The Jerusalem PostAre US, Israel racing to deploy space-based lasers or orbital weapons first? - analysisESPNWhat this year's final four says about the labor battle -- and the game's futurePunchPHOTOS: IG visits Fubara, pledges stronger police support in RiversBollywood HungamaSharvari named first-ever brand ambassador of Reva by PNGSInquirerSipalay beach turns pink as small shrimps blanket shorelineZDF heuteEntdecken Sie das ZDF-NachrichtenstudioХабрПриглашаем на бесплатный вебинар SOFROSIl Fatto QuotidianoIran, la storia di Najmeh Amini: studentessa condannata a morte per blasfemia dopo un post sui social. Le ong: “Annullate la sentenza”Rai NewsMinicar, due minorenni confessano aggressioni a Monteverde: "Quella notte ci siamo divertiti così"Seeking AlphaState Street reports mixed Q3 results; updates FY26 outlookThe IndependentThe King will write to Pope Leo after the pontiff’s lung cancer diagnosisThe GuardianManchester City did not raise Premier League charges with me, Burnham tells PMQs – UK politics live
The Daily Newsstand · Free, Always
Wednesday, October 14, 2026

بازنشر از سال ۱۳۹۷؛ تاجی که بر سر زنان ایران قرار گرفت

Translate

الاهه بقراط – این سرمقاله به مناسبت هشتاد سالگی ملکه ایران در ۲۱ مهرماه ۱۳۹۷ منتشر شد. اکنون، هشت سال بعد، بار دیگر ۲۲ مهرماه فرا رسیده و یادآوری زندگی پر فراز و نشیب چنین بانویی همواره نه تنها پر از تجربه بلکه سرشار از امید و باور به پیروزی نور بر تاریکی است.

(۲۱مهرماه ۱۳۹۷ / کیهان لندن) مهر ۹۷ شهبانو فرح پهلوی هشتاد ساله می‌شود. نیمی از این عمر در رشد و پرورش خود و خدمت به میهن گذشت و نیمی دیگر در تبعیدی که حتی یک روزش فارغ از ایران نبوده است.

فرح دیبا، ملکه‌ی کشور پهناور و قدرتمند ایران در دورانی به عنوان یک زن در یک کشور مسلمان و در یک جامعه‌ی سنتی و پدرسالار به نیابت سلطنت رسید که قانون‌ اساسی‌اش [قانون اساسی مشروطه] به دلیل همین فرهنگ ارتجاعی، پادشاه‌اش را برای داشتن «فرزند ذکور» مجبور به دو ازدواج ناکام کرده بود!

هنگامی که روز چهارم آبان ۱۳۴۶ تاج نیابت سلطنت در تهران بر تارک ملکه ۲۹ ساله‌ی ایران نشست، فقط یک زن در جهان بر کشوری حکومت می‌کرد که قدرت استعماریش رو به افول بود: الیزابت دوم ملکه انگلستان یا بریتانیای کبیر! ملکه الیزابت ۱۴ سال پیش از آن در ۲ ژوئن ۱۹۵۳ یک سال پس از آنکه در ۲۶ سالگی به سلطنت رسیده بود تاجگذاری کرد.

اگر الیزابت دوم در کشوری با پیشینه‌ی قوی پارلمانتاریسم و در سایه‌ی کلیسا که راه بر سلطنت وی نبسته بود تاج بر سر گذاشت، فرح دیبا اما در کشوری این تاج را به نیابت از همه‌ی زنان ایران از دست محمدرضاشاه گرفت که وی برای سپردن این مقام به بانوی خود، درست مانند تصویب حق رأی زنان، گوش به روحانیت مرتجع نسپرد. همانطور که پدرش رضاشاه نیز در کشف حجاب در برابر ارتجاع سیاه ایستاد.

فاصله‌ی اصلاحات تاریخی کشف حجاب (رضاشاه) در ۱۳۱۴ و حق رأی زنان (محمدرضاشاه) در ۱۳۴۱ (ده سال پیش از حق رأی زنان سوییس در ۱۹۷۱) در مقایسه با قرونی که انگلیس طی آنها عصر روشنگری و خرد را از سر گذراند، بس کوتاه است. هضم این حجم از حقوق انسانی زنان، برای جامعه‌ی سنتی و اسلام‌زده و مردسالار ایران بسیار دشوار بود. روحانیت مرتجع که با شکل‌ گرفتن نهادهای مدنی و گسترش آموزش همگانی، منابع تغذیه‌ی خود، یعنی نادانی و ناآگاهی جامعه را، در خطر می‌دید، بیش از هر قشر دیگری با هرگونه کسب حقوق زنان به مخالفت برخاست. غائله خمینی در ۱۵ خرداد ۴۲ علیه حق رأی زنان بود! این مخالفتِ بنیانگذار جمهوری اسلامی را باید بر سردر مجلس شورای اسلامی نوشت که حتی نظام منحوسی که وی بر پا ساخت، نتوانست از تأثیرات عمیق آن اصلاحات در امان بماند و مجبور شد به حضور زنان در برخی نهادهای استصوابی خود تن بدهد.

اگرچه حکومت اسلامی تاج را از سر زنان ایران برداشت و با «توسری» لچک و مقنعه و چادر را بر آنها تحمیل کرد اما آن تاج که ۵۱ سال پیش بر سر ملکه ایران گذاشته شد، کار خود را کرده بود! سال‌هاست که زنان ایران برای رهبر و مقامات و دم و دستگاه سرکوبگر نظام تره هم خورد نمی‌کنند!

گذشته از خدمات عملی به فرهنگ و هنر ایران، به دلیل همان مقام نیابت سلطنت، شهبانو فرح در صدر زنان تاریخ معاصر ایران قرار دارد. جالب اینجاست که در چهل سال گذشته نه تنها هیچ زنی، بلکه هیچ مردی را نیز در مقامات جمهوری اسلامی نمی‌یابید که در آگاهی و خدمت به قد و قامت ملکه‌ی ایران باشد. این حقیقت و طنز کوبنده‌ی نظام مردسالار و زن‌ستیز است که دولتمردانش نیز به پای زنان پیش از انقلاب و زنان امروز جامعه‌ی ایران نمی‌رسند.

الاهه بقراط| ایکس | اینستاگرام|

*این سرمقاله نخستین بار ۲۱ مهر ۱۳۹۷ (۱۳ اکتبر ۲۰۱۸) کیهان هفتگی شماره ۱۸۲ منتشر شد.

View the original on کیهان لندن →

KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.