Akcja w Krakowie. Ekspert: potrzebny pełny raport

Mł. insp. Andrzej Krajewski, były zastępca komendanta stołecznego policji, odpowiadał m.in. za zabezpieczenie Marszu Niepodległości i wizyty Donalda Trumpa w Polsce. Postawę policjantów, którzy powstrzymali napastnika, ocenia jako wzorcową. Ale – jak podkreśla – ich bohaterstwo nie powinno przesłonić pytań o organizację działań policji w Krakowie. A tu, jego zdaniem, mogło dojść do braków.

WIDEO

Ślady po kulach i rozbite szyby. Tak wygląda Kraków po ataku

Krajewski bardzo wysoko ocenia postawę funkcjonariuszy, którzy podjęli interwencję. Jak mówi Wirtualnej Polsce, policjanci musieli mieć informację, że jadą za uzbrojonym napastnikiem. Były policjant wskazuje, że przyjęli taktykę, by nie stracić z oczu samochodu, którym poruszał się sprawca, i czekali na wsparcie innych załóg.

– Widać, że wychodząc z radiowozu, byli przygotowani na starcie z uzbrojonym napastnikiem. Dalej zachowali się wzorcowo – mówi Krajewski Wirtualnej Polsce.

Jak wynika z dotychczasowych relacji, napastnik wjechał samochodem na płytę Rynku Głównego i otworzył ogień do przypadkowych ludzi, a potem odjechał w stronę ul. Stradomskiej. Dwaj policjanci dopadli go po około trzech minutach. W rejonie skrzyżowania z ul. Dietla auto sprawcy zderzyło się z innym samochodem. Wtedy napastnik wyskoczył z auta i zaczął strzelać do funkcjonariuszy. Policjanci mierzyli się z człowiekiem, który – jak podała Prokuratura Krajowa – miał przy sobie i w samochodzie cztery sztuki broni, w tym dwa karabinki AR-15, oraz około pół tysiąca sztuk amunicji. Odpowiedzieli ogniem z broni służbowej, trafili go i obezwładnili. Napastnik zmarł później w szpitalu. Obaj policjanci zostali postrzeleni - jeden z nich został trafiony trzykrotnie i trafił do szpitala w bardzo ciężkim stanie.

Mł. insp. Krajewski apeluje do policji o pełną transparentność. Oczekuje, że w odpowiednim czasie poznamy szczegółowy raport z całej akcji: detal po detalu, minuta po minucie. Jak podkreśla, nie chodzi o szukanie winnych, tylko o wnioski na przyszłość. Na pewne pytania odpowiedź jest potrzebna już teraz. Na licznych nagraniach z miejsca strzelaniny widać, że funkcjonariusze byli zdani na siebie. Na Rynku, gdzie napastnik zaczął strzelać do ludzi, zabrakło umundurowanych patroli, które mogłyby zabezpieczyć miejsce i prowadzić ewakuację.

Gdzie były inne radiowozy?

Zdaniem Andrzeja Krajewskiego "gołym okiem widać", że nie wszystko zadziałało tak, jak powinno, jeśli chodzi o zabezpieczenie miasta.

–Kiedy pracowałem w latach 90. w patrolówce w warszawskim Śródmieściu, do interwencji mniejszej wagi, np. pchnięcia nożem czy czynnej napaści na policjanta, na wezwanie pomocy w ciągu 2 do 3 minut pojawiało się co najmniej kilka radiowozów, a sygnały nadjeżdżających radiowozów słyszalne były już po kilkunastu sekundach – mówi mł. insp. Krajewski.

Dodaje, że nikt dotąd nie pokazał – choćby na mapie – gdzie były inne radiowozy w chwili ataku. Taki całościowy raport mógłby to wyjaśnić: gdzie znajdowały się załogi i ile czasu zajęło im dotarcie na miejsce. A miejsca były dwa. Pierwsze to Rynek Główny, gdzie zginęli ludzie i gdzie potrzebna była pomoc dla rannych. Drugie to skrzyżowanie ulic Dietla i Stradomskiej, gdzie dwaj policjanci wymieniali ogień z napastnikiem. Każde z nich trzeba oceniać osobno.

