„Plany były opracowane”. Kulisy prezydenckiej reakcji na kryzys wokół TK

Szef gabinetu prezydenta RP Paweł Szefernaker rzucił nieco więcej światła na działania prezydenta w sprawie Trybunału Konstytucyjnego. Wskazał, iż ośrodek prezydencki miał przygotowane plany na wypadek „użycia siły wobec legalnie funkcjonującego organu konstytucyjnego”.

Prezydent Karol Nawrocki i Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego Zbigniew Kapiński w drodze do TK w noc z 30 na 31 października (fot. Paweł Supernak) /PAP

Najnowsza odsłona sporu o TK rozpoczęła się wieczorem, 30 października. Prezydent Karol Nawrocki leciał wówczas na wizytę do Senegalu, ale dowiedziawszy się o sytuacji w stolicy, zawrócił znad Hiszpanii. W Warszawie lądował późnym wieczorem, a do siedziby Trybunału wszedł tuż przed godz. 1:00 w nocy.

Szef gabinetu prezydenta RP Paweł Szefernaker powiedział w wywiadzie dla tygodnia „Sieci”, że „plany na taką okoliczność były w pałacu opracowane”, a kilka tygodni przed wydarzeniami w Trybunale Konstytucyjnym prezydent zapowiedział to wicepremierowi i ministrowi obrony narodowej Władysławowi Kosiniakowi-Kamyszowi. 

Szefernaker zaznaczył, że sam osobiście przekazał taką informację szefowi ministerstwa spraw wewnętrznych Marcinowi Kierwińskiemu. Był też pewny, że gdyby prezydent jednak wylądował w Senegalu, „wróciłby tak szybko, jak tylko byłoby to możliwe”.

Sporne wejście do TK

Paweł Szefernaker został zapytany także o wejście prezydenta do Trybunału Konstytucyjnego. Szef gabinetu głowy państwa powiedział, że „wbrew niektórym głosom wszystko, co zostało zrealizowane tamtej nocy, było przemyślane i wcześniej rozważone, także pod kątem prawnym”.

Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz informował wcześniej, że osoby stojące w drzwiach budynku próbowały uniemożliwić prezydentowi wejście do Trybunału i naruszyły jego nietykalność. Z kolei Maciej Berek stwierdził, że prezydent Nawrocki nie wszedł do budynku, lecz „zaatakował fizycznie” sędziów TK, w tym Annę Korwin-Piotrowską. Minister Marcin Przydacz oświadczył, że sędziowie Krystian Markiewicz i Anna Korwin-Piotrowska próbowali szarpać prezydenta, naruszając nietykalność głowy państwa. Korwin-Piotrowska miała wcześniej proponować spotkanie z prezydentem w bezpiecznych warunkach, jednak – według Berka – prezydent wybrał „ścieżkę fizycznej konfrontacji”.

Na czym stoimy dziś?

Po ponad tygodniu najnowszej odsłony sporu o TK sytuacja wygląda następująco:

• Prezydent Karol Nawrocki rozmawiał o sytuacji w Trybunale z przedstawicielami większości partii politycznych.
• Część z nich proponuje tzw. reset konstytucyjny. Mowa jest m.in. o wygaszeniu mandatu urzędujących sędziów czy nowym, bardziej demokratycznym sposobie ich wybierania. Chęć resetu wyraziło m.in. PSL, które zapewnia, że ma poparcie w koalicji rządzącej. Swoje pomysły resetu przedstawiły także Konfederacja i Rozwój Plus.
• Trybunałem kieruje sędzia Anna Korwin-Piotrowska. 3 listopada odbyło się Zgromadzenie Ogólne Sędziów TK. Zajmowano się na nim kwestiami organizacyjnymi, m.in. przyszłorocznym budżetem.
• Nowe władze TK przerwały urzędowanie dotychczasowego prezesa Bogdana Święczkowskiego, wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego i Jarosława Wyrembaka.
• Sędzia Korwin-Piotrowska przekazała, że „w 2026 r. Bogdan Święczkowski nie rozpoznał i nie wydał wyroku w ani jednej sprawie ze skarg konstytucyjnych obywateli; wydał tylko wyroki w sprawach z wniosków prezydenta”. Zapewniła, że ma się to zmienić.
• Bogdan Święczkowski nie uznaje odsunięcia go od wykonywania obowiązków prezesa Trybunału Konstytucyjnego ani zmian w kierownictwie TK.