Europa jest „zaniepokojona” rozmowami z Rosją. Negocjator chce konsultacji

Opracowanie: Jan Matoga Publikacja: Dzisiaj, 9 listopada (17:08)

Amerykański negocjator Jared Kushner zapowiedział konsultacje z przedstawicielami Ukrainy, Unii Europejskiej, NATO oraz kluczowych państw europejskich przed planowanymi rozmowami z Rosją i Ukrainą w Abu Zabi. Jak podkreślił, podstawą dyskusji o bezpieczeństwie Europy mają być istniejące instytucje i porozumienia. Kijów przyznaje, że nowe podejście USA wywołuje niepokój w części europejskich stolic, a Kushner zapowiada, że przed Europejczykami „trudne decyzje”.

Jared Kushner i Steve Witkoff (fot. GENYA SAVILOV) /AFP/East News

Jared Kushner, zięć prezydenta USA Donalda Trumpa, poinformował na platformie X, że przed rozpoczęciem dwudniowych rozmów USA, Ukrainy i Rosji spotka się – wspólnie z drugim wysłannikiem Steve’em Witkoffem – z partnerami z Ukrainy, UE, NATO, Niemiec, Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch.

Celem ma być koordynacja stanowisk dotyczących bezpieczeństwa europejskiego oraz powojennej przyszłości Ukrainy.

Według Kushnera Stany Zjednoczone współpracują z Unią Europejską i państwami europejskimi m.in. nad zaspokojeniem potrzeb Ukrainy w zakresie finansów publicznych i odbudowy. Rozmowy obejmują też wsparcie infrastruktury krytycznej, przyciąganie prywatnych inwestycji oraz tworzenie warunków dla wzrostu gospodarczego.

Istniejące instytucje mają stanowić fundament

Kushner już wcześniej mówił, że spotkanie w Abu Zabi będzie dotyczyć również przyszłej architektury bezpieczeństwa w Europie. W poniedziałek zaznaczył jednak, że punktem wyjścia powinny być funkcjonujące już mechanizmy współpracy i porozumienia międzynarodowe.

„Chcemy wykorzystać to, co się sprawdziło, zidentyfikować obszary, w których istniejące mechanizmy zawiodły, oraz jakie praktyczne usprawnienia są potrzebne, aby były one skuteczniejsze w przyszłości” – przekazał.

Jak wyjaśnił, dyskusje mają dotyczyć silniejszych konsultacji, sprawniejszej komunikacji kryzysowej, większej przejrzystości wojskowej i działań ograniczających ryzyko eskalacji. Zapewnił przy tym o poszanowaniu suwerenności i niezależności decyzyjnej każdego państwa.

Kijów: Europa obawia się zmian w polityce USA

Ukraiński urzędnik zaangażowany w negocjacje powiedział PAP, że zwłaszcza państwa wschodniej flanki NATO z niepokojem patrzą na nowe podejście Waszyngtonu. Obawiają się przede wszystkim ewentualnego wycofania wojsk sojuszniczych ze swoich terytoriów.

Według rozmówcy agencji taki scenariusz jest jednak mało prawdopodobny.

Przedstawiciel ukraińskich władz zwrócił też uwagę na brak jednego, spójnego europejskiego przedstawicielstwa podczas międzynarodowych rozmów. Jak ocenił, państwa europejskie spierają się o to, kto powinien reprezentować kontynent przy negocjacyjnym stole.

Zdaniem Kijowa połączenie rozmów pokojowych z debatą o szerszym układzie bezpieczeństwa ma być – w amerykańskiej koncepcji – zachętą dla Rosji do większej elastyczności. Ukraiński urzędnik zaznaczył jednak, że nie spodziewa się przełomu już podczas pierwszego spotkania w Abu Zabi.

Wcześniejsze zapowiedzi rozmów o nowej architekturze bezpieczeństwa spotkały się z krytyką części polityków i komentatorów. Postulat ten był od lat podnoszony przez Rosję.

Krytycy wskazywali, że Rosja była już stroną mechanizmów dotyczących bezpieczeństwa europejskiego, w tym struktur Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie oraz Rady NATO–Rosja. Ich zdaniem Moskwa naruszyła jednak zobowiązania wynikające z tych formatów, dokonując agresji przeciwko Ukrainie.

Kushner przyznał, że uczestnicy rozmów będą musieli podejmować „trudne decyzje”.