Dostępne nagrania pokazują jednak tylko część obrazu. Widać na nich, że gdy ludzie opatrywali rannych funkcjonariuszy, w miejscu obezwładnienia napastnika faktycznie pojawiły się kolejne radiowozy. Nie wiadomo natomiast, co w tym samym czasie działo się na Rynku Głównym.

Inaczej przedstawia to komendant główny Policji gen. insp. Marek Boroń. W poniedziałek na antenie Polsat News przekonywał, że "do działań zadysponowano 30 załóg, z czego 19 już w pierwszych minutach. Patrol, który rozpoczął pościg, kontynuował go, a pozostałe załogi kierowano do blokowania okolicznych ulic, aby uniemożliwić sprawcy ucieczkę i zapobiec kolejnym ofiarom". W TVP Info podkreślał, że od zgłoszenia do wymiany ognia minęły niespełna trzy minuty. Zaprzeczył też, by w mieście było za mało policjantów.

– Tego dnia przy zdarzeniu pracowało ponad 1100 policjantów – mówił komendant główny.

Boroń przyznał jednak, że dwaj policjanci wiedzieli, że są "gorzej uzbrojeni od sprawcy", a mimo to podjęli ryzyko. Do pomysłu, by patrole miały broń długą, podchodzi ostrożnie. Jak mówił, mogłaby ona przynieść więcej szkody niż pożytku, bo zadaniem policji jest unieszkodliwić sprawcę, a nie go zabić.

"Papierowe" radiowozy i staza za własne pieniądze

Jak przekonuje Krajewski, liczby podane przez komendanta głównego nie odpowiadają jednak na wszystkie pytania. Wiemy, kiedy policjanci dotarli na miejsce i kiedy rozpoczęli pościg. Nie wiemy, co działo się dalej. Kiedy na miejsce dotarły kolejne załogi? Jak długo dwaj funkcjonariusze byli zdani na siebie? Jak wskazuje ekspert, te odpowiedzi nie są potrzebne do rozliczeń. Są potrzebne po to, by wyciągnąć wnioski, tak aby przy kolejnym takim zdarzeniu Kraków i inne polskie miasta były lepiej zabezpieczone.

Kolejna kwestia podniesiona przez emerytowanego policjanta to wyposażenie, zarówno radiowozów, jak i samych policjantów. O tym, że w ocenie funkcjonariuszy jest niewystarczające, pisaliśmy w Wirtualnej Polsce po strzelaninie. Opowiedział o tym wtedy aspirant sztabowy Przemysław Matczak.

Mł. insp. Krajewski mówi Wirtualnej Polsce, że policjanci patrolowo-interwencyjni oraz ruchu drogowego powinni jeździć solidnymi pojazdami, a nie "papierowymi" – jak ocenia – samochodami marki Kia. To seryjne auta cywilne, różniące się od tych z salonu głównie policyjnym oznakowaniem. Problem nie jest jednak nowy. W latach 90., gdy Krajewski służył w patrolówce, podstawowym radiowozem był Polonez – też seryjne auto, które już wtedy nie miało szans z samochodami gangsterów.

Mówi również, że na wyposażeniu radiowozów powinna być broń maszynowa, a funkcjonariusze powinni być dobrze przeszkoleni z jej obsługi. – A nie dostają na wyposażenie nawet stazy do tamowania krwi, która kosztuje kilkadziesiąt złotych. Nie mówiąc o kamizelkach kuloodpornych dobrej jakości – ocenia Krajewski.

– Co jest wstydem dla ludzi odpowiadających za policję – podsumowuje Andrzej Krajewski.

Dlaczego te pytania są ważne? Bo w takim ataku o życiu decydują minuty – nie tylko do pierwszej wymiany ognia, ale także później. Dwaj policjanci dopadli napastnika w niespełna trzy minuty. Jeden z nich, trafiony trzykrotnie, stazę taktyczną i kamizelkę kuloodporną kupił jednak za własne pieniądze. Nawet komendant główny policji przyznaje, że byli "gorzej uzbrojeni od sprawcy". Szczegółowe wyjaśnienie tej akcji nie jest potrzebne do rozliczeń. Jest potrzebne, żeby przy następnym takim ataku policjanci i ofiary nie musieli liczyć tylko na szczęście i prywatnie kupiony sprzęt.