CNN TürkTaşan derede sürüklenen koyunları çoban kurtardıThe Jerusalem PostPro-Israel advocate kicked to the ground during a pro-Palestinian protest in BerlinPunchHow Nigeria can shape global narrative – Ex-UN officialZDF heuteEntdecken Sie das ZDF-Nachrichtenstudio매일경제“8000억 담았는데 하룻밤 14% 폭락?”…떨어지는 칼날 잡은 서학개미Daily MailPioneering treatment fixes hearts as patients remain awakeLa NaciónAbierto de Palermo: La Natividad-La Dolfina venció a La Ensenada y está invicto en 22 funcionesLenta.ruЛитва ответила на новость о запуске страной подозрительного объекта в сторону РоссииTimes of IndiaOhio shooting: 3 killed, 1 injured at event venue; two suspects in custodyCBS NewsTrump says he wants "permanent" deal with IranGlobal NewsRinzel’s rise lifts him into ‘Hawks history books自由時報歡迎ARMY來高雄 陳其邁PO圖導覽高雄吃喝玩樂
The Daily Newsstand · Free, Always
Sunday, November 22, 2026

Sarı'nın köşesi: Kimin yaşayacağına kim karar veriyor?

Translate

Toplanan köpekler, tartışmalı ölüm kararları ve sokak hayvanlarının geleceği...

Veteriner hekim Dr. Tarkan Özçetin'e sordum. Aldığım yanıtlar, meselenin yalnızca hayvanlarla ilgili olmadığını gösteriyor. Kısaca: Bize ne oluyor?

- Toplanan sokak hayvanlarının akıbeti hakkında yeterli bilgiye sahip miyiz?

Benim asıl merak ettiğim kaç köpeğin toplandığı değil, bugün nerede ve hangi koşullarda yaşadığı. Kaçı sahiplendirildi, kaçı hastalandı, kaçı öldü, kaçı hâlâ bakımevlerinde? Bu soruların yanıtlarını kamuoyu görebilmeli. Bir köpeği sokaktan almak, onu korumak anlamına gelmez. Koruma, o canlının yaşam sorumluluğunu üstlenmektir.

Bakımevlerinin kapasitesi, hayvan başına düşen yaşam alanı, veteriner hekim sayısı ve ölüm oranları açıklanmalı. Ben propaganda değil, şeffaflık ve bağımsız denetim istiyorum.

- Hayvanları Koruma Kanunu'nun uygulanması yaşam hakkını tehdit edebilir mi?

Elbette. Bir yasanın adında koruma kelimesinin bulunması, uygulamalarının da koruyucu olacağı anlamına gelmez. En büyük itirazım, ötanazinin nüfus kontrol yöntemine dönüşme ihtimali. Veteriner hekimlikte ötanazi, ağır ve giderilemeyen acıyı sonlandırmaya yönelik tıbbi ve etik bir karardır.

Sağlıklı hayvanları ortadan kaldırmanın yolu olarak görülemez. Bir hayvanın tehlikeli olduğuna ilişkin karar bilimsel değerlendirmeye dayanmalı, tek kişinin kanaatine bırakılamamalıdır. Yanlışlıkla verilen bir ölüm kararının telafisi yok. Bu nedenle denetim son derece sıkı olmalı.

KAYIT DIŞI SATIŞA ‘DUR’ DENMELİ

- Türkiye'de hayvan popülasyonu nasıl kontrol edilmeli? Bu konuda kafalar çok karışık...

Yalnızca sokaktaki hayvanları kısırlaştırarak bu sorunu çözemeyiz. Bir taraftan kısırlaştırma yaparken diğer taraftan kontrolsüz üretime, kayıt dışı satışlara ve hayvanların terk edilmesine göz yumarsanız sonuç alamazsınız. Musluk açıkken yerleri silmeye benzer bu! Sahipli hayvanlar kayıt altına alınmalı, üretim ve satış denetlenmeli, terk etmenin yaptırımları uygulanmalı. Belediyeler de yalnızca hayvan toplayan kurumlar değil; kısırlaştırma, aşılama, tedavi ve sahiplendirme merkezleri olmalı.

