ETS: UE wetknęła korek do wanny. Polska chciała więcej, ale jest zadowolona

Irlandzka prezydencja w UE ogłosiła porozumienie w sprawie zmian w jednym z elementów rewizji unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji CO₂, czyli ETS. To krok, który ma doprowadzić do obniżenia cen uprawnień, czyli zmniejszyć koszty energii dla europejskiego przemysłu. Chodzi o rezerwę stabilności rynkowej, czyli unijny „magazyn” uprawnień. Nie będzie likwidacji ich kasowania, ale próg, powyżej którego uprawnienia są bezpowrotnie usuwane z rynku, wzrośnie z obecnych 400 do 700 milionów.

Zdj. poglądowe /Shutterstock

Ta większa rezerwa ma działać jak bufor bezpieczeństwa. Jeśli na rynku zabraknie uprawnień, będzie można uwolnić dodatkowe pozwolenia. Większa liczba uprawnień dostępnych na rynku oznacza obniżkę ich ceny, a to z kolei wpłynie na niższe koszty energii dla przemysłu i gospodarstw domowych.

Polska początkowo zabiegała o całkowite zatrzymanie kasowania uprawnień, co zaproponowała Komisja Europejska. Jak ustaliła dziennikarka RMF FM, ostatecznie Warszawa zgodziła się jednak na kompromis, bo najważniejsze było jak najszybsze zatrzymanie znikania kolejnych uprawnień z rynku. Obecnie mechanizm powoduje bezpowrotne usuwanie około 16 milionów uprawnień miesięcznie, co oznacza 1,4 miliarda euro „potencjalnej straty”. 

Polski dyplomata w rozmowie z RMF FM obrazowo porównał uzgodnione rozwiązanie do „korka wetkniętego w wannę, z której spływa woda”. Chodzi o to, by zatrzymać dalsze ubywanie uprawnień, zanim znikną kolejne. Jak tłumaczył, próg 700 milionów ma w dużej mierze i tak teoretyczne znaczenie.

Ten sufit i tak jest raczej teoretyczny, więc to taki straszak. Najważniejsze jest zatrzymanie kasowania. Bez przyjęcia rozporządzenia co miesiąc tracilibyśmy kolejne uprawnienia z rynku – wyjaśnia polski dyplomata. 

O szybką zmianę mechanizmu zaapelowali w ubiegłym tygodniu unijni przywódcy na szczycie w Brukseli. W części poświęconej wysokim cenom energii wezwali do przyspieszenia prac nad rezerwą, by ograniczyć wahania cen CO₂ i ich wpływ na ceny prądu.

Porozumienie w sprawie rezerwy jest jednym z elementów rewizji systemu ETS. Uzgodniono również, że stopniowe obniżanie progu kasowania uprawnień będzie rozpatrywane w ramach szerszej reformy systemu ETS.