Gazze'deki insanlık dramını klasik sanat eserleriyle anlatan "Alışmadan Bak: Gazze" sergisi açıldı

Anadolu Ajansının (AA) Gazze'deki gelişmeleri belgeleyen fotoğraf arşivinden yararlanılarak oluşturulan çalışmada, yüzyıllar önce yapılmış sanat eserleri, bölgede yaşanan insanlık dramını yansıtan haber fotoğraflarıyla yeniden yorumlandı.

Edvard Munch'un "Çığlık", Vincent van Gogh'un "Yıldızlı Gece" eserleri ile Meryem Ana ve çocuk İsa tasvirlerinin yanı sıra, Michelangelo'nun Sistina Şapeli'ndeki "Adem'in Yaratılışı" freski gibi ünlü eserler de kolajlarda kullanıldı. Bu eserler, Gazze'deki yıkım, kayıp, yaralanma ve çaresizliği belgeleyen fotoğraflarla eşleştirilip bir araya getirilerek farklı bir görsel anlatım oluşturuldu.

“Nasıl daha fazla farkındalık inşa edebiliriz diye düşündüler”

AA Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Serdar Karagöz, sergiyi gezdikten sonra yaptığı değerlendirmede, "Gazze ile ilgili 3 yıldır binlerce, milyonlarca fotoğraf servis ettik. Bu fotoğrafların her biri soykırımın bir delili niteliğinde. Bugün bu fotoğraflarla yerleşik sanat anlayışı çerçevesinde bir kolaj fikri ortaya çıktı." dedi.

Haber fotoğraflarıyla sanat eserlerinin buluşmasının bir farkındalık arayışı olduğunu belirten Karagöz, "Bir süre sonra bu kadar fazla soykırım fotoğrafı gördüğünüz zaman duyarsızlaşıyorsunuz. Nasıl daha fazla farkındalık inşa edebiliriz diye arkadaşlarımız düşünmüşler. *Bence çok orijinal ve kuvvetli bir fikirle karşımıza çıkmışlar.* " ifadelerini kullandı.

Serginin yurt dışına taşınması planlanıyor

Projenin, bugüne kadar Gazze konusunda gördüğü sanat çalışmaları arasında özgün olduğunu ifade eden Karagöz, şöyle devam etti:

“İki tane kuvvetli şeyi bir araya getiriyorsunuz. Bir tanesi herkesin bildiği o meşhur ressamların resimleri, diğeri de çok kişinin duyduğu, gördüğü soykırımın fotoğrafları. Bu kuvvetli fikir projeyi uluslararası yapabilir.”

AA'nın dünyaya en fazla Gazze fotoğrafı servis eden medya kuruluşlarından biri olduğunu vurgulayan Karagöz, bu gazetecilik birikiminin sanatla buluşturulmasının da kurumun sorumluluk anlayışının bir parçası olduğunu söyledi.

Serginin yapay zeka kullanılmadan hazırlanmasına da değinen Karagöz, "Yapay zeka pek çok işimizi kolaylaştırıyor ama hiçbir zaman gerçek bir gazetecinin yerini alamayacak. Çünkü sorumluluk duygusu yok. Böyle bir projeyi yapmayı hayal edemez, kendini sorumlu hissedemez. Biz vicdan ve değer sahibi gazeteciler olarak kendimizi sorumlu hissediyoruz." diye konuştu.

Karagöz, serginin hazırlanmasında emeği geçenleri tebrik etti.

“Görüntülerin akılda kalmasını istedim”

Görsel Arşiv Haber Müdürlüğünde görevli muhabir ve sergideki kolajları hazırlayan Nisanur Koç da, gazeteci olarak bölgede yaşananları belgeleyen haber fotoğraflarının daha akılda kalıcı olması amacıyla böyle bir çalışma hazırlamak istediğini söyledi.

Klasik sanat eserlerini AA muhabirlerinin Gazze'de çektiği fotoğraflarla bir araya getirdiğini anlatan Koç, "İnsanlar sanat eserlerine uzun süre bakıyor ve geçiyor. Haber fotoğraflarına ise yalnızca bakıp geçilmesini değil, insanların dönüp bir kez daha bakmasını, görüntülerin akılda kalmasını istedim. Bu nedenle böyle bir çalışma oluşturdum. Kullandığım bütün fotoğraflar Anadolu Ajansına ait ve AA muhabirlerinin Gazze'de çektiği görüntülerden oluşuyor." dedi.

Koç, kolajların hazırlanmasında yapay zeka kullanmadığını vurgulayarak, çalışmanın yaklaşık 2-3 ay sürdüğünü ve bu süreçte on binlerce fotoğraf ile tabloyu incelediğini aktardı.

Fotoğraflarla sanat eserleri arasındaki ilişkiyi kurarken bazı çalışmalarda benzerliklerden, bazılarında ise karşıtlıklardan yararlandığını belirten Koç, şöyle devam etti:

"Meryem ve çocuk İsa tasvirlerinden birini, Gazze'de yetersiz beslenme nedeniyle yaşam mücadelesi veren bir çocuğun fotoğrafıyla eşleştirdim. Bazı manzara tablolarını ise Gazze'deki duman ve yıkım görüntüleriyle bir araya getirerek tezatlık oluşturmaya çalıştım. Gazze'de yaşananların tamamı gerçekten çok acı verici soykırım ve zulüm. Bu serginin, görüntülere ve fotoğraflara alışmadan bir kez daha bakmamıza vesile olmasını umut ediyorum."