Wisselende reacties op ingrijpen minister: 'Registratie maakt geen deskundige makelaar'

Makelaars en huizenkopers reageren wisselend op het ingrijpen van de minister in de makelaarssector. Hoewel het voor de een beter laat komt dan nooit, zijn anderen bang dat de aangekondigde maatregelen ten koste gaan van de kwaliteit van het makelaarsberoep.

Minister Boekholt-O'Sullivan kondigde vandaag aan zelf toezicht te willen gaan houden op de hele makelaarsbranche. Via een beroepsregister en een klachtenloket hoopt ze huizenkopers meer transparantie en duidelijkheid te kunnen geven over het koopproces.

Op deze manier wordt het beroep van de makelaar landelijk geregistreerd. Daardoor moeten makelaars gebonden worden aan wettelijke gedragsnormen. Wanneer een makelaar zich daar niet aan houdt, kan die uit het ambt worden gezet.

De minister grijpt in na signalen van kopers over de misstanden in de makelaarsbranche. Sinds augustus meldden zich bij het meldpunt van Vereniging Eigen Huis (VEH) meer dan 900 mensen met klachten over makelaars.

Ook de NOS sprak huizenzoekers en huizenkopers die negatieve ervaringen hadden met een makelaar. Zo worden veel kopers onder druk gezet om een hoger bod uit te brengen op een huis, terwijl ze niet weten of dat wel nodig is. Vanwege de krappe huizenmarkt voelen ze zich vaak genoodzaakt mee te gaan in het advies van de makelaar om hoger te bieden.

Bovendien ervaren sommige kopers dat aankoop- en verkoopmakelaars soms onderlinge afspraken hebben buiten de kopers om. Meerdere kopers zeggen tegen de NOS dat het vastleggen van regels meer rust zou geven in het koopproces.

Vereniging Eigen Huis ziet met het ingrijpen van de minister dat de problemen van veel huizenkopers hiermee erkend worden. "Consumenten mogen niet langer de dupe worden van een ondoorzichtig koopproces. Duidelijke regels en een professionele makelaarssector zijn onmisbaar voor een gezonde woningmarkt", schrijft de VEH.

Ook makelaarsverenigingen reageren in eerste instantie positief op de aankondiging van vastgelegde gedragsregels in de makelaarssector. "Een consument moet bij iedere makelaar kunnen vertrouwen op een helder en transparant biedproces", zegt Tristan Bons van Vastgoed Nederland.

De branchevereniging is vooral tevreden met de registerplicht die vastlegt wie er in Nederland het makelaarsberoep uitoefent. Op dit moment kan een makelaar die uit de ene vereniging wordt geschorst of gezet gewoon zelfstandig doorgaan. Straks kan een makelaar die na een tuchtuitspraak uit het register wordt geschreven niet meer verder.

Bons zegt wel te balen dat de wetgeving er nu pas lijkt te komen. "De consument had een hoop ellende bespaard kunnen blijven. Een kleine groep die het niet zo nauw neemt met de regels, kan het vertrouwen in een hele beroepsgroep beschadigen."

Ook de NVM schrijft de registratieplicht van de makelaar te steunen. De makelaarsvereniging vindt het belangrijk dat de minister in de plannen nog wel uitwerkt hoe de kwaliteit van het makelaarsvak gewaarborgd blijft, bijvoorbeeld met opleidingseisen. "Een registratie of een biedlogboek maakt iemand nog geen deskundige makelaar", zegt voorzitter van de NVM Lana Goutsmits-Gerssen.

Makelaarsverenigingen zoals de NVM en Vastgoed Nederland verplichten hun leden op dit moment om verschillende opleidingen en trainingen te doen. Goutsmits-Gerssen hoopt dat de minister in de regels opneemt dat een makelaar die opleidingen en trainingen ook doet bij de aanmelding in het register.

"Een wettelijk register wekt de verwachting dat een makelaar gekwalificeerd is. Zonder vakbekwaamheidseisen maak je die verwachting niet waar. Dat is schijnzekerheid. De consument verdient een wettelijke kwaliteitsgarantie die inhoud heeft", zegt Goutsmits-Gerssen.

Bart-Jan Mutters, makelaar in Leerdam, zit niet te wachten op nog meer opleidingen. "Ik vind het goed dat er meer transparantie komt voor de consument, maar we hopen dat de opleidingsdruk niet gaat toenemen, omdat we juist al zoveel trainingen zelf doen hier", zegt hij.

De minister gaat de komende tijd in gesprek met de makelaarssector en werkt daarna de plannen uit. Ze hoopt begin 2027 met de concrete voorstellen te komen.