Oud-renster Peperkamp verwijt Picnic-PostNL nalatigheid: 'Angst zit er nog steeds'

Een maand geleden vertelde Esmée Peperkamp anoniem over haar traumatische ervaringen bij Picnic-PostNL, de wielerploeg waar jarenlang een angstcultuur heerste. Nu treedt de 29-jarige renster alsnog in de openbaarheid.

"Ik was bang voor de reacties", antwoordt Peperkamp op de vraag waarom ze alsnog on the record gaat over haar jaren bij Picnic-PostNL, tussen 2021 en 2025 reed ze voor de vrouwenformatie.

"De last die ik meedraag, wil ik kwijt en ik voel ook dat ik de mensen om mij heen kan helpen met mijn verhaal."

Hoe voelt die last?

"Het knaagt. Het was iets dat ik geheim moest houden, iets dat de afgelopen jaren mijn leven heeft beïnvloed. En nog steeds beïnvloedt. Mijn gezondheid is niet al te best en ik kon aan anderen moeilijk uitleggen hoe dat zo is gekomen."

Je bent niet gezond?

"Mijn gezondheid gaat nog steeds achteruit, omdat ik nog altijd niet genoeg hormonen aanmaak. Ik ben sinds 2021 niet meer ongesteld geweest en ik heb RED-S, relative energy deficiency in sport. Dat heb ik tijdens mijn periode bij DSM en later Picnic-PostNL opgelopen."

"Als je onvoldoende hormonen aanmaakt, gaat je immuunsysteem achteruit, waardoor je vatbaarder bent voor infecties. In april van dit jaar werd ik vlak voor de Amstel Gold Race ziek. Ik kamp nu met long-covid."

Fiets je nu?

"Nee. Ik kan wandelen."

Is dit toe te schrijven aan topsport, of houdt dit verband met de manier waarop je oude werkgever omgaat met atleten?

"Dat heeft het verergerd. Of je ongesteld werd, was bijvoorbeeld nooit een vraag."

"Er is nooit gecheckt of mijn hormonen op peil waren, terwijl er elk jaar gezondheidschecks zijn. Dit had voorkomen kunnen worden."

Hoe zou je de medische controle bij de ploeg omschrijven?

"Ondermaats."

Staat er in jouw contract met Picnic-PostNL dat je een boete kunt krijgen als je je negatief uitlaat over de ploeg, ook na je dienstverband? En heeft dat meegespeeld om je mond te houden?

"Ja."

Zijn er meer mensen die zo'n bepaling in hun contract hebben staan?

"Ja."

Alle rensters met wie je hebt gefietst?

"Ja. En de staf."

Bij wat voor team kwam jij in 2021 terecht?

"Het was gestructureerd. Ik dacht dat ik dat wel fijn zou vinden."

Hoe zag je in 2021 je toekomst voor je?

"Ik verwachtte veel vooruitgang te kunnen boeken."

Wat is daarvan terechtgekomen?

"Ik heb lichamelijk stappen achteruitgezet en ben mentaal zwaar belast geweest."

Wanneer kreeg je het idee dat het fout ging?

"Toen de structuur haar doel voorbijschoot. Ik kreeg zadelklachten en kreeg na intensieve trainingen last van mijn rug. Dat gaf ik aan bij de ploegarts, maar mijn trainer bleef intensieve sessies voorschrijven. Die trainer kreeg dat als opdracht van het management."

Hoe reageerde het team toen je je fietsafstelling wilde veranderen in een poging je klachten te verlichten?

"Ik moest wachten tot ik bij een bikefitter langs kon. Tot die tijd zeiden ze: 'Wen er maar aan'."

Je vertelde ons vorige maand dat je lang problemen had met je voeding. Na drie jaar bleek dat je onder andere het prikkelbare-darmsyndroom hebt en een lactose-intolerantie. Wat gebeurde er als je de voorgeschreven repen, gels en sportdrank nam?

"Ik werd heel ziek. Zo misselijk dat ik niet meer kon eten. Overgeven ook. Ik kon me dagenlang ziek voelen en at dan ook weinig."

Wat deed de ploeg toen je aangaf dat je van hun sportvoeding ziek werd?

"Ik moest er maar aan wennen, zeiden ze."

