Chinese concurrentie dringt steeds verder door in Nederlandse industrie

De Chinese concurrentie op de Europese markt neemt toe. Bedrijven voelen de druk bij goedkope kleding en speelgoed, maar ook bij batterijen, elektronica en chemische producten. Dat dwingt ook Nederland om na te denken over de afhankelijkheid van China.

Zo'n 83 procent van de Duitse industriële bedrijven voelt meer concurrentiedruk vanuit China dan voorheen. Vorig jaar was dat nog 75 procent, meldt de Duitse handelskamer DIHK.

Duitsland staat daarin niet alleen. Frankrijk, Italië, Spanje, Nederland en Litouwen hebben de EU eerder dit jaar al opgeroepen steviger op te treden tegen de concurrentie van goederen uit China. Het land exporteert steeds meer spullen en boekte vorig jaar een recordhandelsoverschot van zo'n 1,2 biljoen dollar.

China levert al jarenlang goedkope spullen aan Europa. Daar zijn inmiddels ook maatregelen tegen genomen, zoals een extra heffing op kleine pakketjes van buiten de EU. Maar de Chinese concurrentie gaat inmiddels verder dan kleding, speelgoed en andere consumentengoederen.

Ook Nederlandse bedrijven krijgen volgens onderzoek van RaboResearch steeds meer te maken met Chinese concurrentie in de industrie. Het gaat bijvoorbeeld om elektronica, batterijen, zonnepanelen en chemische producten.

Chemische industrie onder druk

Dat heeft twee kanten, zegt econoom Lize Nauta van RaboResearch. "China zorgt dat we in Nederland toegang hebben tot die goedkope producten. Maar het verdringen van Nederlandse producten is de keerzijde."

Een voorbeeld daarvan is de chemische industrie. Nederland haalt onder meer pvc, rubberen handschoenen, grondstoffen en andere chemische producten uit China. Die worden weer gebruikt in allerlei producten die in Nederland worden gemaakt.

Daarmee kunnen Nederlandse en Europese bedrijven voor hun eigen productie afhankelijk worden van Chinese leveranciers. "Een groter aandeel Chinese producten betekent niet automatisch dat de Europese industrie daar schade van ondervindt", zegt RaboResearch-onderzoeker Wouter Remmen. "Het probleem ontstaat wanneer de binnenlandse productie verdwijnt en de aanvoer in toenemende mate uit één land afkomstig is."

Dat raakt niet alleen de Nederlandse productie, maar ook leveringen aan fabrieken. De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) waarschuwt dat de afhankelijkheid van China ook andere risico's met zich meebrengt. China kan die economische macht inzetten als drukmiddel, als er een conflict ontstaat tussen China en Europa.

"Als China besluit te stoppen met het sturen van chemische producten, dan kan dat veel impact hebben", zegt Remmen. In dat soort situaties moeten bedrijven op zoek naar andere leveranciers. Die leveranciers kunnen duurder zijn of niet direct voldoende capaciteit hebben om voldoende spullen te leveren.

Afhankelijkheid afbouwen is lastig

Het is niet makkelijk om de afhankelijkheid zomaar af te bouwen, waarschuwt RaboResearch. China is een belangrijke bron voor sommige grondstoffen en producten die in Europa moeilijk te vinden zijn.

"China exporteert grondstoffen en producten waar op dit moment moeilijk een Europees alternatief voor te vinden is. Daarom kunnen we op dit moment niet zomaar zonder China", zegt Nauta.

Noémi volgt het economische nieuws. Ze schrijft over geldzaken en hoe internationale ontwikkelingen doorwerken in de portemonnee van Nederlanders. Tips of vragen? Mail naar noemi@nu.nl