تغییر ساختار فعالیت «تراستیها» همزمان با تلاش جدید جمهوری اسلامی برای صادرات نفت و شکستن محاصره دریایی
همزمان با اعلام خبر دور جدید تلاش جمهوری اسلامی برای صادرات نفت و شکستن محاصره دریایی، سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی از تغییر ساختار فعالیت تراستیها و واگذاری مسئولیت تعیین آنها به شورای عالی «امنیت ملی» و نهادهای نظارتی خبر داد.

رضا سپهوند سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی روز جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵ در گفتگو با خبرگزاری «تسنیم» اعلام کرده: «ساختار تراستیها و تریدرها از محورهای نشست مشترک اعضای این کمیسیون با سرپرست وزارت نفت و معاونان وی بوده است».
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی گفت: «گزارشهای ارائهشده مبنی بر این است که تراستیها بطور کامل از وزارت نفت جدا شدهاند. در این ساختار جدید، وزارت نفت هیچگونه دخالتی در تعیین آنها ندارد و صرفا وزارت نفت، تریدرها و تاجران نفتی را پیشنهاد میدهد.»
رضا سپهوند افزوده: «در ساختار جدید تراستیها از سوی سازمانها و نهادهای نظارتی و شورای عالی امنیت ملی مشخص میشوند و ساز و کار تعیین آنها نیز توسط این نهادها مشخص میشود و مبادلات مالی آنها با بانک مرکزی انجام میگیرد.»
ماجرای تراستیها یا همان «خودی»های مورد اعتماد و دارای رانت در جمهوری اسلامی که فروش نفت تحریمی کشور را به عهده گرفتند اما بخش زیادی از درآمدهای ارزی ناشی از صادرات نفت را به جیب زدهاند، در ماههای گذشته و با افشای ارقام تکاندهنده فساد اقتصادی آنها برجسته شده است.
تراستی (Trustee) یا متصدی امانت و «امانتدار» یک اصطلاح حقوقی مشتق از واژه انگلیسی trust به معنی «اعتماد» است و به کسی گفته میشود که به دلیل «اعتماد» در موقعیت امانت قرار گرفته و بنابراین میتواند به هر فردی که دارایی، اختیار یا موقعیت امانت یا مسئولیتی را به نفع دیگری در اختیار دارد، اطلاق شود. در جمهوری اسلامی اما تراستیها به عنوان افراد حقیقی و حقوقی رانتی- مافیایی شناخته میشوند که طی سالهای گذشته برای فروش نفت و انجام نقل و انتقالات ارزی با هدف دور زدن تحریمهای بینالمللی و پولشویی فعالیت داشتهاند.
ذبیحالله خدائیان، رئیس سازمان بازرسی کل کشور، به تازگی اعلام کرد، تراستیها ۹۴ میلیارد یورو ارز ناشی از صادرات را به کشور بازنگرداندند.
جزییاتی که به صورت سازمانیافته از پرونده تراستیها افشا شده، بیانگر اینست که بخشی از مافیای قدرت قرار است در دورهی جدید از حیات جمهوری اسلامی تضعیف شود. علی بایندریان، روحالله رضوی، محمدهادی مؤمنین و حسین شمخانی چهار نفر از تراستیهایی هستند که نام آنها افشا شده است. بر اساس اطلاعات منتشر شده شبکه مافیایی این چهار نفر در بهار امسال و در فاصله اعلام آتشبس میان جمهوری اسلامی و آمریکا، تا آغاز محاصره دریایی در تیرماه، فروش نفت ایران را به عهده داشتند اما بخش قابل توجهی از درآمدهای ارزی حاصل از فروش نفت را به کشور بازنگرداندند.
مصطفی نخعی، عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی اعلام کرده است: «رقمی تا ۵۰۰ میلیون دلار نفت به این تراستیها دادند و این افراد به اندازه کافی تضامین هم در اختیار بانکها ندارند و حالا ماندهاند چه جوری از اینها پول بگیرند.»
هادی قوامی نماینده مجلس شورای اسلامی نیز گفته «تراستیهایی که نفت را از کشور بردند، از بانک گردشگری نیز ۳۰۰ میلیون دلار معادل ۶۹ همت دزدیدند و در این شرایط بانک مرکزی نیز خط اعتباری با ۴۵ درصد جریمه به آنها داده است.»
تغییر در ساختار فعالیت تراستیها در شرایطی که آمارهای بینالمللی نشان میدهد از اواخر تابستان امسال و در پی تشدید محاصره دریایی، صادرات نفت ایران به صفر میرسد، بیانگر آرایش جدید جمهوری اسلامی برای فراهم کردن بستر صادرات نفت تحریمی در جریان شدیدترین محاصره اقتصادی تاریخ کشور است.
قابل توجه اینکه اظهارات سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی ساعاتی پس از انتشار اخباری درباره تلاش جدید جمهوری اسلامی برای صادرات نفت به چین مطرح شده است.
گزارش تحلیلی هفته؛ «تراستیها»، فاسدان معتمد و مورد «وثوق» نظام!
