ABD'nin en büyük eyaleti hala seçim sonuçlarını bekliyor

Son birkaç haftadır Alaska Seaplanes, her zamanki yolcu, ilaç ve erzak yüküne ek olarak ara seçim oy pusulalarından oluşan özel bir kargo taşıyor.

Bölgesel hava yolu şirketi, Alaskalıların posta yoluyla ve şahsen kullandığı oyların, kara yolundan ziyade ağırlıklı olarak deniz ve hava yoluyla ulaşım sağlanan ABD'nin en büyük eyaletinin geniş coğrafyasında taşınmasını içeren karmaşık lojistik sürecin bir parçasını oluşturuyor.

Bu zorlu görev, Demokratların Kongre'nin her iki kanadını da Cumhuriyetçilerden geri aldığı ara seçimlerde ABD eyaletlerinin çoğunda sonuçların belli olmasından bir hafta sonra Alaskalıların Senato yarışının sonucunu neden hala beklediğini açıklıyor.

Mevcut Cumhuriyetçi Senatör Dan Sullivan ile Demokrat rakibi eski Kongre Üyesi Mary Peltola arasındaki bu başa baş yarışın galibi, yetkililerin geçerli tüm oyların sayımını tamamlamayı beklediği 18 Kasım tarihine kadar belli olmayabilir.

Eyaletin güneydoğu kesimine hizmet veren Alaska Seaplanes şirketinin pazarlama direktörü Andy Kline, BBC'ye yaptığı açıklamada, "Alaska'da binlerce mil boyunca tüm bu oy pusulalarını ulaştırmak gibi gerçekten karmaşık bir işi doğru yapmaktan gurur duyuyoruz. Kendimizi bu oy pusulalarının yolculuğunun son ayağının bir parçası gibi hissediyoruz" ifadelerini kullandı.

Oylar deniz uçakları ve teknelerle taşınıyor

Alaska'daki bazı seçim bölgeleri ilk sonuçlarını seçim gecesi merkezi seçim ofislerine iletebiliyor ve bu durum eyalet yetkilileri ile haber kuruluşlarının ilk oy dağılımlarını paylaşmasına olanak tanıyor. Ancak halkın nasıl oy kullandığına dair tam tablonun ortaya çıkması zaman alıyor.

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nden seçim uzmanı Charles Stewart III, Birleşik Krallık'ın altı katından daha büyük bir eyaletin dört bir yanından gelen oyları saymanın yarattığı lojistik zorluğun yanı sıra posta yoluyla gönderilen oy pusulalarının ulaşmasının beklenmesi nedeniyle de gecikme yaşandığını belirtiyor. Seçim gününe kadar posta damgası vurulmuş olması şartıyla bu pusulalar 10 güne kadar, yurt dışındaki seçmenler için ise 15 güne kadar geç ulaşabiliyor. Stewart, seçim yetkililerinin sayılan ikinci ve üçüncü parti oy pusulalarını aceleyle açıklamak yerine işi doğru yapmayı tercih ettiğini söyledi.

Şahsen veya posta yoluyla kullanılmış olmasına bakılmaksızın tüm oy pusulaları, taranmak ve sayılmak üzere nihayetinde yalnızca uçak veya tekneyle ulaşılabilen eyalet başkenti Juneau'ya götürülüyor. Daha kentsel bölgeler seçim materyallerini seçim gecesi geç saatlerde uçağa yükleyebilirken Alaska'nın daha küçük veya uzak bölgelerinde bu süreç daha uzun sürüyor.

Daha önce Alaska'nın diğer Cumhuriyetçi Senatörü Lisa Murkowski'nin iki seçim kampanyasında görev alan seçim hukukçusu Scott Kendall, bazı yerlerin çok küçük köyler olması nedeniyle seçimi temelde kendi ailesi ve komşuları için yürüten kişilerin bulunduğunu ifade ediyor. Bu küçük yerleşim yerlerinde oy pusulaları özel zarflara veya kutulara mühürlenerek postaya veriliyor ve Alaska Seaplanes gibi şirketler bu aşamada devreye giriyor. Uçaklara yüklenen oy pusulaları Juneau'ya gönderiliyor, burada postaneye bırakılarak teslim ediliyor. Kline, bu sürecin günlük rutinlerinin bir parçası ve yalnızca birkaç kutu daha taşımaktan ibaret olduğunu dile getirdi.

Tercihli oylama sistemi sonucu belirleyecek

Şahsen ve posta yoluyla kullanılan tüm oylar Juneau'ya ulaştığında seçim yetkilileri incelemelerini tamamlayacak. İlk turda hiçbir adayın oyların yüzde 50'sinden fazlasını alamaması halinde yetkililer tercihli oylama sistemini devreye sokarak en düşük oyu alan adayların oylarını hızla bu seçmenlerin ikinci tercihlerine aktaracak. Ardından Alaska; Senato yarışının yanı sıra valilik ve ABD Temsilciler Meclisi seçimlerinin kazananlarını da resmen açıklayacak.

İsim benzerliği ve yargı süreçleri

Senato yarışını kimin kazanacağına dair merakı artıran bir diğer unsur ise Demokrat parti görevlileri tarafından aday gösterildiği iddia edilen Dan Sullivan adlı başka bir Cumhuriyetçi adayın sonucu etkileyip etkilemeyeceği sorusu oldu. Şu ana kadar açıklanan sonuçlar bu ihtimalin düşük olduğuna işaret ediyor.

ABD Başkanı Donald Trump, bu hafta ikinci Dan Sullivan'ın sürece dahil olması nedeniyle Alaska'daki Senato seçimlerinde hile yapıldığını öne sürdü. Trump yönetimi, alt mahkeme tarafından reddedilen ve seçim sonuçlarının onaylanmasını durdurmayı amaçlayan davayı temyize götürüyor.

Bu arada bir yargıç, Peltola'nın seçim kampanyasının, seçim yetkilileri tarafından kaç posta oyunun reddedildiğine ve bu seçmenlerin bilgilerine ulaşma talebini reddetti. Eyalet yönetimi bu verileri paylaşma yükümlülüğünün bulunmadığını ve bunu yapmanın seçmen gizliliğini ihlal edeceğini savundu.

Seçim sonucu pek çok kişi için büyük önem taşırken Kline gibi isimler için sürecin kendisi de kilit bir rol oynuyor. Kendisi ve meslektaşları adına konuşan Kline, "Hepimiz birer vatandaşız. Seçimlerimizin doğru ve zamanında yapılmasını sağlama konusunda hepimiz sorumluluk hissediyoruz" dedi.