Kulisy negocjacji w Abu Zabi. Ukraina odrzuca nowy plan Trumpa

Wysłannicy Donalda Trumpa ds. pokoju zaproponowali rozwiązanie, które pozwoliłoby Rosji przejąć pełną kontrolę nad linią frontu w regionach Donbasu, bez konieczności oddania przez Kijów miast, które nadal tam utrzymuje.

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

Wysiłki USA, by zakończyć wojnę, w dużej mierze utknęły przez rosyjskie żądania, by Ukraina oddała około 5 tys. km kw. terytorium w Doniecku i Ługańsku, którego rosyjska armia nie zdołała zdobyć.

Przed wtorkowymi rozmowami w Abu Zabi Donald Trump zasugerował, że powojenna Ukraina będzie miała "inny kształt", podczas gdy przedstawiciele USA dawali do zrozumienia, że Kijów prywatnie wykazuje pewną elastyczność w sprawie ustępstw terytorialnych.

Jednak, jak powiedział "The Telegraph", ukraiński rozmówca znający kulisy rozmów: — Delegacja Ukrainy nigdy nie rozmawiała o żadnych ustępstwach terytorialnych na rzecz Rosji. Ukraina nigdy tego nie uzna, ani de facto, ani de iure. I to zawsze było nasze stanowisko przy stole rozmów.

• Wywiad w Kijowie ostrzega przed planem Rosji. Tak Moskwa chce dobić Ukrainę

Powrót do rozmów po wielomiesięcznej przerwie

Ukraina i Rosja wznowiły we wtorek rozmowy twarzą w twarz po dziewięciomiesięcznej przerwie w procesie mediowanym przez USA, wspieranym przez Donalda Trumpa.

Przedstawiciele spotkali się w stolicy Zjednoczonych Emiratów Arabskich na rozmowach prowadzonych przez Jareda Kushnera, zięcia prezydenta USA, oraz Steve’a Witkoffa, innego wysłannika pokojowego.

Ponieważ pole negocjacji dotyczących terytoriów jest ograniczone, amerykańscy negocjatorzy skupili się na gwarancjach bezpieczeństwa po zakończeniu wojny, które miałyby zapobiec wybuchowi nowego konfliktu w przypadku zawarcia zawieszenia broni.

Otwierając rozmowy, Jared Kushner powiedział: — Najczęściej zadawane nam przez Europejczyków pytanie brzmi: czy Rosjanie i prezydent Putin rzeczywiście chcą pokoju? Z tego, co Steve i ja usłyszeliśmy od niego, możemy z pełnym przekonaniem powiedzieć, że tak, pod odpowiednimi warunkami.

Po zakończeniu rozmów prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski napisał w internecie, że były one "konstruktywne i dość merytoryczne". "Był czas, by omówić potrzebę i możliwe parametry działań humanitarnych. Priorytetem jest uwolnienie jeńców. Szczegółowo rozmawiano też o treści gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy i podstawach funkcjonowania tych gwarancji w dłuższej perspektywie" — dodał.

Rosja nie chce dopuścić Europy do negocjacji

Wcześniej we wtorek zespoły ukraińskie i amerykańskie przeprowadziły osobne rozmowy z delegacją europejską, w której wziął udział Jonathan Powell, doradca ds. bezpieczeństwa narodowego Wielkiej Brytanii.

Kushner powiedział zebranym, że jego plan na dwudniowe rozmowy polega na przekonaniu Rosjan, by "w końcu dopuścili Europejczyków do rozmów, co naszym zdaniem jest kluczowe dla postępu". Europejscy urzędnicy musieli jednak opuścić salę, zanim weszli Rosjanie, po tym jak Moskwa zaprotestowała przeciw ich udziałowi. Przedstawiciele USA sądzą, że jakiekolwiek kompromisy terytorialne między Kijowem a Moskwą będą możliwe tylko przy rozmowach o europejskiej "architekturze bezpieczeństwa".

Władimir Putin przez lata wielokrotnie narzekał na, jak to określa, rozszerzanie się NATO na wschód, na tereny dawnego ZSRR. Prezydent Rosji przedstawia wzrost obecności Sojuszu jako zagrożenie dla bezpieczeństwa własnego kraju.

Europejscy urzędnicy ostrzegają, że wszelkie żądania wycofania wojsk i uzbrojenia NATO zostaną odrzucone bez zwłoki. Jednocześnie sygnalizują gotowość do rozmów o ponownym otwarciu kanałów komunikacji z Moskwą, by rozładować napięcia.

• Rozmowy w Abu Zabi. UE i Ameryka uzgodniły przegląd powojennego systemu bezpieczeństwa Europy

— Pracujemy ramię w ramię z Ukraińcami, a naszym celem jest podkreślenie podstawowej zasady: dążenie do pokoju w Ukrainie i bezpieczeństwo w Europie są ze sobą nierozerwalnie związane — powiedział przed negocjacjami przedstawiciel Francji.

Wspólne oświadczenie USA, Europy i Ukrainy głosiło: "Uczestnicy podkreślili, że wszelkie przyszłe ustalenia muszą respektować suwerenność, integralność terytorialną, niezależność decyzyjną oraz zapewniać wiarygodne gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy".