"AI pozbawi kogoś pracy". Ekspert o cenie technologicznych rewolucji

Prof. Michał Kopczyński z Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego i Muzeum Historii Polski był gościem Patrycjusza Wyżgi w programie "Didaskalia". Historyk techniki opowiadał o wynalazkach, które zmieniły świat, oraz ich nieoczywistych konsekwencjach społecznych. Odniósł się także do rozwoju sztucznej inteligencji, ostrzegając, że część zawodów może zniknąć, zanim społeczeństwo zdąży przystosować się do nowej rzeczywistości.

Najważniejsze tematy rozmowy

• Według prof. Kopczyńskiego ludzka mentalność może potrzebować nawet 25 lat, aby dostosować się do przełomowej technologii.
• Sztuczna inteligencja prawdopodobnie pozbawi część ludzi zatrudnienia, podobnie jak wcześniejsze wynalazki.
• Za najwybitniejszych wynalazców gość uznał Thomasa Edisona i Henry’ego Forda.
• Zdaniem historyka najważniejszym polskim innowatorem był Ignacy Mościcki.

Społeczeństwo nie nadąża za technologią

Kopczyński przywołał teorię "opóźnienia kulturowego", zgodnie z którą ludzie przystosowują się do rozpowszechnionej technologii przez około ćwierć wieku. - Jak się rozpowszechni jakiś wynalazek techniczny, to mentalność ludzka musi się do tego wynalazku dostosować - wyjaśnił.

Przykładem stał się sprzęt gospodarstwa domowego. Pralki czy odkurzacze miały oszczędzać czas, lecz początkowo zwiększyły oczekiwania dotyczące porządku. - Im więcej sprzętu, tym więcej pracy w gospodarstwie domowym, bo jeszcze nie nastąpiła zmiana mentalności - zauważył profesor.

Sztuczna inteligencja zabierze miejsca pracy?

Historyk porównał AI do syntetycznych barwników, które odebrały źródła utrzymania tysiącom rolników produkujących naturalne surowce. - To samo jest ze sztuczną inteligencją. Ona pozbawi kogoś pracy - ostrzegł Kopczyński. Nie wskazał jednak konkretnych zagrożonych zawodów, podkreślając: "Jestem od przeszłości. Patrzę do tyłu, nie patrzę do przodu".

Ekspert przestrzegł jednak przed jednostronnym ograniczaniem rozwoju technologii. - My uregulujemy, ale ktoś inny nie ureguluje - argumentował.

Edison, Ford i polscy wynalazcy

Za najważniejszych wynalazców Kopczyński uznał Edisona i Forda. Pierwszy stworzył system wykorzystania elektryczności, drugi upowszechnił produkcję masową. Profesor zastrzegł jednak, że sukces może hamować dalszy rozwój. - Ludzie, którzy mają powodzenie w biznesie, często zatrzymują się w pewnym momencie. Wtedy konkurencja ich wyprzedza - mówił, przypominając porażkę Forda z General Motors.

Wśród Polaków wyróżnił Ignacego Mościckiego. - To postać spośród polskich wynalazców absolutnie pierwszoplanowa - podkreślił.

Zobacz, o czym jeszcze rozmawiamy

• Dlaczego wynalazek Edisona odrzucili amerykańscy politycy?
• Czy Tesla naprawdę prowadził "wojnę prądów" z Edisonem?
• Jak przypadkowe odkrycie dało początek przemysłowi farmaceutycznemu?
• Dlaczego chiński cesarz nakazał zniszczyć mapy?
• Czy polskie talenty technologiczne ponownie rozwijają zagraniczne gospodarki?

Powyższy tekst to jedynie skrót rozmowy - obejrzyj nagranie, by poznać pełny kontekst i wszystkie argumenty gościa.