1 Kasım’da binlerce kişi dolandırılabilir! Bu yöntemlere karşı hazırlıklı olun... Uzman isim anlattı: İşte yaşanabilecek en felaket senaryo

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Gelişmelerden anında haberdar olun.

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

Haberin Devamı

PANİK VE ZAMAN BASKISI EN BÜYÜK SALDIRI SİLAHI

Düzenleme tarihi yaklaştıkça siber dolandırıcıların en çok "sosyal medya hesabınız kapatılacak" temalı kurgulara başvuracağını belirten Siber Güvenlik Uzmanı Osman Demircan, sürecin yarattığı bilgi kirliliğinin manipülasyona çok açık olduğunu vurguladı.

Kullanıcıların özellikle zaman baskısı kuran mesajlara karşı uyanık olması gerektiğini ifade eden Demircan, saldırganların “Yaşınızı doğrulamak için son 24 saat”, “Fotoğraflarınız ve mesajlarınız kalıcı olarak silinecek”, “Hesabınız yaş sınırına takıldı”, “Ebeveyn onayı bekleniyor” veya “Kapatma işlemine itiraz etmek için başvurun” gibi ürkütücü ifadelerle kullanıcıları panikle hareket etmeye zorlayacağını söyledi. Bu senaryoların henüz gerçekleşmiş bir saldırı dalgası olmadığını, ancak bilinen dolandırıcılık yöntemlerinin mevcut gündeme uyarlanmış hali olduğunu altını çizerek belirten uzman isim, paniğin tuzağın ilk adımı olduğunu dile getirdi.

Haberin Devamı

DİĞER POPÜLER YÖNTEM: SAHTE ÇÖZÜMLER SATMAK

Saldırganların bir diğer popüler yönteminin ise sahte çözümler satmak olacağını aktaran Demircan; “Hesabınızı kapatılmaktan kurtarıyoruz”, “Yaş doğrulamasını sizin yerinize yapıyoruz” veya “Küçük bir ücretle hesabınızı yeniden açıyoruz” vaatleriyle hem para hem de hesap bilgilerinin hedef alınacağını kaydetti.

Gençlere “Yasağı aşan uygulama”, ailelere ise “Zorunlu ebeveyn kontrol programı” adı altında tuzak yazılımlar sunulabileceğine dikkat çeken Demircan; mesajlarda kurum logosunun bulunmasının, düzgün bir Türkçe kullanılmasının, mesajın kişiye ismiyle hitap etmesinin ya da tanıdık bir arkadaştan gelmesinin kesinlikle bir güvenilirlik kanıtı oluşturmadığını vurguladı.

1 KASIM’DA BÜTÜN HESAPLAR KAPANACAK MI?

Dolandırıcıların yarattığı "1 Kasım'da bütün hesaplar bir anda kapanacak" algısının tamamen bir şehir efsanesi ve dolandırıcı söylemi olduğunu belirten Demircan, resmi takvime dair şu kritik bilgiyi paylaştı: “Yönetmelik 1 Kasım’da yürürlüğe girse de daha önce açılmış ve henüz doğrulanmamış mevcut hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar doğrulama süresi öngörülüyor. Dolayısıyla kullanıcıların panik yapmasını gerektirecek anlık bir kapatma durumu söz konusu değil.”

Haberin Devamı

YAŞ DOĞRULAMASI NASIL YAPILACAK?

Sosyal medya platformlarının veya resmî kurumların yaş doğrulaması bahanesiyle SMS, WhatsApp ya da e-posta üzerinden kimlik veya KVK verisi talep edip etmeyeceği konusuna açıklık getiren Osman Demircan, bildirim göndermekle hassas veri toplamak arasında büyük bir fark olduğunu belirtti. Platformların hesap işlemleriyle ilgili SMS veya e-posta atabileceğini, bu nedenle gelen her mesajın doğrudan sahte sayılamayacağını ifade eden uzman isim, ancak mesaja yanıt olarak e-Devlet şifresi, giriş kodu, kredi kartı bilgisi veya kimlik fotoğrafı istenmesi durumunda ortada kesinlikle art niyetli bir durum olduğunu söyledi.