- Sokak kedilerinin geleceğini nasıl görüyorsunuz? Bizim varlığımızdan rahatsız olanlar var belli ki...

Kediler bu ülkenin yalnızca sokaklarında değil, kültüründe ve hafızasında yaşıyor. Ancak kontrolsüz çoğalma, bulaşıcı hastalıklar ve kötü yaşam koşulları da gerçek sorunlar. Çözüm, mahalle kedilerini ortadan kaldırmak değil; onları kayıtlı, izlenen ve düzenli veteriner hizmeti alan koloniler hâlinde yönetmek. Gönüllüler, belediyeler ve veteriner hekimler ortak bir sistem içinde çalışmalı. Bir şehrin kedileriyle birlikte yaşaması mümkün. Yeter ki merhameti bilimle buluşturalım...

- İnsan güvenliği ile hayvanların yaşam hakkı karşı karşıya mı?

Hayır. Bence yıllardır yaptığımız en büyük yanlışlardan biri bu iki hakkı birbirinin karşısına koymak. Bir köpek saldırısında yaralanan çocuğun acısını, bir annenin korkusunu görmezden gelemeyiz. İnsanların güvenliği devletin sorumluluğudur. Ancak hayvanların gereksiz yere acı çekmesini ve öldürülmesini önlemek de aynı derecede önemlidir.

Bilimsel değerlendirme, kayıt sistemi, kısırlaştırma ve sahiplendirme birlikte yürütülmeli. Çocukların güvenle oynadığı, insanların korkmadan yürüdüğü, hayvanların da zulüm görmediği bir ülke istiyorum. Bu yaşam hakkıdır.

- Türkiye hayvanlarla birlikte yaşama kültürünü kaybediyor mu?

Bir köpeğin öldürülmesine sevinilmesinden, bir kedinin acısının görmezden gelinmesinden, merhametin zayıflık gibi gösterilmesinden korkuyorum. Çünkü merhametini kaybeden bir toplumun yalnızca hayvanlarla ilişkisi bozulmaz, insanlarla ilişkisi de değişir. Yıllardır veteriner hekimlik yapıyorum.

Binlerce hayvanın gözlerinde korkuyu, acıyı ve yaşama tutunma çabasını gördüm. Şunu öğrendim: Yaşamak istemek yalnızca insana özgü değildir. Bir toplumun medeniyet düzeyi, kendini savunamayan canlılara nasıl davrandığıyla da ölçülür. Ben hayvanların ölümüne alışmış değil, yaşamı birlikte korumayı başarmış bir Türkiye görmek istiyorum.

BİRLİKTE MÜCADELE

- Hayvan hakları mücadelesinde nerede yanlış yapıyoruz? Eksik bakış açısı, göremediğimiz bir şeyler var...

En büyük yanlışımız, aynı amacı savunan insanların bile bir araya gelememesi. Hayvanseverler arasında bitmeyen kavgalar, kıskançlıklar var. Oysa hayvan sevgisinin birinciliği, madalyası, şampiyonluğu olmaz! Toplumla kurduğumuz iletişimi de gözden geçirmeliyiz. Saldırgan ve suçlayıcı bir dille yanımıza çekebileceğimiz insanları uzaklaştırıyoruz.

Bu nedenle Türk Veteriner Hekimleri Birliği'ni, veteriner hekim derneklerini, PETFA'yı, VİSAD'ı ve hayvan hakları kuruluşlarını ortak bir “Hayvanların Yaşam Hakkı Bildirisi” hazırlamaya davet ettim. Artık kahramanlara değil, birlikte hareket edebilen insanlara ihtiyacımız var.

View the original on Cumhuriyet →

KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.