Adalet Bakanlığı’nın yedi yeni birim kurmasına Danıştay’da iptal davası açıldı: ‘Bakanlık fiilen Türkiye başsavcılığına dönüştürüldü’

Adalet Bakanlığı bünyesinde yedi yeni daire başkanlığı kurulmasına ilişkin yönetsel işlemin iptali istemiyle Danıştay’da dava açıldı. Avukat Ömer Faruk Eminağaoğlu tarafından açılan dava dilekçesinde, Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından 23 Nisan’da açıklanan ve Bakan Yardımcısı Can Tuncay imzasıyla kurulan birimlerin hukuka aykırı olduğu belirtildi.

YEDİ YENİ BİRİM RESMİ GAZETE’DE YAYIMLANMADI

Dilekçede iptali istenen birimler; “Adli Emanet”, “Doğal Afet ve Kazalar”, “Faili Meçhul Suçları Araştırma”, “Kamu Düzeni”, “Dijital Ortam Güvenliği ve Dezenformasyonla Mücadele”, “Örgütlü, Narkotik ve Ekonomik Suçlar”, “Terör Suçları ile Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları” daire başkanlıkları olarak sıralandı. Söz konusu düzenleyici işlemin Resmi Gazete’de yayımlanmadığı, durumun 14 Eylül’de sosyal medya paylaşımlarından öğrenilmesi üzerine yasal süresinde yargıya başvurulduğu kaydedildi.

BAKANLIĞIN DAİRE KURMA YETKİSİ BULUNMUYOR

Dava dilekçesinde, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 38 ve 41. maddelerinde Adalet Bakanlığı ile Ceza İşleri Genel Müdürlüğü’nün görevlerinin açıkça belirlendiği vurgulanarak; “Kararnamenin 38. maddesinde, dava konusu edilen dairelerin görev alanıyla ilgili olarak, Adalet Bakanlığı’na verilmiş bir görev bulunmamaktadır. 38. maddenin son fıkrasında ‘yasalarda veya Cumhurbaşkanı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak’ ifadesi yer almakta olup dava konusunda anılan şekilde verilmiş bir görev de bulunmamaktadır. Adalet Bakanı, 38. maddede yer almayan bir konuda, bakanlığın herhangi bir dairesine görev de veremez” denildi. İşlemin yetki, biçim, neden, konu ve amaç yönlerinden hukuka aykırı olduğu bildirildi.

‘HAZIRLIK SORUŞTURMALARI BAKANLIĞA KARŞI DA GİZLİDİR’

Anayasa’nın “Mahkemelerin bağımsızlığı” ve “Hâkimlik ve savcılık mesleği” başlıklı maddeleri ile Hakimler ve Savcılar Kanunu’na atıf yapılan dilekçede, hiçbir organ, makam ya da kişinin yargı yetkisinin kullanımında yargıç ve savcılara emir, yönerge, öğüt ya da telkinde bulunamayacağı anımsatıldı. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 157. maddesi uyarınca hazırlık soruşturmalarının gizli olduğu ve bu gizliliğin Adalet Bakanlığı’na karşı da geçerli bulunduğu belirtildi.

BAKANLIK EYLEMLİ BAŞSAVCILIK NİTELİĞİNE BÜRÜNDÜ

Dilekçede, kurulan birimler aracılığıyla savcılık ve mahkemelerdeki süren dosyaların bakanlığa gönderildiği ve dosyalardaki bakış açılarının değiştirildiği yönündeki açıklamalara yer verildi.

Kaşif Kozinoğlu ve Mehmet Arif Denizolgun ölümleri gibi kamuoyuna yansıyan dosyalarda yeni adli işlemler ve tutuklamalar yaşandığı anımsatılarak, yargı organlarındaki dosyaların hiçbir gerekçeyle bakanlığa iletilemeyeceği kaydedildi.

Dilekçede; “Dava konusu birimler kurulduktan sonra, Adalet Bakanlığı yoluyla gerçekleştirilen işlemler karşısında, Adalet Bakanlığı ‘fiilen Türkiye başsavcılığı’ gibi bir niteliğe dönüşmüştür. Dosyaların bakanlığa ulaşması sonrası ortaya çıkan farklı adli işlemler, bakanlığın etkisini göstermekle, böyle fiili bir durum da ortaya çıkmıştır. Bu durum, Adalet Bakanlığı’nın anayasal ve hukuki konumu ile bağdaşmamaktadır” denildi.

İNCELEMENİN DURUŞMALI YAPILMASI TALEP EDİLDİ

Eminağaoğlu, hak arama özgürlüğünün etkin kullanımı için incelemenin duruşmalı yapılmasını istedi. Dilekçede ayrıca, iptali istenen yönetsel işlem ile Adalet Bakanlığı ve Ceza İşleri Genel Müdürlüğü’nün değişiklik tarihlerini gösteren örgüt şemasının ilk inceleme aşamasında davalı idareden getirtilmesi istendi. Dilekçenin Danıştay 10. Dairesi tarafından değerlendirilmeye alındığı öğrenildi.

‘FAİLİ MEÇHUL DOSYALARIN KARARTILMASINA YOL AÇABİLİR’

Gazetemize açıklamalarda bulunan Eminağaoğlu; “Faili meçhul dosyalar aydınlatılıyor diyerek bu yapılanma meşru diye sunuluyor. Bakan tarafından da yönlendirme konusu kabul ediliyor. Faili meçhul kalan dosyaların yine görünürde işlemlerle faili meçhul kalmasına yol açacağı gibi faili meçhul kalan dosyalara gerçek olmayan failler de yaratılabilir. Böylece bu dosyaların karartılmasına, gerçek faillerin araştırılmamasına da yol açılabilecektir” ifadelerini kullandı.