Rząd bezradny wobec Republiki. Wkrótce może jednak nastąpić zwrot

— Możemy składać skargi na konkretne treści, jakie pojawiają się w Republice, ale one znaczą tyle samo, ile skargi każdego obywatela. Takie jest prawo i tyle możemy zrobić na tym etapie — słyszymy od naszego rozmówcy z rządu.

Rozmawiamy z tym urzędnikiem kilkadziesiąt godzin po zamachu w Krakowie. W sobotę, chwilę po tragedii, szef Republiki Tomasz Sakiewicz sugerował na antenie stacji, że na miejscu strzelaniny zabrakło policjantów, bo rezerwy skierowano do Warszawy w związku z wydarzeniami wokół Trybunału Konstytucyjnego.

Tymczasem małopolska policja podała, że pierwszy patrol podjął interwencję 23 sekundy po zgłoszeniu. Do stolicy miało zostać też skierowanych zaledwie 141 funkcjonariuszy z liczącego 8 tys. osób garnizonu w tym województwie. Sakiewicz bronił swojej relacji, a prezes PiS Jarosław Kaczyński publicznie stanął po jego stronie.

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

W niedzielę ministra kultury Marta Cienkowska poinformowała o złożeniu skargi. Zarzuciła stacji podawanie niezweryfikowanych informacji, oskarżanie policji i przekaz, który mógł potęgować panikę. W poniedziałek przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Agnieszka Glapiak poinformowała o wszczęciu procedury wyjaśniającej.

Rada zaznaczyła, że tak postępuje po każdej skardze spełniającej wymogi formalne. Najpierw wystąpi o nagranie i stanowisko nadawcy, potem oceni materiał.

• PRZECZYTAJ: Rada Polskich Mediów reaguje na zachowanie Sakiewicza. "Nie możemy milczeć"

Decyzja należy do KRRiT

Na skardze kończy się bezpośredni wpływ resortu kultury na rozpatrzenie tej audycji. Ustawa o radiofonii i telewizji powierza sprawy koncesji przewodniczącej KRRiT, która wydaje decyzję na podstawie uchwały Rady. Do podjęcia uchwały potrzeba czterech głosów. Ustawa przewiduje cofnięcie koncesji m.in. za rażące naruszenie przepisów lub warunków koncesji, a także wtedy, gdy nadawca mimo wezwania nie usunie naruszenia.

W zależności od ustaleń w grę może wchodzić także kara pieniężna lub wezwanie do zaniechania naruszeń. Gdyby przewodnicząca wydała decyzję o cofnięciu koncesji, musiałaby wskazać konkretną podstawę prawną i wykazać, że ustalenia ją uzasadniają. Nadawca mógłby poddać decyzję kontroli sądu administracyjnego.

— To jest droga długa, a rezultaty są niepewne. Konstytucja zapewnia w Polsce wolność słowa. Gdybym miał się zakładać, nie postawiłbym wielkich pieniędzy na zabraniu Republice koncesji — słyszymy od jednego z ministrów.

Szef TV Republika Tomasz Sakiewicz

Grzegorz Wajda/REPORTER / East News

Zwłaszcza że układ polityczny w Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji ma kluczowe znaczenie. Dwoje członków, Agnieszkę Glapiak i Macieja Świrskiego, wybrał w 2022 r. Sejm z rekomendacji PiS. Hannę Karp i Marzenę Paczuską powołał prezydent Andrzej Duda.

Piątego członka, Tadeusza Kowalskiego, wybrał Senat, w którym większość miała wtedy opozycja wobec PiS. Świrski został zawieszony w wykonywaniu czynności po uchwale Sejmu o postawieniu go przed Trybunałem Stanu. Sejm i Senat odrzuciły sprawozdanie Rady za 2025 r., co otworzyło drogę do skrócenia jej kadencji.

Ten układ ochronił jednak prezydent Karol Nawrocki, który niedawno odmówił potwierdzenia wygaśnięcia kadencji tego organu. Obecny skład zachował więc mandaty. Jak informował na antenie TOK FM senacki członek rady prof. Tadeusz Kowalski, jego skarga z marca dotycząca relacji na temat programu SAFE nadal czeka na rozstrzygnięcie.

Rada podawała z kolei, że badała relacje zarówno Republiki, jak i TVP z niedawnych wydarzeń pod Trybunałem Konstytucyjnym. W 2025 r., według zestawienia Wirtualnych Mediów opartego na danych regulatora, wobec spółki Telewizja Republika wydano dziesięć decyzji o karach na łączną kwotę 157,5 tys. zł.

— Czekamy, co z Republiką zrobi sąd. Słyszymy, że to ma się wydarzyć niedługo — mówi nam nasz rozmówca z rządu.

Tomasz Sakiewicz podczas relacji w Telewizji Republika z Krakowa

Onet

NSA przed decyzją

Sprawa zaczęła się długo przed wydarzeniami w Krakowie i dotyczy warunków, na jakich Republika uzyskała zgodę na naziemne nadawanie. Dzięki tej zgodzie każdy odbiorca w Polsce może oglądać tę stację. Wystarczy antena i dekoder naziemnej telewizji cyfrowej.

W czerwcu 2024 r. KRRiT czterema głosami przy jednym wstrzymującym się przyznała Republice i wPolsce24 dwa wolne miejsca na ogólnopolskim multipleksie MUX-8. Rada przekonywała, że oba kanały zwiększą różnorodność bezpłatnej oferty. Konkurent z grupy MWE Networks zaskarżył wynik konkursu.

9 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję oraz uchwałę Rady. W ustnym uzasadnieniu zakwestionował sposób oceny wniosków i uzasadnienia wyboru. Sąd uznał, że kanały nie udokumentowały zdolności finansowych do utrzymania się i opłacenia koncesji. KRRiT broniła rozstrzygnięcia. Skarga kasacyjna czeka na rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny, a koncesja nadal obowiązuje.

Wysłaliśmy w tej sprawie pytania do Wydziału Informacji Sądowej NSA. Czekamy na odpowiedzi.

Jeśli sąd oddali kasację, wyrok uchylający rozstrzygnięcie konkursu stanie się prawomocny. Dla Republiki stawką jest bezpłatny odbiór przez antenę naziemną. Stacja ma jednak odrębną koncesję satelitarną, przyznaną po raz pierwszy w 2013 r. i odnowioną decyzją z 2022 r.