Narodowe Święto Niepodległości. Obchody w całej Polsce

• W Krakowie obchody odbywają się w cieniu żałoby po zamachu, w którym zginęło sześć osób.
• W Gdańsku, Gdyni i Szczecinie zaplanowano parady oraz marsze niepodległościowe.
• Poznań połączy obchody państwowe z imieninami ulicy Święty Marcin.
• W wielu miastach odbędą się biegi, pikniki wojskowe, koncerty i pokazy historyczne.
• Narodowe Święto Niepodległości upamiętnia wydarzenia z 11 listopada 1918 r. i jest dniem wolnym od pracy.

W dawnej stolicy Polski do końca dnia obowiązuje ogłoszona przez prezydenta miasta Łukasza Gibałę żałoba. Święto Niepodległości przypadło krótko po zamachu, gdzie w sobotę 24-letni mężczyzna zabił sześć osób, a 15 osób zranił, w tym dwóch policjantów, którzy powstrzymali go z narażeniem własnego życia. Napastnik został przez nich postrzelony, zmarł w szpitalu.

Po zamachu w Krakowie przez niedzielę i poniedziałek trwała żałoba narodowa. Z całego kraju płynęły wyrazy solidarności z ofiarami, poszkodowanymi, ich rodzinami i społecznością Krakowa. Przed środowymi uroczystościami lokalne władze zapowiadały wzmocnienie środków bezpieczeństwa.

Zgodnie z ograniczonym w związku z tym żałobą programem obchodów w Krakowie o godz. 10 odprawiona zostanie msza św. w intencji ojczyzny pod przewodnictwem metropolity krakowskiego kard. Grzegorza Rysia w katedrze wawelskiej. W południe przed Grobem Nieznanego Żołnierza odśpiewany zostanie hymn państwowy, a następnie wszystkie przybyłe delegacje w ciszy złożą wiązanki i kwiaty.

- Kraków był, jest i będzie miastem bezpiecznym i tu, w Krakowie my nie pozwolimy na to, żeby jakimkolwiek aktem terroru tę narodową dumę i tę wspólnotę ktokolwiek próbował niszczyć - mówił wojewoda małopolski Krzysztof Klęczar, tłumacząc, dlaczego całkiem nie zrezygnowano z obchodów. W całym województwie zgłoszonych zostało 136 wydarzeń o charakterze patriotycznym, kulturalnym, sportowym.

Parady niepodległościowe na Pomorzu

W Gdańsku jak co roku odbędzie się Parada Niepodległości. Tradycyjnie przemarsz rozpocznie się na Podwalu Staromiejskim, w okolicy piekarni Pellowski, o godzinie 10.30. Przed rozpoczęciem parady o godzinie 10.00 na Skwerze Kobzdeja rozdawane będą biało-czerwone flagi oraz kotyliony. Dla mieszkanek i mieszkańców przygotowano ponad 1000 flag narodowych oraz 500 flag Gdańska. Parada zakończy się przy Zielonej Bramie.

Gdyńska Parada Niepodległości wyruszy o godz. 12.00 sprzed Urzędu Miasta Gdyni przy Al. Marszałka Piłsudskiego. Pochód przejdzie ulicą Świętojańską na Skwer Kościuszki pod Pomnik Polski Morskiej. Uczestnicy poniosą stumetrową flagę uszytą przez mieszkańców.

Sopot będzie świętować 108. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości paradą zabytkowych pojazdów, przejazdem rowerowym, wspólnym śpiewaniem pieśni patriotycznych i tradycyjnym Biegiem Niepodległości. Sopocki Bieg Niepodległości rozpocznie się o godz. 9.

W Swołowie na Pomorzu Święto Niepodległości, jak co roku, będzie smakowało gęsiną. W tamtejszym Muzeum Kultury Ludowej Pomorza na licznych stoiskach w godz. 10-17 można jej próbować podczas największej w regionie kulinarnej biesiady: "Na św. Marcina najlepsza pomorska gęsina". Nie zabraknie targu produktów lokalnych, jarmarku rękodzieła i warsztatów dla dzieci.

Poznań, Katowice i Wrocław świętują z mieszkańcami

W Poznaniu 11 listopada oprócz Święta Niepodległości obchodzone są także Imieniny ul. Święty Marcin, jednej z głównych ulic miasta. Kulminacyjną częścią tej imprezy będzie zaplanowany na godz. 14 barwny korowód. W ramach imienin organizowane są także koncerty, pokazy i tradycyjny Kiermasz Świętomarciński. Obchodom towarzyszy zwyczaj zajadania się rogalami świętomarcińskimi. W tym roku niemal 100 cukierników z Poznania i innych wielkopolskich miast posiada certyfikaty uprawniające do wypieku oryginalnych rogali, które są produktem regionalnym.

Z kolei na poznańskim Placu Wolności o godz. 11 rozpoczną się wojewódzkie obchody Narodowego Święta Niepodległości. W programie wydarzenia są m.in. odczytanie apelu pamięci, defilada pododdziałów wojskowych oraz piknik przygotowany przez służby mundurowe. W środę chętni będą też mogli wejść na szczyt Kopca Wolności nad poznańskim Jeziorem Maltańskim - obiekt jest udostępniany zwiedzającym tylko przy okazji najważniejszych świąt.

W Katowicach uroczysty apel z okazji Narodowego Święta Niepodległości odbędzie się o godz. 10.30 przed pomnikiem Józefa Piłsudskiego na Placu Bolesława Chrobrego przy Śląskim Urzędzie Wojewódzkim. Wcześniej, o godz. 9., uroczysta msza św. za ojczyznę zostanie odprawiona w Archikatedrze Chrystusa Króla.

W Częstochowie o godz. 12 na Jasnej Górze paulini wraz z pielgrzymami odśpiewają Mazurka Dąbrowskiego. Przed oficjalnym uroczystościami miejskimi przy pomniku Józefa Piłsudskiego na Pl. Biegańskiego, grupa rekonstrukcyjna Garnizon Fortecy Częstochowskiej zrobi pokaz musztry i strzelania z broni czarnoprochowej. Przez cały dzień będą jeździć zabytkowe tramwaje: dwuwagonowy skład tzw. enek z lat 50. na linii nr 2, a wagon przegubowy typu 102Na z 1971 r. na linii nr 3.

Podczas koncertu w Filharmonii Częstochowskiej o godz. 19 odbędzie się prawykonanie Koncertu wiolonczelowego Pawła Łukaszewskiego - prorektora, wcześniej rektora Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie

W Święto Niepodległości w Bielsku-Białej mieszkańcy w południe przed Ratuszem wspólnie zaśpiewają hymn. W kościele św. Maksymiliana Kolbego odprawiona zostanie msza święta w intencji Ojczyzny, po której nastąpi przemarsz z kompanią honorową 18 Batalionu Powietrznodesantowego na cmentarz Wojska Polskiego. Tam przeprowadzony zostanie apel pamięci. Po zmroku tradycyjnie na biało-czerwono podświetlony zostanie Ratusz.

W Cieszynie podczas ekumenicznego nabożeństwa w kościele Jezusowym, największej świątyni luterańskiej w Polsce, modlili się będą wspólnie ewangelicy i katolicy. Po nim delegacja władz złożą kwiaty między innymi pod tablicą upamiętniającą powołanie Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego i przed pomnikiem ku czci Legionistów Śląskich poległych za Polskę.

Na Dolnym Śląsku wojewódzkie obchody Narodowego Święta Niepodległości odbędą się na placu Wolności we Wrocławiu. Wcześniej przez ścisłe centrum miasta przejdzie XXIII Radosna Parada Niepodległości z udziałem orkiestry, uczniów wrocławskich szkół oraz harcerzy.

Dyrektor organizującego paradę Centrum Historii Zajezdnia Andrzej Jerie podkreślił, że podczas pochodu będzie "głośno, radośnie i biało-czerwono". - Wrocław ponownie będzie świętował niepodległość wspólnie: całymi rodzinami, z rozmachem i w iście amerykańskim stylu. To dzień, w którym różnice schodzą na dalszy plan, a najważniejsze staje się poczucie wspólnoty. Taki Wrocław Polska zna od lat: otwarty, różnorodny, przyjazny i gościnny - powiedział Jerie.

W Szczecinie chrzest promu M/F Bursztyn Unity

W Szczecinie w dniu Narodowego Święta Niepodległości odbędzie się chrzest promu M/F Bursztyn Unity, w którym udział weźmie premier Donald Tusk, ministrowie i przedstawiciele władz samorządowych.

Porozumienie Środowisk Patriotycznych XVI organizuje Szczeciński Marsz Niepodległości. Jego uczestnicy spotkają plac przy Bazylice Archikatedralnej św. Jakuba i przemaszerują przez centrum miasta. Marsz swój finał będzie miał na pl. Szarych Szeregów, przy popiersiu marszałka Józefa Piłsudskiego. Wydarzenie organizowane jest w tym roku pod hasłem "Nie rzucim ziemi skąd nasz ród". Uczestnicy otrzymają patriotyczne broszury z tekstem "Roty".

W Szczecinie świętowanie zaplanowano też na sportowo. Spółka miejska Żegluga Szczecińska Turystyka Wydarzenia organizuje 8. Szczeciński Bieg Niepodległości. Weźmie w nim udział ponad 900 biegaczy. Zawodnicy wystartują o godz. 15.00 z okolicy Dźwigozaurów. Tegoroczna trasa prowadzi m.in. przez szczecińskie bulwary oraz ulice Władysława IV, Bytomską i Wendy. Trasa biegu wynosi pięć kilometrów.

Centrum Solidarności Stocznia w Szczecinie oraz Stowarzyszenie Przystań.Wartości również organizują obchody Święta Niepodległości. W programie m.in. polonez z zespołem Zespół Pieśni i Tańca Szczecinianie, który wyruszy sprzed bramy Stoczni Szczecińskiej przy ul. Ofiar Grudnia 1970 r. W planie też spotkania autorskie i koncert Orkiestry Wojskowej.

