Verenigde Staten kennen 64,4 miljoen dollar toe aan geheimzinnig project voor een spionageballon

• De Amerikaanse luchtmacht heeft Aerostar 64,4 miljoen dollar (55,8 miljoen euro) toegekend om de ontwikkeling van een prototype voor een ballon voor grote hoogte te versnellen.
• Project ‘Swamp Gas’ maakt gebruik van een versnelde aanbestedingscyclus om tegen 2028 een minimaal levensvatbaar product in gebruik te nemen.
• Ballonnen bieden een goedkoper en duurzamer alternatief voor bewaking dan satellieten en vliegtuigen.

De Amerikaanse luchtmacht heeft een overeenkomst ter waarde van 64,4 miljoen dollar gesloten met Aerostar om de ontwikkeling van een prototype voor een ballon voor grote hoogte te versnellen. Dit initiatief, dat de naam ‘Swamp Gas’ heeft gekregen, valt onder de categorie “operationele urgentie”. Dat is een militaire aanduiding die aangeeft dat aan de eisen in het veld veel sneller moet worden voldaan dan standaard aanbestedingscycli toelaten.

Het doel is om een ‘minimum viable product’ te ontwikkelen. Dat is een basisfunctionele versie van de technologie die onmiddellijk kan worden getest en ingezet.

Geheimzinnigheid

Details over de missie, de specifieke eenheid die om de technologie heeft verzocht, de beoogde lading of de inzetlocatie blijven geheim. Het project, dat is beheerd door het Air Force Life Cycle Management Center in Ohio, moet uiterlijk op 23 maart 2028 zijn voltooid.

Het contract was zonder openbare aanbesteding aan Aerostar gegund. Vrijwel het gehele budget – ongeveer 64 miljoen dollar – was al toegewezen uit de onderzoeks- en ontwikkelingsfondsen voor 2025 en 2026.

Swamp Gas

De naam van het project heeft een merkwaardige achtergrond en verwijst naar een theorie uit 1966 van consultant J. Allen Hynek, die UFO-waarnemingen in Michigan toeschreef aan moerasgas. Dat is een bewering die sindsdien een al lang bestaande grap is geworden onder UFO-liefhebbers. De luchtmacht heeft geen uitleg gegeven voor de keuze van deze specifieke naam.

Stratosferische mogelijkheden van Aerostar

Aerostar is gespecialiseerd in stratosferische ballonnen die ver boven commerciële vliegroutes opereren. Hun „Thunderhead“-model kan meer dan twee maanden in de lucht blijven en tot 90 kilogram aan apparatuur vervoeren op hoogtes tussen 17 en 23 kilometer. Het bedrijf biedt ook een kleiner ‘Lightning’-model aan, dat is ontworpen voor snelle inzet door kleine teams zonder dat er een startbaan nodig is.

Dit partnerschap maakt deel uit van een langdurige relatie tussen Aerostar en het Pentagon. In 2021 demonstreerde het bedrijf het gebruik van ballonnen voor sensoren en communicatierelais. Meer recentelijk hebben ze ballonnen geïntegreerd met de door zonne-energie aangedreven Apollo-R-drones van Icarus, waarbij de ballon wordt gebruikt om de drone naar de stratosfeer te vervoeren. Volgens leidinggevenden van het bedrijf kunnen deze systemen radioverbindingen tot meer dan 160 kilometer bieden, waarbij grotere ballonnen mogelijk als knooppunten voor meerdere drones kunnen dienen.

Bewaking

Het nut van door ballonnen gedragen drones is dit jaar actief getest door het Amerikaanse leger tijdens drie wereldwijde oefeningen, waaronder operaties in Guam, Marokko en recentelijk op het Japanse eiland Hokkaido. Deze inspanningen onderstrepen de strategische aantrekkingskracht van ballonnen, die volgens voorstanders kosteneffectiever zijn dan satellieten of vliegtuigen op grote hoogte zoals de Global Hawk, en de mogelijkheid bieden om gedurende meerdere weken een continue aanwezigheid boven een specifiek doelgebied te handhaven.

Deze belangstelling volgt op de toegenomen wereldwijde aandacht voor stratosferische ballonnen nadat de VS begin 2023 een Chinees verkenningsvliegtuig neerschoot. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!