Deniz altında turizm zaferi

Küresel dalış turizmi 5-6 milyar dolarlık bir pazar ve 2034’e kadar 12 milyar doları aşması bekleniyor. Üstelik dalış turisti bildiğimiz turistten biraz farklı. Sertifikalı bir dalgıcın harcaması klasik deniz tatili yapan turistin 2-3 katına çıkabiliyor. Teknik dalgıçlarda günlük harcama 650 doları bulabiliyor.

Türkiye’nin bu pastadan aldığı pay ise henüz oldukça küçük.

Oysa Çanakkale’nin altında kelimenin gerçek anlamıyla bir hazine yatıyor.

Geçtiğimiz günlerde 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu CFO’su Murat Sarıkaya ile sohbet ederken konu Çanakkale’nin geleceğine geldi. Sarıkaya’nın anlattıkları bana şunu düşündürdü: Biz 1915 Çanakkale Köprüsü’nü çoğunlukla iki kıtayı birbirine bağlayan dev bir mühendislik projesi olarak konuştuk. Şimdi köprünün çevresinde başka bir ekonomik hikâye oluşturulmaya çalışılıyor.

Haberin Devamı

Üstelik bu hikâyenin önemli bölümü denizin altında.

111 YILDIR SUDA

Çanakkale Savaşları’nın üzerinden 111 yıl geçti.

Savaşın izlerinin bir bölümü bugün hâlâ Çanakkale’nin sularında duruyor. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, 27 batık ve iki resiften oluşan 29 farklı noktayı dalışa açmış durumda. Yaklaşık 150 kilometrekareye yayılan Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı, dünyanın ilk ve tek Birinci Dünya Savaşı temalı sualtı parkı olarak tanımlanıyor.

Ancak ortada önemli bir sorun var.

Denizin altında geçen her yıl bu tarihi mirasın biraz daha aşınması anlamına geliyor. Deniz sıcaklığındaki ve sualtı ekosistemindeki değişimler de batıkların fiziksel ve biyolojik olarak daha hızlı aşınmasına neden oluyor.

İşte Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı ile 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu’nun birlikte yürüttüğü ‘Derin Miras’ projesi burada devreye giriyor.

Yöntem oldukça ilginç.

Haberin Devamı

Batıklara fiziksel müdahalede bulunulmuyor. Yanlarına özel çinko anotlar yerleştirilerek katodik koruma uygulanıyor ve korozyonun durdurulması sağlanıyor. Üstelik yüz yılı aşkın süredir denizin altında bulunan batıkların oluşturduğu yaşam alanı da korunuyor.

Aslında basit bir formül var:

Önce koru, sonra dünyaya göster.

BİR BATIK İÇİN 40-50 DALIŞ

Türkiye turizmde yıllardır iki konuyu tartışıyor:

‘Turist başına harcamayı nasıl yükselteceğiz’ ve ‘turizmi nasıl 12 aya yayacağız?’

Çanakkale’nin denizin altında duran hazinesi bu iki soruya da ilginç bir cevap veriyor.

Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı’nın Kaş, Fethiye veya Marmaris gibi Türkiye’nin bilinen dalış merkezlerinden önemli bir farkı var. Burada dalgıç sadece sualtı dünyasını değil, tarihin kendisini ziyaret ediyor.

Haberin Devamı

Üstelik bir ziyaret yetmiyor.

Örneğin 85 metre derinlikte bulunan, 123 metre uzunluğundaki SS Carthage öylesine büyük bir batık ki tamamını deneyimlemek isteyen bir dalgıcın 40-50 dalış planlaması gerekiyor.

Turizm ekonomisi açısından çok önemli bir ayrıntı bu.

Çünkü bir defa gelip fotoğrafını çekip giden turist yerine, aynı destinasyona tekrar tekrar gelme potansiyeli taşıyan bir turistten söz ediyoruz.

Parkta 7 metreden başlayan farklı derinliklerde dalış noktaları var. Batıklara iskeleden 10 dakika ile 1.5 saat arasında ulaşılabiliyor. Daha önemlisi bölgede yılın 12 ayı dalış yapılabiliyor.

Konaklama, restoran, tekne, ekipman kiralama, dalış eğitimi, rehberlik...

Haberin Devamı

Dalgıç denize indiğinde aslında kıyıda da küçük bir ekonomi yaratıyor.

NİTELİKLİ TURİZME KRİTİK DESTEK

DERİN Miras’ın ilginç taraflarından biri de 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu’nun projedeki rolü...

Şirket, projenin maddi destekçisi ve küresel iletişim ortağı. Murat Sarıkaya, bölgede bugüne kadar 321 çevresel ve sosyal proje gerçekleştirdiklerini söylüyor. Burada ortaya güzel bir tamamlayıcılık çıkıyor.

1915 Çanakkale Köprüsü insanların Çanakkale’ye ulaşmasını kolaylaştırdı.

Şimdi Derin Miras insanların Çanakkale’ye gelmesi için yeni bir neden yaratmaya çalışıyor.

İlk katodik koruma uygulaması Suvla Koyu’nun kuzeyindeki 13 metre derinlikte bulunan İngiliz savaş gemisi HMS Louise üzerinde gerçekleştirildi. 82 metre uzunluğundaki geminin bugün 45 metrelik bölümü kumun üzerinde, geri kalanı ise kumun altında bulunuyor.

Haberin Devamı

Ama hedef bir batığı korumaktan çok daha büyük.

Amaç, Gelibolu’yu uluslararası dalış camiasının önemli destinasyonlarından biri haline getirmek.

Bunun başarıldığı senaryoda kazanan yalnızca dalış sektörü olmayacak.

Çanakkale kazanacak, Gelibolu kazanacak, bölgenin oteli, restoranı, esnafı kazanacak.

Türkiye de yıllardır aradığı yüksek harcama yapan ve 12 aya yayılan turist modeline yeni bir ürün eklemiş olacak.

Bir tarafta 1915’te suyun dibinde kalan savaş gemileri, diğer tarafta 2022’de açılan dünyanın en uzun orta açıklıklı asma köprüsü...

Aradan bir asırdan fazla zaman geçti. Şimdi ikisi aynı ekonomik hikâyenin parçaları haline geliyor.