Kan je aan een lactose-intolerantie wennen?

"Nee. Ik heb dat drie jaar lang geprobeerd. Ik had soms lieve verzorgers, die bidons gaven met normale isotone-drank, of water."

Hoe erg is het als je geen water mag drinken, volgens het protocol?

"Voor mij heel erg. Ik kon niet tegen die zoetigheid, omdat ik me zo ziek voelde."

Je reed etappes van gemiddeld 150 kilometer op het beetje sportdrank en -voeding dat je kon binnenhouden en af en toe stiekem een bidon water.

"Klopt."

En je reed in 2023 de Tour de France uit?

"Ja."

Hoe ongezond is dit?

"Heel ongezond."

Heb je weleens gedacht: ik moet hier weg?

"Ik durfde niet. Je probeert te overleven, jezelf in de kijker te rijden bij andere ploegen, om zo toch je droom in stand te houden."

In 2024 crashte je hard in de Ronde van Burgos. Was er een hersenschuddingprotocol?

"Ja, maar ze gingen er heel losjes mee om. Ze lieten het bijvoorbeeld aan mij of ik de volgende dag weer zou opstappen."

"Ook lieten ze mij - in tegenspraak met hun protocol - tijdens de revalidatie te lang op de fiets zitten."

Kreeg je mentale begeleiding?

"Nee. Een jaar later viel ik weer, ook in Burgos. Na de finish stond ik te huilen en te trillen. Ik was bang dat ik er weer lang uit zou liggen. Ik wilde zo snel mogelijk de bus in. Mijn ploegleider zei later bij het hotel: 'Als je emotioneel bent of moet huilen, doe je dat niet bij de bus. Je komt pas weer terug bij de bus als je normaal bent'. Dat was de letterlijke tekst, ja. Maar ook ploegleiders zijn in dit team een doorgeefluik."

Iedereen kampte met de angst dat acties negatieve gevolgen konden hebben?

"Ja."

De ploeg haalde jou op zeker moment uit performance? Wat betekent dat?

"Dat je geen wedstrijden meer rijdt en alleen nog maar contact hebt met de ploegarts. Ze hebben dan niets meer met je te maken."

Heeft de ploeg jou ooit ziek gemeld?

"Nee."

Waarom werd je uit performance gehaald?

"Ik zou 'mentaal niet belastbaar' zijn. Ik ben daarna zes weken geïsoleerd geweest. Niemand begeleidde mij. Ik moest zes weken wachten voordat ze een psycholoog goedkeurden."

We hebben de brief gelezen die de - door de ploeg uiteindelijk goedgekeurde - klinisch psycholoog naar de ploegarts stuurde nadat jij één intake-sessie met haar had gehad. Haar conclusie was dat je wél mentaal belastbaar was. Hoe reageerde de ploeg?

"Ze wilden mij nog altijd niet terugzetten naar performance. Het management wilde gesprekken voeren met de psycholoog."

Hoe heb je die gesprekken ervaren?

"Als heel naar. Ik kreeg het gevoel dat ik dingen verkeerd deed, maar wat, dat werd me door Rudi Kemna, de sportief-directeur, niet duidelijk verteld. Er was ook geen plan over een terugkeer. Het waren nutteloze, frustrerende gesprekken."

Hoe kwam je terug in performance?

"Ze zouden me terugnemen als ik liet zien dat ik alles goed deed. Ik beloofde dat ik zou proberen alles perfect te doen. Maar omdat ik niet wist wat ik verkeerd deed, wist ik ook niet wat ik beter moest doen."

"Ik heb het net gecheckt in mijn app-geschiedenis en op 18 april mocht ik weer contact opnemen met mijn trainer. Op 25 april voerde ik mijn eerste training uit en begin mei riepen ze me alweer op voor de Ronde van Burgos, waar ik dus hard viel."

Heb je je weleens afgevraagd wat jij fout deed?

"Zeker. Dit is nog steeds een diepgeworteld gevoel. Die twijfel en die angst zitten er nog steeds."

Wat verwijt je je oude ploeg het meest?

"Dat er niet naar je wordt geluisterd en dat er voor jou dingen worden beslist, die uiteindelijk niet goed voor je zijn."