Na waarschuwingen over escalatie vliegt Russische heli Poolse luchtruim binnen

Een Russische militaire helikopter heeft gedurende een kleine minuut het luchtruim van NAVO-land Polen geschonden. Dat gebeurde volgens het Poolse leger vanmorgen bij de grens tussen de Russische exclave Kaliningrad en de Poolse noordkust, op zo'n 100 kilometer van havenstad Gdansk. Vanuit Rusland is niet op het bericht gereageerd.

De Russische Mi-8-helikopter vloog 42 seconden boven het Poolse luchtruim, tot 300 meter over de grens, staat in de Poolse verklaring(opent in nieuw venster). Daarop gingen gevechtsvliegtuigen de lucht in en bracht het leger grondtroepen in staat van paraatheid. "De aard van het incident wijst erop dat Rusland opnieuw de paraatheid van onze luchtverdediging op de proef stelt", aldus de het leger.

Het bericht over de helikopter volgt kort op een nieuwe waarschuwing van de Poolse premier Tusk dat Rusland uit is op escalatie. Hij sprak vorige week in het parlement van "een reëel risico" dat Rusland drones of andere projectielen op de oostflank van het Europese NAVO-gebied gaat afvuren. Meteen daarna bezocht hij Kyiv, om de Poolse steun aan Oekraïne te onderstrepen.

Met Tusk geven Europese inlichtingendiensten waarschuwingen af, ook deze week weer. Drie Europese inlichtingenchefs zeggen dat Rusland de NAVO "binnen enkele maanden" wil testen met kleine aanvallen op het grondgebied van het militaire bondgenootschap. De Russen zouden daarmee willen aantonen dat bondgenoten niet voor elkaar in de bres springen en daarmee onrust zaaien.

Bij die aanvallen zou het kunnen gaan om een toename van drone-activiteiten, een kleine inval van een aan Rusland grenzend gebied of andere hybride acties, schetste het hoofd van de Tsjechische inlichtingendienst Michal Koudelka tegenover de Britse krant The Guardian(opent in nieuw venster). Het opzettelijk schenden van het luchtruim van een NAVO-land past in dat dreigingsbeeld.

Ruim vier en een half jaar na de grootschalige invasie van Rusland in Oekraïne komt de oorlog voor buurland Polen steeds dichterbij. Gevechtsvliegtuigen van Polen en NAVO-bondgenoten die in het land aanwezig zijn stijgen met regelmaat op bij Russische aanvallen in het westen van Oekraïne. Door die aanvallen gaan ook delen van het Poolse luchtruim uit voorzorg dicht.

Na een aanval op een passagierstrein tussen de hoofdsteden Kyiv en Warschau kondigde premier Tusk deze maand een "zeer verhoogde staat van paraatheid" af. Bij een aanval met honderden drones raakte Rusland de locomotief van de trein, op slechts 2 kilometer van de Poolse grens. Door tijdige evacuatie vielen er geen gewonden.

Bij de grensovergang vloog bij diezelfde aanvalsgolf ook een tankstation in brand:

De boodschap van Rusland aan Polen en daarmee de NAVO was helder: stop met het steunen en bevoorraden van Oekraïne. Via het spoor gaat vanuit de EU veel militaire en humanitaire hulp naar het door Rusland binnengevallen land. Volgens Rusland zijn de Europese landen daarmee medeplichtig aan de oorlog, die het in 2022 met de invasie zelf begon.

"Alle zendingen van militair materieel die voor Kyiv zijn bestemd, zijn legitieme doelwitten voor de strijdkrachten van de Russische Federatie", waarschuwde het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken vandaag. De woordvoerder hekelde daarbij het nieuwe 100 jaar geldende vriendschapsverdrag(opent in nieuw venster) dat Canada en Oekraïne deze maand tekenden, inclusief nieuwe wapenleveranties.

Ondertussen hoopt Polen op steun vanuit de VS, waar president Trump vorige week een sanctiewet tegen Rusland tekende. Mochten de Amerikanen binnenkort besluiten een permanente militaire basis in Polen te vestigen, dan zal die tot 'Fort Trump' worden gedoopt, zei president Nawrocki gisteren bij Bloomberg(opent in nieuw venster). Dat besluit van de VS is volgens hem "een kwestie van tijd".