W Zachodniopomorskiem świętujący w Kołobrzegu, największym uzdrowisku w kraju, zgromadzą się po mszy św. w intencji ojczyzny w Bazylice Mniejszej na miejskich uroczystościach na dziedzińcu ratusza miejskiego. Po nich w południe wystartuje II Kołobrzeski Rowerowy Rajd Niepodległości. Z kolei w Muzeum Oręża Polskiego ciekawie zapowiada się wykład adiunkt Ewy Stefani dotyczący nowych ustaleń o pozostającym w zbiorach muzeum obrazie "Alegoria Polski" z 1806 r., którego autorstwo przypisuje się włoskiemu malarzowi Domenico del Frate. Wieczorem, o godz. 19, w Regionalnym Centrum Kultury koncert "Płyń Wisełko" da Warszawska Orkiestra Sentymentalna. Wstęp jest biletowany.

Natomiast w Koszalinie po mszy w intencji ojczyzny w katedrze i nabożeństwie ekumenicznym w Kościele Chrystusowym mieszkańcy przejdą na Plac Zwycięstwa, gdzie przy pomniku Marszałka Józefa Piłsudskiego o godz. 10.30 odbędzie się uroczysty apel. Po nim w Przystanku Historia zaplanowano spotkanie "Ojcowie Niepodległości". Po południu w Centrum Kultury 105 można będzie wziąć udział we wspólnym śpiewaniu pieśni patriotycznych; punktualnie o godz. 19.18 zapłonie rzeźba Władysława Hasiora.

Pikniki, koncerty i wydarzenia rodzinne

W Łodzi po oficjalnych uroczystościach mieszkańcy będą mogli wziąć udział w Pikniku Niepodległościowym w Manufakturze. W miasteczku wojskowym pokazane zostaną m.in. czołg T-55, pojazd półgąsienicowy i wojskowe jeepy. Zaplanowano również spotkania z żołnierzami, weteranami i przedstawicielami służb. Wydarzenie zakończą ognisko harcerskie, śpiewanie pieśni patriotycznych i pokaz fajerwerków.

W Białymstoku w południe mieszkańcy zaśpiewają hymn w ramach akcji "Niepodległa do hymnu". Muzeum Wojska otworzy rodzinny Park Militarny z kolekcją pojazdów wojskowych. Fundacja Białystok Biega organizuje bieg na kilku dystansach, w tym nawiązujący do daty odzyskania niepodległości dystans 1918 m.

W Lublinie po mszy i apelu wojskowym odbędą się miejska gra niepodległościowa, spacer "Lubelskim Szlakiem Niepodległości" oraz koncerty w Filharmonii Lubelskiej i Centrum Spotkania Kultur. W Olsztynie główne uroczystości odbędą się na Placu Solidarności, a mieszkańcy będą mogli także wziąć udział w pikniku wojskowym. W Elblągu zaplanowano wspólne odtańczenie poloneza.

Obchody w centralnej i południowo-wschodniej Polsce

W Bydgoszczy i Toruniu program obejmuje msze, uroczystości na rynkach, rekonstrukcje historyczne, pikniki oraz wydarzenia sportowe. W Kielcach po apelu pamięci i defiladzie wojskowej odbędą się warsztaty rodzinne, wystawa poświęcona gen. Bolesławowi Roi oraz inscenizacja partii szachowej rozegranej przez Józefa Piłsudskiego i Kazimierza Sosnkowskiego.

Na Podkarpaciu wydarzenia w Łańcucie, Rzeszowie, Boguchwale, Ropczycach, Dębowcu, Narolu i Wielopolu Skrzyńskim odbywają się w ramach projektu "Akademia Wolności – regionalna sieć wspólnotowego świętowania Niepodległości". Organizatorzy przygotowali spacery poświęcone lokalnej historii, wspólne śpiewanie oraz wydarzenie "Hołd dla Niepodległej". W Rzeszowie zaplanowano projekcję filmu "Niepodległość dla Przyszłości", dyskusję z młodymi innowatorami i inaugurację iluminacji w Podkarpackim Centrum Innowacji.

W Radomiu główne uroczystości na Rynku poprzedzi Bieg Niepodległości. W Płocku po mszy delegacje złożą kwiaty przy Grobie Nieznanego Żołnierza, a na Starym Rynku odbędzie się salut armatni i "Podwieczorek patriotyczny". Harcerze będą rozdawać marcelinki, czyli ciasteczka nawiązujące do postaci Marceliny Rościszewskiej, i prowadzić zbiórkę na akcję "Paka dla Rodaka".

Narodowe Święto Niepodległości przypomina o przekazaniu Józefowi Piłsudskiemu naczelnego dowództwa nad wojskami polskimi 11 listopada 1918 r. Sejm ustanowił je w 1937 r. Po zniesieniu w 1945 r. święto przywrócono w 1989 r. Od tego czasu 11 listopada jest w Polsce dniem wolnym od pracy.