وبسایت «المانیتور» گزارش داده: «بیش از ۱۴ نفتکش ایرانی در حال حاضر در نزدیکی جزیره خارک مستقر هستند، که بیشترشان سیستم ردیاب خود را خاموش کردهاند، بر اساس تصاویر ماهوارهای، احتمالاً آماده مأموریتی هستند که به زودی آغاز خواهد شد.»
همزمان خبرگزاری رویترز نیز به نقل از سمیر مدنی، از بنیانگذاران تانکرترکرز، سامانه تخصصی ردیابی نفتکشها و حمل و نقل دریایی انرژی، نوشته است که روز پنجشنبه ۲۸ آبان یک نفتکش در خلیج فارس در حال دریافت نفت خام ایران از شناوری دیگر بود.
سمیر مدنی بدون اعلام مقصد احتمالی این نفتکش یا نام آن، تأکید کرده اگر این نفتکش بتواند از محاصره دریایی ایران توسط ارتش ایالات متحده عبور کند، نخستین صادرات موفق دریایی نفت خام ایران از اواخر تیرماه امسال تا کنون خواهد بود.
خبرگزاری «بلومبرگ» نیز گزارش داده، محمولهای از نفت خام ایران در جریان عملیاتی طی هفته جاری در خلیج فارس از یک نفتکش به نفتکش دیگری منتقل شد؛ این اتفاق در حالی رخ داده که آمریکا هشدار داده است نیروی دریایی این کشور ممکن است در جریان اجرای محاصره دریایی، کشتیهایی را که چنین عملیاتی انجام میدهند، هدف قرار دهد.
در این گزارش آمده، بر اساس اطلاعات گروه غیرانتفاعی «اتحاد علیه ایران هستهای» (UANI) و پلتفرم تحلیل دادههای کپلر (Kpler)، یک نفتکش سوئزمکس تحت تحریم آمریکا به نام «اولیم» (Olym) روز سهشنبه گذشته نفت خود را به نفتکش میانبرد «هاو فان» (Hao Fan) منتقل کرد.
وبسایت «خلیج فارس» روز جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵ با اشاره به اخبار منتشر شده درباره بارگیری نفتکشهای ایران در جزیره خارک نوشت: «چند روز بعد از آن که تهران سیاست پایان دادن به وضعیت «نه جنگ، نه صلح» را استراتژی اصلی خود برای پایان دادن به بحران نزاع با آمریکا اعلام کرد، گفته میشود ایران قصد دارد چند فروند نفتکش خود را در خارک پر از نفت نماید و بیتوجه به محاصره دریایی اعمال شده توسط آمریکا به سمت چین حرکت دهد.»
تصاویر ماهوارهای منتشر شده طی ساعات گذشته نشان از حضور حداقل ۱۴ تانکر نفت در اسکلههای جزیره خارک دارد و گفته شده فرآیند انتقال نفت به آنها آغاز شده است. خبر سوختگیری نفتکشها از سوی برخی رسانههای نزدیک به جریانات امنیتی و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که عمدتا مخالف توافق با آمریکا هستند نیز به عنوان خبر «غیررسمی» منتشر شده است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز این خبر را تأیید کرده است. او روز جمعه، ۲۹ آبان، در حاشیه نمایشگاه بورس، بانک و بیمه، بارگیری نفت از جنوب کشور را تأیید کرد و گفت: «هر تلاشی برای صادرات نفت و مذاکرات را انجام میدهیم و باید محاصره بشکند.»
از سوی دیگر، بارگیری نفت ایران از جزیره خارک، درست پس از نشست سهجانبه ترامپ، ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه، و شی جینپینگ رئیسجمهور چین که موضوع جمهوری اسلامی و صادرات نفت از محورهای آن بود، قابل توجه است.
برخی تحلیلگران معتقدند ممکن است طی این نشست توافقی میان آمریکا و چین برای صادرات محدود نفت ایران به چین صورت گرفته باشد. بخش دیگری از تحلیلگران معتقدند در صورتی که جمهوری اسلامی تلاش کند محاصره دریایی را بشکند و نفتکشهای خود را به سوی آبهای آزاد هدایت کند، سبب حملات نظامی آمریکا و از سر گرفتن جنگ در منطقه خواهد شد.
این در حالیست که روز گذشته و همزمان با انتشار خبر بارگیری نفتکشها در جنوب ایران، مصطفی نجفی، مشاور محسن رضایی دبیر شورای عالی «امنیت ملی» نیز در شبکه «ایکس» نوشت: «چندی پیش فرمانده کل قوا دستور پایان دادن به وضعیت نه جنگ و نه صلح را صادر کرد. در همین راستا، به نظر میرسد، پایان دادن به این وضعیت دیگر صرفا محدود به مسیر ایجابی یعنی دیپلماسی نیست و وجه سلبی آن، یعنی توسل به گزینه نظامی نیز در دستور کار قرار گرفته است. ظاهرا تهران دیگر نمیخواهد نظارهگر محاصره و تهدید باشد.»
KioskNews shows a cleaned-up reading view extracted from the publisher’s page — the original always lives on their site, not ours.