Wszedł do TK z prezydentem. "Nie mogłem siedzieć cicho"

Wokół nocnych wydarzeń w Trybunale Konstytucyjnym wciąż narastają ogromne kontrowersje. Obecność pierwszego prezesa SN – powołanego na to stanowisko na wniosek wyłonionej w spornej procedurze Krajowej Rady Sądownictwa – u boku głowy państwa wywołała falę pytań o rolę szefa najważniejszego sądu powszechnego w polityczno-prawnym sporze. Na antenie TVN24 Kapiński stanowczo odpierał zarzuty o brak bezstronności.

Nocna interwencja w obronie "legalnych prezesów"

– Wchodziłem tam na zaproszenie legalnie urzędującego wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego, który był również w grupie tych osób z panem prezydentem – relacjonował Zbigniew Kapiński. Jak przekonywał, skala naruszeń prawa wymagała natychmiastowej reakcji: – W tak rażący sposób doszło do naruszenia niezależności Trybunału poprzez wprowadzenie podstępem sił policyjnych na teren najważniejszego Trybunału w Polsce, że jako pierwszy prezes Sądu Najwyższego nie mogłem być obojętny i nie mogłem siedzieć cicho i powiedzieć: no nic się nie stało.

Pytany o bezpośredni cel nocnej wizyty, Kapiński odpowiedział wprost: "Żeby legalni prezesi mogli dalej funkcjonować". Poinformował, że dzięki wejściu z prezydentem wiceprezes Bartłomiej Sochański, wobec którego wydano wcześniej zarządzenie o przerwie w wykonywaniu czynności, zdołał dostać się do swojego gabinetu, po czym "rozpoczęły się rozmowy z państwem, którzy byli w Trybunale, z sędziami, na temat, jak rozwiązać ten problem".

Strach przed powtórką w Sądzie Najwyższym

Szef SN przyznał, że na jego decyzję o nocnym wyjeździe do TK wpłynęły również obawy o los kierowanej przez niego instytucji. – Słyszałem o groźbach i o planach siłowego przejęcia Sądu Najwyższego, więc w tym momencie, jeżeli takie siłowe przejęcie zdarzyło się w stosunku do Trybunału Konstytucyjnego, ja czułem wewnętrzny obowiązek, jako pierwszy prezes Sądu Najwyższego, żeby bronić tak ważnej instytucji – tłumaczył w rozmowie.

Prowadzący dopytywał gościa o nagrania z wejścia do gmachu, na których widać prezydenta Karola Nawrockiego przepychającego się w drzwiach ze stojącymi tam sędziami. Anna Korwin-Piotrowska, deklarująca kierowanie pracami TK, mówiła wówczas do głowy państwa: "nie będzie się pan przepychał".

– Pan prezydent wszedł do Trybunału, był blokowany. Z jednej strony było zaproszenie od pani Korwin-Piotrowskiej na rozmowy pana prezydenta, a jak już pan prezydent się tam pojawił, to przecież z tych filmów jasno wynika: "pan tu nie wejdzie", pięści – komentował przebieg zajść Kapiński.

Spór o brak ślubowania dla sędziów z Sejmu

W wywiadzie poruszono również fundamentalne źródło konfliktu wokół TK – wielomiesięczną odmowę odebrania przez Karola Nawrockiego ślubowania od czworga sędziów wybranych prawidłowo przez Sejm w marcu. Kapiński zwrócił uwagę na procedurę parlamentarną: – Byłoby zupełnie inaczej, gdyby ci sędziowie byli wybierani tak, jak zwalniały się poszczególne miejsca.

Dopytywany, czy prezydent powinien zaprzysiąc sędziów, pierwszy prezes SN przyznał, że "prawnie powinien". Zaraz jednak dodał zastrzeżenie, że przepisy nie precyzują terminu na dopełnienie tej procedury: – Ja nie słyszałem od pana prezydenta, żeby powiedział: "ja od tych państwa nie odbiorę ślubowania", bo wtedy byśmy to oceniali. Na pytanie, jak długo sędziowie mają czekać, odparł: – Nie wiem, ile mają czekać.

Jednocześnie Kapiński nie szczędził ostrych słów pod adresem sędziów, którzy w obliczu braku reakcji prezydenta zdecydowali się złożyć ślubowanie w parlamencie. – Umiem wytłumaczyć zachowanie państwa, którzy poszli do Sejmu i, można powiedzieć, w obecności marszałka Sejmu, udając, że tam jest prezydent, złożyli ślubowanie – ironizował prezes SN, dodając, że ocenia ten krok "bardzo krytycznie".

– Jeżeli takie osoby mają zasiadać w Trybunale, które w tym momencie pokazały całkowity brak niezależności i niezawisłości, bo osoby wybrane przez Sejm powinny powiedzieć marszałkowi Sejmu: "Panie marszałku, Sejm zrobił swoje. My zostaliśmy wybrani, czekamy na zaproszenie od pana prezydenta, a nie będziemy uczestniczyć w żadnych zdarzeniach typu politycznego" – podsumował Zbigniew Kapiński.