سازمان ملل: جمهوری‌اسلامی با انسداد هرمز ۱۵۰میلیارد دلار به کشورهای‌عربی زیان زد

کمیسیون اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل متحد برای غرب آسیا، «اسکوا»، اعلام کرده است جنگ میان جمهوری اسلامی ایران و آمریکا و اختلال در کشتیرانی در تنگه هرمز، تنها در نخستین ماه بحران نزدیک به ۱۵۰ میلیارد دلار به اقتصاد کشورهای عرب منطقه خسارت وارد کرده است.

رانیا المشاط، معاون دبیرکل سازمان ملل و دبیر اجرایی اسکوا، در نشست «فرمول آریا» شورای امنیت درباره امنیت دریانوردی گفت این رقم معادل حدود چهار درصد از مجموع تولید ناخالص داخلی کشورهای عرب منطقه است.

این نشست با عنوان «دریاهای امن، امنیت مشترک؛ حفاظت از آزادی دریانوردی در محیط امنیتی در حال تغییر» به ابتکار بحرین در مقر سازمان ملل متحد در نیویورک برگزار شد و بر پیامدهای ناامنی در مسیرهای اصلی کشتیرانی، از جمله تنگه هرمز و باب‌المندب، تمرکز داشت.

المشاط با اشاره به اهمیت تنگه هرمز در تجارت جهانی گفت حدود ۲۵ درصد تجارت دریایی نفت و ۱۹ درصد تجارت گاز طبیعی مایع جهان از این مسیر عبور می‌کند. به گفته او، کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس همچنین سهم قابل توجهی، بین ۲۰ تا ۴۰ درصد، از صادرات جهانی برخی کالاهای استراتژیک مانند آمونیاک، کودهای شیمیایی، گوگرد و آلومینیوم را در اختیار دارند.

داده‌های بانک جهانی نیز نشان می‌دهد اختلال در تنگه هرمز در سال جاری یکی از بزرگ‌ترین شوک‌های عرضه انرژی در دهه‌های اخیر را ایجاد کرده است. بر اساس این داده‌ها، پیش از آغاز درگیری‌ها نزدیک به ۳۵ درصد تجارت دریایی نفت خام و حدود ۲۰ درصد تجارت گاز طبیعی مایع جهان از هرمز عبور می‌کرد. بانک جهانی می‌گوید توقف یا کاهش شدید کشتیرانی در این مسیر در ماه مارس باعث حذف حدود ۱۰ میلیون بشکه نفت در روز از بازار شد.

دبیر اجرایی اسکوا هشدار داد که پیامدهای ناامنی در هرمز و باب‌المندب تنها به بازار نفت و گاز محدود نمی‌شود و می‌تواند تامین مواد غذایی، هزینه حمل‌ونقل، فعالیت کسب‌وکارهای کوچک، سرمایه‌گذاری و ثبات اقتصادی کشورهای منطقه را نیز تحت تاثیر قرار دهد.

او گفت شبکه بنادر، تنگه‌ها و مسیرهای دریایی خاورمیانه به یکدیگر وابسته‌اند و اختلال در هر بخش از این شبکه می‌تواند پیامدهای زنجیره‌ای برای تجارت جهانی ایجاد کند. به گفته المشاط، حتی پیش از بسته‌شدن رسمی یک مسیر دریایی، افزایش خطر برای کشتی‌ها و شرکت‌های بیمه می‌تواند موجب کاهش تردد تجاری شود.

اسکوا پیشتر نیز درباره ابعاد اقتصادی بحران هشدار داده بود. این نهاد سازمان ملل در ماه مه اعلام کرده بود که تنها طی چند هفته نخست درگیری‌ها، اختلال در زنجیره‌های تامین بیش از ۶۰ میلیارد دلار خسارت اقتصادی در کشورهای عرب ایجاد کرده و حجم تردد در برخی مسیرهای مهم تجاری تا ۹۷ درصد کاهش یافته است. ارزش کالاهایی که از این مسیرها عبور می‌کرد حدود ۲.۴ میلیارد دلار در روز برآورد شده بود.

المشاط در نشست خواستار تضمین آزادی کشتیرانی و امنیت کشتی‌های غیرنظامی و تجاری بر اساس قوانین بین‌المللی، جلوگیری از گسترش درگیری و تقویت آمادگی کشورهای منطقه برای حفظ جریان کالاها و خدمات ضروری شد.