nie wskórał, na pewno osłabiłoby to jego pozycję. Sytuacja, gdy rozmowy prowadzone nie przez prezydenta, a przez szefa jego kancelarii, ministra Zbigniewa Boguckiego, zrywa Kaczyński, stawiając absurdalne warunki, nie jest jednak dla prezydenta najgorsza.

Najłatwiej uwierzyć w intencje tych, od których najmniej zależy

Niestety, w kwestii resetu najłatwiej uwierzyć w intencje tych, od których najmniej zależy. Bo nawet w przypadku PSL można mieć wątpliwości, czy chodzi realnie o reset, czy o zaznaczenie odrębności od KO, wzmocnienie się sondażowe – co na razie wydaje się działać – i wynegocjowanie lepszych miejsc na ewentualnej jednej liście z KO.

PSL przedstawił też po prostu bardzo złą propozycję resetu, dającą prezydentowi prawo weta przy wskazywaniu wszystkich sędziów. Jest oczywiste, że ta propozycja nie będzie do zaakceptowania dla KO, bez której resetu nie będzie. Lepsze propozycje resetu przedstawił Sławomir Mentzen – ale on w obecnym Sejmie ma zaledwie 17 posłów, a nawet mniej, bo nie wiadomo, czy może liczyć na pełną lojalność "narodowej" części Konfederacji.

Konfederacji, podobnie jak Razem, łatwo jest przedstawiać najbardziej sensowne stanowisko w kwestii resetu, bo nic od nich realnie nie zależy. Ciekawe będzie, jak Konfederacja się zachowa, jeśli w przyszłym Sejmie będzie decydować o większości z PiS. Czy wtedy postawi reset w TK jako warunek utworzenia rządu, czy też zgodzi się na ponowne przejęcie Trybunału przez PiS w zamian za kilka sędziowskich miejsc dla ludzi ze swojego środowiska?

Reset konieczny, ale skrajnie nieprawdopodobny

Jednocześnie reset dziś wydaje się jedynym rozwiązaniem pozwalającym w pełni odbudować prawomocność i społeczne zaufanie do Trybunału. Droga, jaką przyjął rząd – Trybunał pod przewodnictwem sędzi Korwin-Piotrowskiej zaczyna orzekać, jego orzeczenia uznają sądy, wchodzą do niego kolejni sędziowie, praktyka orzecznicza odbudowuje autorytet instytucji – ma ten problem, że prezydent nie uznaje sędziów, od których nie odebrał ślubowania. Choć nie ma żadnego prawa, by wybierać, kto jest sędzią TK, a kto nie, bo ten wybór zgodnie z konstytucją należy do Sejmu.

Opinie prezydenta mogą niestety podzielać niektóre sądy – zwłaszcza te obsadzone przez sędziów karierę zawdzięczających PiS – a spór o TK między najwyższymi przedstawicielami władzy nie będzie pomagał Polsce w budowaniu wizerunku praworządnego, poważnego państwa. Nie będzie też wzmacniał zaufania obywateli do państwa prawa. W tym scenariuszu w TK zostają też tacy sędziowie, którzy tworzyli skrajnie podporządkowaną interesom PiS linię orzeczniczą Trybunału, przyczyniając się do bezprecedensowego w historii III RP upadku autorytetu tej instytucji.

Czasem najlepsze rozwiązania są skrajnie nieprawdopodobne – i tak na razie wygląda sprawa z resetem. Opinia publiczna nie powinna się poddawać i naciskać na polityków – lewicowa na tych z lewa, prawicowa na tych z prawa – ale bez wielkiej nadziei co do faktycznych intencji polityków.

View the original on Wirtualna Polska →

KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.