The Daily Newsstand · Free, Always
Monday, November 16, 2026

Niechciany celibat to nie tylko brak seksu. Co najbardziej boli singli? Przebadano tysiące mężczyzn

Translate

shutterstock_2757694021

"Samotność 2.0" - fragment reportażu "Czarno na białym"

Źródło wideo: TVN24

Źródło zdj. gł.: Shutterstock

Chcą związku, bliskości, seksu. Nie znajdują jednak osoby, która odwzajemni ich zainteresowanie. Dla części mężczyzn niechciany celibat staje się źródłem frustracji i poczucia osobistej porażki. Ale czy najbardziej doskwiera im samotność? Odpowiedzi szukali polscy psychologowie.

Kluczowe fakty:

  • Psychologowie z Uniwersytetu Warszawskiego przebadali 2341 mężczyzn w wieku 18-39 lat. Sprawdzili, jak lęk przed odrzuceniem i presja związana z męskością wiążą się z niechcianym celibatem.
  • Stres związany z poczuciem bycia niewystarczająco męskim wiązał się z niechcianym celibatem, ale nie z samą samotnością romantyczną. Skąd ta różnica?
  • Nie każdy mężczyzna, który cierpi z powodu braku związku, jest incelem. Kim są incele i dlaczego część z nich przyjmuje wrogie kobietom poglądy?
  • Więcej artykułów o podobnej tematyce znajdziesz w zakładce "Zdrowie".

Nie każdy, kto żyje bez partnera, jest samotny. I nie każdy, kto czuje się samotny, odbiera brak związku jako osobistą porażkę. Niechciany celibat dotyczy osób, które chciałyby nawiązać relację romantyczną lub seksualną, ale mimo starań im się to nie udaje. Co więc sprawia, że niektórzy mężczyźni przeżywają to szczególnie dotkliwie?

Przyjrzeli się temu Wojciech Podsiadłowski i dr Tomasz Oleksy z Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 2023-2024 przeprowadzili trzy badania internetowe z udziałem łącznie 2341 mężczyzn w wieku 18-39 lat. Wyniki opublikowali w październiku 2026 roku w "European Journal of Social Psychology".

Niechciany celibat a poczucie męskości. Dlaczego odrzucenie tak boli?

Pewny siebie, niezależny, opanowany. Nie boi się zrobić pierwszego kroku, potrafi zainteresować sobą kobietę i nie okazuje słabości. Taki ma być "prawdziwy facet" - przynajmniej według wciąż żywego stereotypu męskości. A jeśli nie potrafi sprostać tym oczekiwaniom? - W tradycyjnym wzorze męskości powodzenie romantyczne i seksualne stanowi potwierdzenie atrakcyjności, sprawczości i statusu społecznego - mówi Wojciech Podsiadłowski.

Co jednak, gdy mężczyzna nie ma takiego powodzenia, a przy tym bardzo potrzebuje bliskości i boi się odrzucenia? Psychologowie przyjrzeli się temu, analizując tak zwany lękowy styl przywiązania. Osoby, u których jest on silnie zaznaczony, pragną bliskich relacji, ale często nie czują się w nich pewnie. Potrzebie bliskości towarzyszy niepokój, czy ich uczucia zostaną odwzajemnione. - Obawa przed odrzuceniem czy silna potrzeba bliskości mogą być wtedy odczytywane jako oznaki słabości albo niedostatecznej męskości - wyjaśnia badacz.

We wszystkich trzech badaniach naukowcy zaobserwowali podobną zależność: lękowy styl przywiązania wiązał się z silniejszym poczuciem niespełniania społecznych oczekiwań dotyczących męskości, a to z kolei z większą frustracją z powodu niechcianego celibatu. Brak powodzenia u kobiet mógł więc uderzać nie tylko w potrzebę bliskości, lecz także w samoocenę.

Samotność romantyczna a niechciany celibat. Co boli bardziej?

Brak związku nie dla każdego oznacza to samo. Można tęsknić za bliskością, czułością i wsparciem drugiej osoby, ale można też cierpieć przede wszystkim dlatego, że nikt nie odwzajemnia naszego zainteresowania. Psychologowie rozróżniają te doświadczenia, mówiąc o samotności romantycznej i niechcianym celibacie.

- Niechciany celibat za to wyróżnia się poczuciem bycia niepożądanym przez innych, trudnościami w znalezieniu zainteresowanej osoby, bolesnymi porównaniami z innymi i frustracją - tłumaczy Podsiadłowski.

