Toplumsal cinsiyet eşitliğine ulaşmak 171 yıl sürecek

Birleşmiş Milletler Kadın Birimi (UN Women) ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal İşler Dairesi (UN DESA) Toplumsal Cinsiyet Eşitliği 2026 (Gender Snapshot 2026) durum raporunu paylaştı.

Raporda, kadınların gerçek anlamda güç sahibi olduğu durumlarda yoksulluktan iklim eylemine kadar BM 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri'nin tüm alanlarında sonuçların iyileştiği belirtilirken, mevcut ilerleme hızıyla toplumsal cinsiyet eşitliğine ulaşmanın 171 yıl süreceği ortaya konuldu.

Rapora göre, toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamak amacıyla oluşturulan kurumsal mekanizmaların üçte birinin kurumsal yetkileri son iki yıl içinde zayıflatıldı. Yaklaşık dörtte birinin faaliyet bütçeleri aynı dönemde kesintiye uğrarken, yaklaşık onda biri bütçeleri üzerindeki kontrolünü tamamen kaybetti. Toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik finansman, 2021'den bu yana en düşük seviyesine geriledi. Bu düşüşten en fazla kadın hakları örgütlerine sağlanan fonlar etkilendi.

Rapor, kadınların birçok alanda temsiline ve karar alma mekanizmalarına katılımına yönelik çarpıcı veriler ortaya koydu. Buna göre, dünyada her yedi ülkeden altısı erkek liderler tarafından yönetiliyor.

ÖNE ÇIKAN VERİLER

Raporda öne çıkarılan bir başka konu da siyasi makamlara aday olmanın maliyeti oldu. Buna göre siyasi makam için aday olmanın maliyeti, ülkenin kişi başına düşen ortalama gelirinin 100 katını aşabiliyor. Bu durum, daha yarış başlamadan çok sayıda kadının süreçten dışlanmasına yol açıyor. Bazı ülkelerde siyasi makamlara aday olan her 10 kadından 8'i, kamusal yaşamda şiddetle karşı karşıya kalıyor.

Kadınlar kabineye girmeyi başardıklarında ise güvenlik ve ekonomik açıdan en fazla yetki sağlayan bakanlıklardan orantısız biçimde uzak tutuluyor. Savunma bakanlarının yaklaşık 10'da 9'u, maliye bakanlarının ise 10'da 8'inden fazlası erkeklerden oluşuyor.

REKLAM

BM Kadın Birimi İcra Direktörü Sima Bahous, konuyla ilgili şu değerlendirmede bulundu:

"Kanıtlar açık: Kadınlar liderlik ettiğinde toplumlar güçleniyor, ekonomiler daha dirençli hale geliyor ve herkes için daha iyi sonuçlar elde ediliyor. Ancak iktidar, kadınları sistematik olarak dışlayan kurumlarda yoğunlaşmaya devam ettiği sürece toplumlar tam potansiyellerine ulaşamayacak. Eşitlik, karar mekanizmalarına eşit erişim olmadan kurulamaz. Çünkü karar masasında eşit söz hakkı olmadan eşitlik sağlanamaz

TABLO HÜKÜMETLERLE SINIRLI DEĞİL

Bu tablo hükümetlerle sınırlı değil. Dünya genelinde şirketlerin üst yöneticisi (CEO) pozisyonlarının yalnızca yüzde 6'sında kadınlar bulunuyor. En yüksek yargı mercilerinin yüzde 20'sinden azına kadınlar başkanlık ediyor. Bu durum, iş dünyasını, hukuku, istihdamı ve küresel ekonomiyi şekillendiren kararların büyük ölçüde erkeklerin elinde kalmasına neden oluyor.

Önümüzdeki hafta gerçekleşecek BM Genel Kurulu öncesinde yayımlanan raporun zamanlaması da dikkat çekici. Birleşmiş Milletler'in 10. Genel Sekreterini seçme sürecine yaklaştığı bir dönemde dünya liderleri, BM Genel Kurulu'nun 81. oturumu (UNGA81) için bir araya gelecek. BM'nin 80 yıllık tarihinde bu görevi henüz hiçbir kadın üstlenmedi.