SIPRI’den Hürriyet.com.tr’ye çarpıcı analiz: Milyar dolarlık güç savaşı! 6,5 katlık farkın perde arkası

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) verilerine göre, İsrail'in askeri harcamaları İran'ın yaklaşık 6,5 katına ulaşırken silah tedarikinde de iki farklı yöntem öne çıktı. SIPRI araştırmacısı Zain Hussain, iki ülkenin askeri kapasitesini Hürriyet.com.tr'ye değerlendirdi. Güvenlik ve Strateji uzmanı İbrahim Keleş ise İran'ın füze teknolojisindeki gelişimine ve nükleer kapasitenin önemine dikkat çekti.


Haberlerimizi Google’da Takip Edin
Gelişmelerden anında haberdar olun.
Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin
Haberin Devamı
İran ve İsrail, askeri güçlerini yıllardır birbirinden farklı yöntemlerle geliştiriyor. İsrail, ABD'den temin ettiği savaş uçakları ve gelişmiş hava savunma sistemlerine dayanırken İran, yaptırımlar nedeniyle kendi füze ve insansız hava araçlarını üretmeye yöneldi.
Bu iki farklı yöntemin maliyeti de birbirinden oldukça farklı. Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü'nün (SIPRI) son verilerine göre İsrail'in askeri harcamaları İran'ın yaklaşık 6,5 katına ulaşıyor.
Peki, askeri harcamalardaki bu büyük fark, iki ülkenin gerçek askeri gücünü ne kadar yansıtıyor?
SIPRI'nin Orta Doğu ve Kuzey Afrika üzerine çalışan silah transferleri araştırmacısı Zain Hussain, iki ülkenin askeri kapasitesi ve savunma teknolojileri arasındaki büyük farkı Hürriyet.com.tr’ye yorumladı. Hussain, aradaki farkın oldukça fazla olduğuna vurgu yaparak, "İran, uzun mesafelerdeki hedefleri vurabilecek füze ve insansız hava aracı kapasitesine sahipken İsrail çok daha gelişmiş hassas vuruş kabiliyetlerine, hava unsurlarına ve çok katmanlı hava savunma sistemlerine sahip" şeklinde konuştu.
Haberin Devamı
Emekli Albay ve Güvenlik ve Strateji Uzmanı İbrahim Keleş ise Hürriyet.com.tr’ye yaptığı değerlendirmede, İran'ın füze teknolojisinin tarihsel sürecini ve nükleer silah ihtimalinin bölgedeki güç dengesini nasıl değiştireceğini anlattı. Keleş, "İran'ın füze teknolojisi bir mecburiyetten kaynaklanıyor. Sistemlerini de ciddi şekilde geliştirdi" dedi.

SIPRI'nin Nisan 2026'da yayımladığı rapora göre İsrail, 2025 yılında askeri harcamalara 48,3 milyar dolar ayırdı. İran'ın aynı dönemdeki askeri harcaması ise 7,4 milyar dolar oldu. Böylece iki ülke arasında yaklaşık 41 milyar dolarlık fark oluştu.
SIPRI ARAŞTIRMACISI HUSSAIN: İRAN İLE İSRAİL'İN ASKERİ KAPASİTELERİ ARASINDAKİ FARK OLDUKÇA BÜYÜK
SIPRI Silah Transferleri Araştırmacısı Zain Hussain, iki ülkenin özellikle hava gücü ve savunma sistemleri açısından farklı kapasitelere sahip olduğuna dikkat çekti.
Haberin Devamı
İran'ın uzun menzilli füze ve insansız hava araçlarıyla uzak hedeflere saldırabildiğini, buna karşılık İsrail'in hedefleri hassas biçimde vurma ve hava saldırılarına karşı savunma konusunda daha gelişmiş sistemlere sahip olduğunu belirten Hussain, şunları söyledi:
"İran ile İsrail’in askeri kapasiteleri arasındaki fark oldukça büyük. İran, uzun mesafelerdeki hedefleri vurabilecek füze ve insansız hava aracı kapasitesine sahipken İsrail çok daha gelişmiş hassas vuruş kabiliyetlerine, hava unsurlarına ve çok katmanlı hava savunma sistemlerine sahip."
EMEKLİ ALBAY KELEŞ: İRAN'IN FÜZE SİSTEMLERİNDE CİDDİ GELİŞİMİ VAR
Emekli Albay İbrahim Keleş de İran'ın askeri harcamalarına ilişkin rakamların tek başına yeterli olmadığını belirterek şunları söyledi: "İran kendi savunma harcamalarında gösterilen 7 milyar dolarlık rakam sadece kayıtlara geçmiş olanlar. Ama bunun dışında İran'ın işte Rusya'ya, Çin'e ihracatı var. Petrol gelirleri de bir yere kadar var. Fakat İran 1979'dan itibaren yaptırımda. İran’ın gelirlerinde petrol dışında çok fazla bir gelir kalemi yoktur. O nedenle savunma sanayi harcamalarında böyle düşük bir rakam gözükmekle birlikte İran’ın özellikle füze sistemlerini geliştirme noktasında ciddi gelişimi var. Ciddi yatırımları da var bu noktada.”
Haberin Devamı

