"New Yorker": w niedawnych wyborach frakcja socjalistów odniosła największy sukces od 1912 roku

Krajobraz po wyborach w USA. Demokraci chcą rozliczać administrację Donalda Trumpa

Źródło wideo: TVN24

Źródło zdj. gł.: CHRIS TORRES/PAP/EPA

Ugrupowanie znane jako Demokratyczni Socjaliści Ameryki (DSA) nie jest nawet partią, a raczej platformą i frakcją demokratów. Jak dotąd jego rozpoznawalnymi politykami były tylko kongresmenki Alexandria Ocasio-Cortez i Rashida Tlaib, a od niedawna również burmistrz Nowego Jorku Zohran Mamdani.

DSA ma już setki reprezentantów w stanowych czy lokalnych władzach i urzędach. Teraz jednak amerykańscy socjaliści odnieśli w wyborach największy sukces od 1912 roku - ocenił "The New Yorker".

W Kalifornii, Colorado, Michigan, Nowym Jorku i Pensylwanii socjaliści wygrali wybory do Izby Reprezentantów, a dwóch urzędujących już w Izbie członków DSA wygrało wyścig o reelekcję - relacjonuje "TNY".

Kandydaci DSA wygrali też wybory burmistrzów w Los Angeles, Waszyngtonie D.C., Ann Arbor w stanie Michigan i w Providence w stanie Rhode Island.

Dlaczego socjalizm nie zdołał się zakorzenić w USA

Jak przypomina magazyn, USA nie miały jednak dotąd liczącej się formacji socjalistycznej, a socjalizm nigdy nie stał się dominującą ideologią żadnej z głównych partii. I to właśnie odróżnia Amerykę od pozostałych demokratycznych krajów Zachodu.

Jednak elementy programu socjalistów i niektóre ich postulaty były przejmowane przez Partię Demokratyczną. Gdy Woodrow Wilson wygrał wybory prezydenckie w 1912 roku, demokraci zaczęli wdrażać na szczeblu stanowym wiele projektów ówczesnej partii socjalistycznej, jak ustanowienie pensji minimalnej, limitu godzin pracy, zakaz zatrudniania dzieci, emerytury czy zasiłki dla bezrobotnych. Pod koniec ery New Dealu prezydenta Franklina Roosevelta reformy te wprowadzono na poziomie federalnym. 

"Jednak tymczasem znaczenie socjalistów malało" - przypomniał "TNY". Socjaliści nigdy już nie odzyskali tak znaczącej pozycji, jaką mieli w pierwszych dekadach XX wieku. W powojennej Ameryce rząd federalny ograniczył ich prawa, a ponadto wiele względów kulturowych zdecydowało o tym, że socjalizm nie zdołał się zakorzenić w USA.

Niektórzy naukowcy uważają, że zdecydował o tym między innymi fakt, że Ameryka nie miała feudalnej przeszłości i nie zbudowała systemu klasowego - zaznaczył magazyn.

Rosnące poparcie dla socjalistów w USA

Po latach marginalizacji amerykański socjalizm zaczął się odradzać po kampanii prezydenckiej lewicowego senatora Bernie'go Sandersa w 2016 roku.

Donald Trump w swym orędziu o stanie państwa w 2019 roku oznajmił: - Ameryka nigdy nie będzie krajem socjalistycznym. "Ale po reelekcji Trumpa nastąpił wzrost popularności socjalizmu i poparcia dla programów takich demokratycznych socjalistów jak Sanders i Mamdani" - zauważył magazyn. 

A tej jesieni - dodał - sondaż Gallupa wykazał, że społeczne poparcie dla socjalizmu sięgnęło w USA rekordowych 43 procent. Wzrosło również poparcie dla wielu postulatów DSA; dwie trzecie Amerykanów popiera ideę stworzenia systemu powszechnej opieki zdrowotnej - konkluduje "The New Yorker".

"New York Times" zwraca tymczasem uwagę we wtorkowym wydaniu, że nawet centrowa frakcja Demokratów wykazała przed ostatnimi wyborami "zdrowy populizm ekonomiczny", a cała partia popiera postulat wprowadzenia powszechnej opieki zdrowotnej i podniesienia podatków dla najbogatszych Amerykanów. 

"Le Monde" zauważył niedawno, że popularność DSA rośnie od czasu kryzysu finansowego z 2008 roku i aktywności ruchu Occupy Wall Street. Francuski dziennik ocenił też, że główne postulaty amerykańskich socjalistów są często bliższe programom europejskiej socjaldemokracji niż radykalnej lewicy.