De 100ste van Van Dijk: bewonderd door medespelers, bekritiseerd door oud-kampioenen

Thierry Boonverslaggever Nederlands elftal

Zijn vrouw en kinderen komen over uit Engeland, zijn moeder komt over uit Breda. Nederland-Servië moet in Eindhoven een feestavond worden voor aanvoerder Virgil van Dijk, die zijn 100ste interland speelt. Medespelers lopen met hem weg, oud-internationals zijn kritischer.

Je kunt er een meer dan uitstekend team mee vormen: de club van 100 van het Nederlands elftal. Edwin van der Sar op doel. Achterin Daley Blind, Frank de Boer, Virgil van Dijk en Giovanni van Bronckhorst. Rafael van der Vaart, Philip Cocu en Wesley Sneijder op het middenveld. En voorin Dirk Kuijt, Memphis Depay en Robin van Persie.

Van Dijk, van 8 juli 1991, is dus de elfde jubilaris. Best bijzonder, want bij zijn debuut in 2015 was hij al 24 jaar. Inmiddels zijn we toe aan zijn derde mijlpaal in een jaar tijd, nadat eerder tien jaar in Oranje en het behaalde aanvoerderrecord werden gevierd.

Nog altijd is Van Dijk de onbetwiste leider van het Nederlands elftal. Van alle Europese verdedigers die in 2026 tenminste 50 persoonlijke duels zijn aangegaan in interlands, is hij na de Ierse aanvoerder Dara O'Shea de allerbeste.

Van Dijk wint ruim zeventig procent van zijn duels. Kijk je naar luchtduels, dan stijgt het percentage zelfs naar bijna 79 procent. Dat doet alleen Tarik Muharemovic uit Bosnië en Herzegovina beter. Overigens scoort Jan Paul van Hecke in beide klassementen ook erg hoog.

Het geeft aan dat zijn waarde op het veld nog altijd enorm is. Niet dat medespelers daaraan twijfelen trouwens. Binnen het Nederlands elftal is het aanzien van Van Dijk ongekend. Er is veel bewondering vanuit de groep voor de verdediger.

"Zijn consistentie, elke dag alles geven, vind ik wel echt knap", legt Denzel Dumfries uit. "Hij geeft het voorbeeld hoe je profvoetbal moet beleven. Dat doe je niet een paar daagjes zo, maar de hele week. Elke dag honderd procent geven in je doen en laten."

Cody Gakpo maakt Van Dijk mee als leider bij Oranje én Liverpool. "Ook buiten het veld heb ik veel aan hem gehad. Hij zorgt ervoor dat iedereen zich op z'n gemak voelt, ook de nieuwe jongens", vertelde hij eerder.

Zoals Frenkie de Jong, die 53 interlands met Van Dijk samen heeft gespeeld, diens belang binnen de lijnen al eens aanstipte. "Virgil geeft een bepaalde uitstraling aan ons. De tegenstander ziet dat ook, hoe hij alles organiseert. Als ik omkijk en ik zie Virgil staan, geeft me dat toch een bepaalde rust."

De bodycheck tegen de Argentijn Leandro Paredes op het WK van 2022 is iconisch geworden. Het geven van zijn trainingsjack aan een rillend meisje tijdens het volkslied was hartverwarmend. De volley in Gelsenkirchen, de late gelijkmaker tegen de Duitsers, was prachtig.

Toch klinkt er ook kritiek, met name uit monden van Europees kampioenen van 1988. Met als bekendste voorbeeld Marco van Basten, die hem tijdens het WK van 2022 verweet geen leider te zijn. "Hij praat veel, maar zegt niets."

Volgens Van Basten koos Van Dijk in balbezit te vaak voor een makkelijk balletje breed, waarmee hij anderen het spel liet maken. "Ik vind dat Virgil de hoofdrol op zich moet nemen."

Ook Wim Kieft had vaak wat op te merken. "Hij gedraagt zich als de gearriveerde vedette, maar speelt zelf gemakzuchtig en nonchalant. Hij maakt fouten en loopt te vaak weg, terwijl hij met zijn status juist voorop moet gaan."

Naast Van Basten en Kieft wilden ook Ruud Gullit en Ronald Koeman de centrale verdediger weleens prikkelen. Koeman, die Van Dijk in 2015 naar Southampton haalde en hem later als bondscoach aanvoerder maakte, zag voetballend en verdedigend nog genoeg verbeterpunten.

De kritiek kwam er niet omdat ze Van Dijk een slechte speler vinden, maar juist omdat ze denken dat er nog méér inzit. "Ik had geen kritiek op hem gegeven als ik niet vond dat hij een topspeler is", legde Gullit al eens uit.

Overigens kan Van Dijk zijn feestavond nog een tikkie mooier maken door zijn vorige bondscoach uit de boeken te schieten, dan wel te koppen. Ze staan met veertien doelpunten nu op gelijke hoogte als verdediger met de meeste goals voor Oranje.

Wat dat betreft is vanavond daar een prachtig decor voor. Een goal, het welbekende handje met de wapperende vingers onder zijn kin, het tongetje naar buiten en dan de sprong met een halve draai, gevolgd door een zachte landing.

Het is zijn bekende manier van juichen geworden. Afgekeken van de film De Boefjes, die papa Van Dijk ooit met zijn kinderen keek. Het is een ode aan hen. En ook zij zijn erbij in Eindhoven en zien hun vader niets liever doen dan dat.