Skarb z 1877 roku znów dostępny. Księga objawień gietrzwałdzkich wraca do archiwum

Po wielomiesięcznej, gruntownej konserwacji do Archiwum Archidiecezji Warmińskiej powróciła oryginalna księga z 1877 roku, dokumentująca jedyne w Polsce objawienia maryjne uznane przez Kościół katolicki. Unikalny zabytek, zawierający protokoły rozmów z wizjonerkami oraz niepublikowane dotąd zapisy z Gietrzwałdu, został zabezpieczony przed zniszczeniem i ponownie udostępniony badaczom.

Prezentacja zakonserwowanych dokumentów z objawień maryjnych w Gietrzwałdzie sprzed 150 lat w Archiwum Archidiecezji Warmińskiej w Olsztynie (foto: Tomasz Waszczuk) /PAP

Oryginalna dokumentacja objawień gietrzwałdzkich stanowi niezwykle cenne źródło wiedzy na temat wydarzeń, które miały miejsce w niewielkiej warmińskiej miejscowości w drugiej połowie XIX wieku. To właśnie tutaj, według relacji wizjonerek Barbary Samulowskiej i Justyny Szafryńskiej, od 27 czerwca do 16 września 1877 roku miały miejsce objawienia Matki Bożej. Wydarzenia te zostały później oficjalnie uznane przez Kościół katolicki, co czyni je jedynymi tego rodzaju w Polsce.

Księga, która powróciła do archiwum po gruntownej konserwacji, zawiera protokoły rozmów z wizjonerkami oraz ówczesnym proboszczem parafii gietrzwałdzkiej, ks. Augustynem Weichselem. Można w niej znaleźć również zapisy treści samych objawień, szczegółowe opisy panującej wówczas atmosfery, sprawozdania komisji badających wiarygodność dziewczynek oraz autentyczność wydarzeń, a także szereg innych, niepublikowanych dotąd zapisów.

Uratowana przed zniszczeniem. Trudna praca konserwatorów

Przez wiele lat dostęp do unikalnej księgi był mocno ograniczony ze względu na jej zły stan techniczny. Karty były bardzo zniszczone, co wynikało m.in. z zastosowania cienkiej oprawy oraz różnorodnych rozmiarów poszczególnych kart, które uległy silnym deformacjom. Znaczna część dokumentów była niewłaściwie zszyta, przez co fragmenty treści pozostawały ukryte w grzbiecie bloku.

Dopiero niedawno, po wielu próbach, udało się przeprowadzić kompleksową konserwację dokumentu. Dzięki kilku miesiącom specjalistycznych prac, księga została zabezpieczona przed dalszym pogarszaniem się jej stanu. 

Prezentuje się pięknie, a co najważniejsze – dzięki przeprowadzonym pracom została zabezpieczona przed dalszym pogarszaniem się jej stanu - zaznaczył ks. prof. Andrzej Kopiczko, dyrektor Archiwum Archidiecezji Warmińskiej.

Objawienia o znaczeniu religijnym i narodowym

Objawienia gietrzwałdzkie, trwające przez kilka miesięcy 1877 roku, miały ogromny wpływ nie tylko na życie religijne, ale również na kształtowanie się świadomości narodowej mieszkańców Warmii. W okresie nasilonej germanizacji, wydarzenia w Gietrzwałdzie przyczyniły się do odrodzenia poczucia jedności z Polakami z innych zaborów i pobudziły rozwój ruchu polskiego na Warmii.

Według relacji wizjonerek, Matka Boża wzywała wówczas do pokuty i nawrócenia, głębokiej przemiany życia, zachowania trzeźwości oraz codziennej modlitwy różańcowej. Podkreślana była także waga życia sakramentalnego, zwłaszcza uczestnictwa w mszy świętej.

Wielki jubileusz i zaproszenie dla papieża Leona XIV

Zainteresowanie wydarzeniami sprzed blisko 150 lat stale rośnie, a zbliżająca się rocznica objawień może stać się okazją do upamiętnienia tych niezwykłych wydarzeń. Władze państwowe i kościelne zgodnie podkreślają, że jubileusz 150-lecia objawień gietrzwałdzkich byłby odpowiednim momentem na wizytę w Polsce obecnego papieża Leona XIV. 

Oficjalne zaproszenie do Ojca Świętego wystosowali prezydenci RP Andrzej Duda i Karol Nawrocki, premier Donald Tusk oraz przedstawiciele Konferencji Episkopatu Polski.