Heftige onweersbuien kunnen vanavond en morgen wateroverlast veroorzaken

Heftige onweersbuien kunnen donderdagavond en vrijdag wateroverlast veroorzaken, waarschuwt de Unie van Waterschappen. Doordat de grond nog droog is, kan de bodem dat vele water niet goed opnemen.

De regen van de afgelopen week was onvoldoende om de bodem weer helemaal vochtig te maken. De bovenste laag is dan misschien wel wat natter, dat geldt niet voor de diepere bodem. Die is nog "droog en dor", zegt een woordvoerder van de Unie van Waterschappen.

Daardoor kan de regen niet de bodem intrekken en blijft die erop liggen. Als er in één keer veel regen of hagel valt, kan dat tot wateroverlast leiden.

Daar komt bij dat waterschappen de afgelopen maanden zoveel mogelijk water hebben vastgehouden. Het water in sloten staat daardoor hoog. Ook in waterbergingsgebieden, die zijn aangelegd om er water in op te slaan bij heftige neerslag, staat vaak al water om het zoveel mogelijk vast te houden.

'We nemen nu bewust risico'

Waterschappen houden de weersvoorspellingen nauwlettend in de gaten. "Er kan snel geschakeld worden als er een enorme bui aankomt, maar we hebben niet de luxe om al dat water direct af te voeren. We hebben dat water de komende maanden echt nodig. De droogte is echt nog niet opgelost."

Dat klinkt tegenstrijdig, als het hard gaat regenen. Maar het neerslagtekort is nog altijd groot. Donderdag gaat het om gemiddeld 285 millimeter in het land. Dat betekent dat er sinds januari van dit jaar op 1 vierkante meter ruim 28 emmers van 10 liter te weinig neerslag is gevallen. De regen van de afgelopen weken heeft dat tekort wel wat verkleind, maar het is nog altijd erg groot.

"We lopen nu bewust het risico op lokale wateroverlast om op de lange termijn hogere grondwaterstanden te krijgen. Het is natuurlijk heel vervelend als je last hebt van het vele water, maar op de lange termijn zijn de gevolgen groter. Door te lage grondwaterstanden kan bijvoorbeeld ook de fundering van je huis worden aangetast."

De verwachting is dat het tot diep in het najaar duurt voordat de grondwaterstanden en de waterstanden in de Rijn en de Maas zijn hersteld. Het zou zelfs kunnen dat de grondwaterstanden niet voldoende stijgen en dat het komende voorjaar met een achterstand begint.

Lokaal kan tot 40 millimeter vallen

De onweersbuien die wateroverlast kunnen veroorzaken, ontstaan de komende uren boven Frankrijk, zegt Weerplaza-meteoroloog Floris Lafeber. Rond 21.00 of 22.00 uur arriveren die in Nederland. "Lokaal kan er 20 tot 40 millimeter vallen", zegt hij.

Vrijdag is de kans op wateroverlast wat kleiner, schat Lafeber in. Stevige buien zijn er dan wel, vooral in het midden en het oosten van het land, maar die trekken snel voorbij, waardoor er per locatie minder neerslag valt. Wel kan harde wind (tot 75 kilometer per uur) plaatselijk schade aanrichten.

Job schrijft veel over de natuur, boeren en de stikstofcrisis. Ook maakte hij de podcast Verscheurd door de wolf. Tips of vragen? Mail naar job@nu.nl