İSRAİL'İN SAVAŞ UÇAKLARI ABD'DEN
SIPRI'nin Mart 2026 raporuna göre 2021-2025 döneminde dünyanın en büyük 14.'cü silah ithalatçısı olan İsrail, büyük silah sistemlerinin yüzde 68'ini ABD'den (savaş uçakları, güdümlü bombalar, füzeler ve zırhlı araçlar), yüzde 31'ini ise Almanya'dan temin etti.
Aktif savaş uçaklarının tamamı ABD menşeli olan İsrail, aynı zamanda dünyanın 7. büyük silah ihracatçısı konumunda ve özellikle hava savunma sistemleri, füzeler ile İHA teknolojilerinde güçlü bir yerli üretime sahip.
Aynı dönemde dünyadaki büyük silah sistemleri ithalatından aldığı pay yüzde 0,05'in altında kalan İran'a ise yalnızca Rusya silah sağladı. Geçmişte Çin ve Rusya'dan önemli miktarda silah alan İran, uygulanan yaptırımlar ve uluslararası kısıtlamalar nedeniyle özellikle füze ve İHA sistemlerinde kendi üretim kapasitesini geliştirmeye yöneldi.
Haberin Devamı
SIPRİ: İRAN YERLİ SİLAH ÜRETİMİNDE DE İTHALATA BAĞIMLI
İran'ın dışa bağımlılığının tamamen ortadan kalkmadığını belirten SIPRI araştırmacısı Hussain, İsrail'in ise ABD ile güçlü ilişkileri sayesinde İran'ın erişemediği ileri savunma teknolojilerine ulaşabildiğine dikkat çekti:
"Elbette her iki yaklaşımın da avantajları ve dezavantajları var. Ancak İran’ın kendi ürettiği silahlarda kullanılan bileşenler de dahil olmak üzere hala ithalata bağımlı olduğunu belirtmek önemli. Öte yandan İsrail’in ABD ile çok güçlü ilişkileri bulunuyor. Bu ilişkiler, İsrail’in İran’ın erişemediği son teknoloji savunma sistemlerine ulaşmasını sağladı.Ayrıca İsrail’in de teknolojik açıdan gelişmiş ve güçlü bir yerli savunma sanayisine sahip olduğunu unutmamak gerekiyor. İsrail, füzeler, hava savunma sistemleri, elektronik harp ekipmanları, radarlar, mühimmat ve topçu sistemleri dahil olmak üzere çok çeşitli askeri alanlarda kullanılan teçhizat üretiyor."
Haberin Devamı
KELEŞ: FÜZE TEKNOLOJİSİ BİR MECBURİYETTEN KAYNAKLANIYOR
"İran'ın füze teknolojisi bir mecburiyetten kaynaklanıyor" diyen Keleş ise ülkenin hava gücündeki eksiklikleri gidermek amacıyla füze sistemlerine yatırım yaptığını söyledi.
İran'ın ilk dönemlerde Kuzey Kore'den bilgi transferi yaptığını belirten Keleş, "Kuzey Kore'nin burada verdiği destek çok önemli. İran'ın füze teknolojisinin geliştirilmesinde, başlangıç aşamasında Kuzey Kore var" ifadelerini kullandı.

NÜKLEER KAPASİTEDE NASIL BİR TABLO VAR?
İran ile İsrail'in askeri güçlerini karşılaştırırken dikkat çeken bir diğer konu da nükleer silahlar.
SIPRI'nin yıllık raporuna göre İsrail'in Ocak 2026 itibarıyla yaklaşık 90 nükleer savaş başlığına sahip olduğu tahmin ediliyor. İsrail, nükleer silaha sahip olduğunu resmi olarak doğrulamıyor.
İran ise SIPRI'nin nükleer silaha sahip ülkeler listesinde yer almıyor. Ancak ülkenin uzun yıllardır devam eden bir nükleer programı bulunuyor.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (UAEA) verilerine göre İran'ın Haziran 2025 itibarıyla yüzde 60'a kadar zenginleştirilmiş 440,9 kilogram uranyum stoku bulunuyordu. Nükleer silahlarda kullanılan uranyumun zenginleştirme oranı ise genellikle yüzde 90 seviyesine ulaşıyor. Ancak söz konusu miktar İran'ın bugünkü stokunu göstermiyor.
Nükleer tesislere yönelik saldırıların ardından denetimlerde yaşanan kesintiler nedeniyle UAEA, uranyumun güncel miktarını ve bulunduğu yerleri doğrulayamıyor. Burada önemli bir ayrım da var. Uranyum zenginleştirmek, kullanıma hazır nükleer silaha sahip olmak anlamına gelmiyor.
İsrail, kendi geleceği açısından İran'ın askeri kapasitesini ve özellikle de nükleer kapasiteye sahip olmasını kendisi için bir tehdit olarak görüyor. Mesela İran nükleer güç sahibi olursa bir denge oluşacak.
KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.