Minister finansów zostaje. Będzie wicepremierem?

Premier Donald Tusk zapowiedział we wtorek w Sejmie, że wystąpi do prezydenta Karola Nawrockiego z wnioskiem o mianowanie ministra finansów i gospodarki Andrzeja Domańskiego na funkcję wicepremiera.

Podczas debaty nad wnioskiem PiS o odwołanie Domańskiego, premier mówił m.in., że politykom Prawa i Sprawiedliwości „kością w gardle stoi sukces Polski”.

Szef rządu mówił, że jeśli PiS chce odwołania kogoś z rządu, to znaczy, że ten ktoś jest bardzo dobrym ministrem.

W związku z tym, że tak bardzo doceniliście Andrzeja Domańskiego, złożę wniosek do prezydenta o minowanie ministra Domańskiego na wicepremiera polskiego rządu - zapowiedział szef rządu, zwracając się do posłów PiS.

KO: Minister, który wprowadził Polskę do G20

Podczas sejmowej debaty stanowisko klubu KO przedstawił jego szef Zbigniew Konwiński. Zwracając się do posłów PiS, powiedział, że składają wniosek o wotum nieufności wobec ministra finansów w czasie, kiedy polska gospodarka rozwija się najszybciej w Unii Europejskiej, a także w czasie, kiedy rosną nakłady inwestycyjne firm i rośnie znaczenie Polski. 

I wy wtedy stawiacie wotum nieufności polskiej gospodarce, to się kupy nie trzyma - stwierdził Konwiński.

Mówiąc o Domańskim, podkreślił, że „minister finansów, który wprowadził Polskę do G20 na pewno nie zasługuje na odwołanie i dalej będzie pełnił swoją funkcję”.

Dodał, że w 2023 roku, czyli pod koniec rządów PiS średnioroczna inflacja wynosiła 11,4 proc., a Polska ocierała się o recesję gospodarczą, malały też - jak mówił - dochody sfery budżetowej.

Konwiński zarzucił też rządowi PiS stworzenie „kryptobudżetu”. Oficjalny deficyt (budżetowy) w 2023 roku wynosił niby 85 miliardów złotych (...). Tylko poza budżetem sfinansowano 88 miliardów, łącznie deficyt wyniósł 170 miliardów złotych. Taka jest prawda o deficycie z okresu rządów PiS - powiedział szef klubu KO.

Czarnek: Polacy muszą płacić przez to, że nie możecie reagować

Występujący w imieniu PiS wiceprezes tego klubu Przemysław Czarnek powiedział, że premier Donald Tusk już dawno powinien zdymisjonować Domańskiego. Zarzucił szefowi MF pomyłki w szacunkach budżetowych.

Żaden człowiek, w żadnym rządzie cywilizowanym, w żadnym państwie nie jest w stanie utrzymać się dłużej niż jeden dzień na stanowisku, jeśli myli się na niekorzyść o 120 miliardów złotych raptem w ciągu trzech lat - powiedział Czarnek.

Polityk PiS krytykował Domańskiego za doprowadzenie do skokowego wzrostu długu publicznego, a to - jak mówił - powoduje, że państwo nie ma w ogóle możliwości reagowania w czasach kryzysowych.

Polacy muszą płacić przez to, że nie możecie reagować; plus 30 proc. za węgiel, plus 64 proc. za pelet, plus 23 proc. za energię, plus 26 proc. za olej opałowy, prawie plus 50 proc. za olej napędowy, prawie plus 40 proc. za benzynę. I to wszystko jest kwestia tego, że państwo w wyniku takiego zadłużenia nie jest w stanie reagować. I to jest wstyd, bo to jest efekt tej katastrofy finansów publicznych, do której doprowadziliście - zwrócił się do przedstawicieli większości rządzącej Czarnek. 

Dlaczego posłowie PiS chcieli odwołania ministra Domańskiego?

Posłowie PiS zarzucili ministrowi Andrzejowi Domańskiemu, że doprowadził finanse publiczne prawie do katastrofy. Podczas posiedzenia sejmowej komisji finansów, która negatywnie zaopiniowała wniosek o wotum nieufności, poseł Zbigniew Kuźmiuk stwierdził, że zastrzeżenia wnioskodawców budzi m.in. poziom deficytów budżetowych, zapisanych w kolejnych budżetach, łącznie z projektem budżetu na 2027. 

Te 4 budżety z gigantycznymi deficytami sprawiły, że sama suma deficytów budżetowych przekroczy kwotę 1 bln zł, a dług publiczny związany realizacją tych deficytów wyniesie 1,4 bln zł. Dla porównania – dług publiczny, wygenerowany przez wszystkie rządy od roku 1990 do 2023, wyniósł 1,7 bln zł – mówił podczas komisji Kuźmiuk.

Przedstawiciele PiS zarzucali także, że Domański nie był w stanie realizować zaplanowanych przez siebie dochodów budżetu w każdym roku, odkąd objął funkcję szefa MF.

Wiceminister Majszczyk odpierała zarzuty

Wiceminister finansów Hanna Majszczyk, która podczas posiedzenia komisji odpowiadała na zarzuty posłów opozycji, zwróciła uwagę, że na stan finansów publicznych wpłynęły wydarzenia z wielu lat. Wskazała, że wykupy długu zaciągniętego m.in. przez fundusz covidowy w latach 2024-2026 sięgnęły prawie 2 pkt proc., czyli prawie 80 mld zł. Dodała, że na poziom długu publicznego wpłynęły również wydarzenia z lat poprzednich.

Wysokie poziomy inflacji w poprzednich latach – które w niektórych okresach pozwalały na wyrastanie z długu – prowadziły do wysokich waloryzacji rent i emerytur, które na stałe weszły do bazy wydatkowej państwa. Jako przykład można wskazać, że w 2022 r. poziom niezbilansowania wydatków w ZUS i KRUS wynosił ponad 60 mld zł, a brak zbilansowania jest na poziomie 120 mld zł. O tyle musi być zwiększony dług, aby te wydatki pokryć – powiedziała wiceszefowa MF.

Zwróciła też uwagę, iż na poziom dochodów budżetowych wpłynęła dezinflacja, do której doszło od 2024 r.