W badaniach UW stres związany z niespełnianiem standardów męskości wiązał się z niechcianym celibatem, ale nie z samą samotnością romantyczną. Sugeruje to, że szczególnie dotkliwe może być nie tyle życie bez partnerki, ile przekonanie, że brak powodzenia świadczy o własnej nieatrakcyjności czy niedostatecznej męskości.

Różnica może dotyczyć również tego, jak mężczyzna postrzega swoją przyszłość. - Samotność romantyczna sama w sobie może być interpretowana jako stan przejściowy, a niechciany celibat częściej jest rozumiany w fatalistyczny sposób - zauważa badacz.

Kim są incele? Kiedy frustracja przeradza się we wrogość wobec kobiet

Poczucie odrzucenia i przekonanie, że nikt nie jest nami zainteresowany, mogą skłaniać do szukania zrozumienia u osób z podobnymi doświadczeniami. Niektórzy mężczyźni znajdują je w internetowych społecznościach inceli. Kim są ich członkowie i dlaczego część tych środowisk zaczęła propagować wrogie kobietom poglądy?

Słowo "incel" pochodzi od angielskiego involuntary celibate, czyli osoby pozostającej w niechcianym celibacie. Termin powstał w 1997 roku i początkowo służył wzajemnemu wsparciu osób mających trudności z nawiązywaniem relacji romantycznych i seksualnych. - Z czasem termin się upowszechnił, a wokół niego rozwinęły się społeczności internetowe, z których część zaczęła przyjmować także seksistowskie przekonania. Samo upowszechnienie się tego określenia nie musi jednak oznaczać, że problemy z nawiązywaniem relacji stały się częstsze. Mogą być po prostu bardziej widoczne - mówi Wojciech Podsiadłowski.

Niechciany celibat i przynależność do środowiska inceli nie są jednak tym samym. - Nie każda osoba, która cierpi z powodu braku relacji, należy do społeczności incelskiej lub podziela występujące w niej przekonania - zaznacza psycholog.

Co jednak sprawia, że część mężczyzn trafia do takich środowisk? W badaniu opublikowanym w 2024 roku w "Sex Roles" naukowcy rozmawiali z 21 byłymi incelami. W ich relacjach powracały samotność, niska samoocena i poczucie życiowej porażki. Internet dawał im zrozumienie i poczucie przynależności, ale mógł też utrwalać wrogość wobec kobiet.

Z kolei badanie 561 inceli z USA i Wielkiej Brytanii, opublikowane w 2025 roku w "Archives of Sexual Behavior", wykazało, że gorsza kondycja psychiczna i silniejsze przywiązanie do ideologii incelskiej były mocniej związane z wrogimi postawami i usprawiedliwianiem przemocy niż samo uczestnictwo w internetowych grupach.

Badacze zwracają też uwagę na poczucie niezrozumienia. Według publikacji z 2026 roku w "Personality and Individual Differences" tak zwana izolacja egzystencjalna, czyli przekonanie, że inni nie rozumieją naszych doświadczeń, wiązała się z większym nasileniem cech incelskich. Zależność występowała nawet po uwzględnieniu izolacji społecznej.

Czy konsekwencje niechcianego celibatu mogą wykraczać poza osobiste cierpienie? Podsiadłowski nie wyklucza tego. - Szczególnie niepokojąca może być sytuacja, w której ograniczeniu kontaktów towarzyszy poczucie odrzucenia lub wykluczenia - takie doświadczenia mogą zwiększać podatność na radykalizację. Te zagadnienia nie były jednak jeszcze przedmiotem naszych badań - zastrzega psycholog.

Epidemia męskiej samotności? Co mówią badania?

O "epidemii męskiej samotności" mówi się coraz głośniej - wielokrotnie pisaliśmy o tym również w tvn24.pl. Czy rzeczywiście przybywa mężczyzn, którzy bezskutecznie próbują znaleźć partnerkę?

- Nasze badania nie pozwalają stwierdzić, czy niechciany celibat staje się częstszy. Nie wiemy też o poprawnych metodologicznie badaniach, które umożliwiałyby wysunięcie takiego wniosku - mówi Podsiadłowski.

Badacz zwraca uwagę na jeszcze jedną różnicę. Choć coraz więcej czasu spędzamy w pojedynkę, nie ma jednoznacznych dowodów, że rośnie również poczucie samotności.

Z badań psychologów UW wynika natomiast, że znaczenie ma nie tylko brak partnerki, ale również sposób, w jaki mężczyzna ocenia własne doświadczenia. Gdy powodzenie u kobiet staje się miarą męskości, kolejne odrzucenie może być odbierane nie tylko jako zawód miłosny, lecz także dowód osobistej porażki.

View the original on TVN24 →

KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.