Haberin Devamı

Türkiye’de hayata geçirilecek yeni düzenlemede yaş doğrulamasının e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak özel bir "yaş doğrulama belirteci" ile yapılacağını açıklayan Demircan, bu sistemin çalışma mantığını şu sözlerle özetledi:

“Oluşturulan bu teknik belirteç, yalnızca kişinin 15 ve 18 yaş eşiklerini geçip geçmediğini platforma bildirecektir. Bunun dışında hiçbir kişisel veri sosyal medya şirketine aktarılmayacaktır. Yani amaç, sosyal medya platformuna kimlik belgesindeki tüm bilgileri vermek değil, sadece ilgili yaş şartının sağlanıp sağlanmadığını doğrulamaktır.”

HESAPLARINIZDAKİ BİLDİRİMLERİ KONTROL EDİN

Haberin Devamı

Doğrulama süreçlerinde izlenmesi gereken en güvenli yöntemi de anlatan Osman Demircan, gelen mesajlardaki bağlantılara tıklamak yerine doğrudan sosyal medya uygulamasının kendisini açarak hesap bildirimlerinin kontrol edilmesi gerektiğini vurguladı. Gerektiğinde e-Devlet’in resmi mobil uygulaması veya adresi tarayıcıya elle yazılarak giriş yapılması gerektiğini söyleyen Demircan, "e-Devlet şifresi hiçbir koşulda sosyal medya platformuna veya doğrulama görevlisine verilemez. e-Devlet çalışanları dahil hiç kimsenin kullanıcıdan bu şifreyi isteme yetkisi ve hakkı yoktur" diyerek vatandaşları uyardı.

TEK BİR TIK TÜM CİHAZI ELE GEÇİREBİLİR VE HAYATI KARARTABİLİR

Haberin Devamı

Sahte bir bağlantıya tıklanması veya bilgi paylaşılması durumunda karşılaşılabilecek risklerin boyutuna değinen Osman Demircan, tehlikenin kullanıcının ilerlediği aşamaya göre katlanarak arttığını ifade etti.

“Sadece sahte bir web sayfasını açmak güncel bir telefonda işletim sistemi açığı yoksa tüm cihazın hemen ele geçirildiği anlamına gelmez ancak güncellemesi yapılmamış, eski ya da zararlı yazılım barındıran cihazlarda tarayıcı açıkları istismar edilerek kontrol kaybedilebilir” dedi ve şu detayları paylaştı:

“Sahte sayfaya sosyal medya şifresinin girilmesi halinde hesap doğrudan çalınır. Aynı şifrenin kullanıldığı diğer platformlar ve özellikle e-posta hesabı da zincirleme olarak tehlikeye girer. ----SMS onay kodlarının dolandırıcılara verilmesi durumunda iki aşamalı doğrulama koruması dahi kolaylıkla aşılabilir. Kimlik fotoğrafı ve yüz videosu paylaşımı ise gelecekteki nitelikli dolandırıcılıklar ve kimliğe bürünme vakaları için malzeme sağlar. Kart bilgilerinin girilmesi ise anında maddi kayıplara yol açabilir.”

YAŞANABİLECEK EN FELAKET SENARYO

Cihaz kontrolünün ele geçirilmesinin yaşanabilecek en felaket senaryo olduğunu altını çizen Osman Demircan, zararlı bir uygulamanın cihaza kurulması ve erişilebilirlik, bildirim okuma veya ekran paylaşımı gibi kritik izinlerin verilmesi halinde dolandırıcıların telefon üzerinde tam yetki sahibi olacağını belirtti.

Demircan, yaşanabilecek dehşet verici sonuçları şu şekilde sıraladı:

“Siz telefonu elinizde tuttuğunuzda neye ulaşabiliyorsanız, saldırganlar da tamamına erişebilir. Bankacılık uygulamalarınıza girilerek hesaplarınız boşaltılabilir, adınıza krediler çekilebilir. Özel fotoğraflarınız ve yazışmalarınız şantaj ya da yasa dışı işlerde kullanılabilir. Wi-Fi şifreniz ele geçirilerek evinizin yakınına gelen şahıslar ağınıza sızabilir ve eşinizin, çocuğunuzun cihazlarına erişim sağlayabilir. Siber dünyadaki bu yetki kayıpları; ısrarlı takip, siber zorbalık ve kadına şiddete kadar varan çok ağır sonuçların başlangıç noktası olabilir.”

DOLANDIRILDIĞINI ANLAYAN KİŞİ İLK 5 DAKİKADA NE YAPMALI?

