Wspólne oświadczenie 29 państw w sprawie Iranu. "Potępiamy w najostrzejszych słowach..."

Wielka Brytania. Amerykańskie bombowce B-1 w bazie RAF Fairford

Źródło wideo: Reuters

Źródło zdj. gł.: NEIL HALL/PAP/EPA

"Potępiamy w najostrzejszych słowach stosowanie przez Iran brutalnych ataków, w tym aktów śmiercionośnych spisków, podpaleń, sabotażu, cyberataków i innych działań hybrydowych przeciwko nam i naszym partnerom" - czytamy w oświadczeniu opublikowanym przez Departament Stanu USA.

Pod deklaracją podpisało się łącznie 29 państw, w tym 23 państwa członkowskie UE, Australia, Kanada, Nowa Zelandia i Norwegia. Oświadczenie nie wymienia wśród sygnatariuszy natomiast Polski i trzech innych państw Unii: Włoch, Malty i Cypru.

W oświadczeniu państwa wskazują na przypisanie przez Londyn Iranowi "udziału w incydencie" przy bazie lotniczej w Fairford 27 września. Podkreślają, że wydarzenie to dowodzi "ciągłej gotowości Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) do prowadzenia wrogiej działalności poza swoimi granicami".

Państwa wspominają też o kampanii ataków przeciwko społecznościom żydowskim, irańskim dziennikarzom i interesom USA w państwach europejskich, do których przyznała się organizacja Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiya (HAYI). Organizacja ta powstała w tym roku i jest uważana za działającą na zlecenie IRGC. Przeprowadzała ataki przeciwko żydowskim obiektom w Belgii, Holandii i Wielkiej Brytanii.

"Każdy, kto prowadzi wrogie działania w imieniu Iranu lub jakiegokolwiek innego państwa, powinien wiedzieć, że podejmiemy działania w celu zidentyfikowania, zbadania, udaremnienia i ścigania tych czynów" - napisano w oświadczeniu. Zapowiedziały też obronę swojej suwerenności, wzmocnienie współpracy i zapewnienie pociągnięcia do odpowiedzialności sprawców.

Wielka Brytania obarcza Iran za incydent w bazie RAF

Premier Wielkiej Brytanii Andy Burnham oświadczył w poniedziałek, że za domniemanym spiskiem wymierzonym w bazę lotniczą RAF Fairford najprawdopodobniej stoi Iran, a operacja była niemal na pewno kierowana przez Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC). Szef brytyjskiej dyplomacji Ed Miliband wezwał ambasadora Iranu.

27 września w okolicy bazy RAF Fairford w hrabstwie Gloucestershire policja zatrzymała pięciu mężczyzn, początkowo w związku z potencjalnym naruszeniem ustawy o materiałach wybuchowych. Następnie zostali ponownie aresztowani w związku z podejrzeniem przygotowania aktu terroru. Okolice otoczono kordonem bezpieczeństwa, ewakuowano ponad 80 gospodarstw i rozpoczęto przeszukania. 

Mężczyźni zostali później zwolnieni bez postawienia zarzutów, jednak policja nadal bada sprawę, w tym możliwość udziału obcego państwa. 

W ubiegłym tygodniu prezydent USA Donald Trump poinformował, że zagrożenie związane z Iranem skłoniło amerykańskie wojsko do wycofania bombowców B-1 z bazy RAF Fairford. Wcześniej amerykańskie lotnictwo używało tej bazy do ataków na irańskie wyrzutnie rakietowe, wykorzystywane do ostrzału statków w cieśninie Ormuz. 

Teheran odrzucił oskarżenia. Twierdzi, że to "operacja pod fałszywą flagą"

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Iranu oskarżyło Wielką Brytanię o wysuwanie oskarżeń bez przedstawienia przekonujących dowodów i skrytykowało użycie sformułowań takich jak "wysoce prawdopodobne" i "prawie na pewno" w celu powiązania Teheranu z incydentem z 27 września.

Ministerstwo określiło sprawę jako "nieudolną operację pod fałszywą flagą" - przekazał emigracyjny i antyrządowy portal Iran International.

Teheran oskarżył również Londyn o wykorzystywanie tych oskarżeń w celu uniknięcia odpowiedzialności za - jak to określił - udział Wielkiej Brytanii w amerykańsko-izraelskich operacjach wojskowych przeciwko Iranowi.