Yanlışlıkla sahte bir bağlantıya tıklayan, bilgi paylaşan veya dosya indiren bir kişinin ilk 5 dakika içinde soğukkanlılığını koruyarak atması gereken hayati adımları sıralayan Siber Güvenlik Uzmanı Osman Demircan, ilk amacın devam eden zararı anında kesmek olduğunu ifade etti. Sürecin paylaşılan bilginin türüne göre yönetilmesi gerektiğini söyleyen Demircan, adım adım yapılması gerekenleri şöyle özetledi:

İletişimi ve bağlantıyı anında kesin: Sayfayı derhal kapatın, telefon görüşmesini sonlandırın. Gelen yeni kodları, ödeme taleplerini onaylamayın.

İnterneti tamamen kapatın: Eğer cihazınıza bir dosya indirdiyseniz kesinlikle açmayın ve kurmayın. Bir uygulama kurduysanız, uzaktan erişim veya ekran paylaşımı izni verdiyseniz cihazın Wi-Fi ve mobil veri bağlantısını hemen kesin. Uçak moduna aldığınızda Wi-Fi'ın kapalı kaldığından emin olun. İnternet kesildiği anda dolandırıcıların cihazla olan tüm bağı yeniden erişim sağlanana kadar kopacaktır.

Bankanızla iletişime geçin: Finansal bir bilgi veya kart paylaşımı söz konusuysa, hemen güvenilir başka bir cihazdan bankanın resmi numarasını arayın. Kartların kapatılmasını, hesapların dondurulmasını ve şüpheli işlemlerin incelenmesini talep edin. Yapılan para transferlerinin durdurulması veya geri çağrılması için saniyelerin bile önemi vardır.

Şifreleri güvenli bir cihazdan değiştirin: Paylaşılan şifreleri başka temiz bir cihaz kullanarak derhal değiştirin. Eğer e-posta şifreniz açığa çıktıysa ilk önceliği ona verin. Açık oturumları kapatın, bağlı cihazları kontrol edin ve tanımadığınız erişimleri kaldırın. İki faktörlü doğrulamayı tüm hesaplarınızda aktif edin.

Delilleri karartmayın ve kaydedin: Mesajı, gönderen numara/adres bilgilerini, ekran görüntülerini, bağlantı linkini ve dekontları saklayın. Delil toplamak adına şüpheli linke tekrar tıklamayın, sadece ekran görüntülerini alın.

Cihazı Teknik İncelemeye Alın: Telefonunuza bulaşan şüpheli uygulama ve izinler incelenmelidir. Cihaz kontrolünün kaybedildiği düşünülüyorsa profesyonel teknik destek alınmalıdır. Panikle cihazı hemen fabrika ayarlarına döndürmek adli delillerin silinmesine yol açabilir.

İHBAR KANALLARI VE RESMİ MERCİLERİN ROLÜ

Siber bir saldırı veya dolandırıcılık durumuyla karşılaşıldığında doğru merciye başvurmanın önemine değinen Osman Demircan; teknik bildirim, mağduriyetin durdurulması ve adli soruşturma süreçlerinin birbirinden farklı kulvarlar olduğunu vurguladı.

Zararlı bağlantıların teknik bildirimi konusunda güncel bir idari değişikliğe dikkat çeken Demircan, Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi’nin (USOM) resmi duyurusuna göre siber ihbar süreçlerinin ve zararlı bağlantı listelerinin artık Siber Güvenlik Başkanlığı’nın siberguvenlik.gov.tr adresi üzerinden yürütüldüğünü belirtti. Vatandaşların şüpheli bağlantıları, mesaj ekran görüntülerini ve tarih-saat bilgilerini bu platforma bildirebileceklerini kaydeden uzman isim, ihbar formlarına kesinlikle şifre veya doğrulama kodu eklenmemesi gerektiğinin altını çizdi.

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK) Tüketici Şikâyet Sistemi’nin haberleşme hizmetlerine ilişkin bir kanal olduğunu ancak tek başına BTK’ya yapılan başvurunun adli mercilerin veya bankanın yerini tutmayacağını ifade eden Demircan; para kaybı, şantaj, kimlik hırsızlığı veya hesap ele geçirilmesi durumunda vakit kaybetmeksizin delillerle birlikte polis, jandarma veya Cumhuriyet Başsavcılığına başvurulması gerektiğini söyledi.

Osman Demircan, teknik birimlerin altyapıyı engellediğini, adli makamların ise faillerin peşine düştüğünü hatırlatarak, hiçbir kurumun "5 dakikada site kapatılır" veya "para kesin geri alınır" garantisi veremeyeceğini, bu yüzden vatandaşların adli süreci beklerken kendi hesap güvenliklerini sağlama alacak acil önlemleri asla ertelememesi gerektiğini sözlerine ekledi.