Już pół mld zł zablokowane dla PAŻP. Znamy nowe argumenty w sporze z Pfizerem

Już 115 milionów euro, czyli prawie pół miliarda złotych, nie trafiło do Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej od początku lipca – dowiedziała się dziennikarka RMF FM. Pieniądze zostały zajęte na wniosek Pfizera w związku ze sporem Polski z koncernem o nieodebrane szczepionki przeciw Covid-19. Na dwa tygodnie przed kolejną rozprawą w Brukseli 15 października, prezes PAŻP Magdalena Jaworska-Maćkowiak ujawnia RMF FM skalę blokady oraz nowe argumenty, z którymi Agencja idzie do sądu. Tego dnia belgijski sąd rozpatrzy sprzeciw PAŻP wobec zajęcia należnych jej pieniędzy w Eurocontrolu, do którego trafiają opłaty nawigacyjne od linii lotniczych.

Zdjęcie poglądowe /Shutterstock

Pieniądze za bezpieczeństwo w powietrzu

Zablokowane 115 milionów euro, czyli prawie pół miliarda złotych to - jak wyjaśnia prezes PAŻP - pieniądze z opłat nawigacyjnych, które linie lotnicze płacą za korzystanie z polskiej przestrzeni powietrznej oraz za usługi kontroli ruchu lotniczego. Środki trafiają do Eurocontrolu, a następnie powinny zostać przekazane PAŻP. Od 1 lipca są jednak blokowane w związku z postępowaniem egzekucyjnym dotyczącym sporu Polski z Pfizerem o kontrakty na szczepionki przeciw Covid-19.

1 kwietnia belgijski sąd orzekł, że Polska ma odebrać około 64 milionów dawek szczepionek i zapłacić Pfizerowi 5,644 mld zł.

W związku z blokadą środków PAŻP korzysta z finansowania kryzysowego zapewnianego przez państwo. Prezes Agencji podkreśla jednak, że samo blokowanie pieniędzy przeznaczonych na kontrolę ruchu lotniczego wpływa na stabilność jej funkcjonowania.

Zajęcie przychodów pochodzących z nawigacji powietrznej, służących tylko i wyłącznie temu, żeby zapewniać służbę kontroli ruchu lotniczego i bezpieczeństwo w powietrzu, ma siłą rzeczy bardzo duży wpływ na stabilność takiego codziennego funkcjonowania – mówi w rozmowie z RMF FM.

„Muszę walczyć, żeby przestać być zakładnikiem”

Jak zaznacza, PAŻP musi jednocześnie zajmować się bezpieczeństwem polskiej przestrzeni powietrznej w szczególnie trudnej sytuacji.

Zamiast całą naszą uwagę, szczególnie moją osobiście, poświęcać na bezpieczeństwo przestrzeni powietrznej w Polsce, w sytuacji, gdy prawie codziennie mamy zamykanie przestrzeni w rejonie Lublina i Rzeszowa z powodu zbliżających się do polskiej granicy dronów, muszę walczyć o to, żeby przestać być zakładnikiem sporu, którego nie jestem stroną – mówi Jaworska-Maćkowiak.

PAŻP liczy na protokół Eurocontrol i rumuński precedens

Przed rozprawą 15 października polska Agencja ma nowy argument. Chodzi o dodatkowy Protokół do konwencji Eurocontrol, który wszedł w życie w Belgii 9 sierpnia i wprowadza ochronę środków należnych europejskim agencjom kontroli ruchu lotniczego przed ich zajęciem w związku ze sporami dotyczącymi państw. PAŻP powoływał się już na ten protokół podczas pierwszej rozprawy 18 sierpnia, ale kwestia była zbyt świeża i skomplikowana dla sędziego, który ostatecznie odroczył rozprawę. 

Jednak od tamtego czasu, w analogicznej do polskiej sprawie, belgijski sąd tymczasowo zawiesił zajęcie pieniędzy rumuńskiej agencji lotniczej ROMATSA. Chodzi o środki należne jej od Eurocontrolu – dokładnie tak, jak w przypadku PAŻP.

W sprawie rumuńskiej, belgijski sąd wskazał na znaczenie nowego protokołu. Dla PAŻP jest to istotny precedens. Tym bardziej, że belgijski sąd pozwolił Eurocontrolowi wypłacać Rumunii należne opłaty nawigacyjne od 9 sierpnia, czyli od dnia wejścia w życie dodatkowego protokołu – chodziło o około 20 milionów euro. Zawieszenie obowiązuje do czasu właściwej rozprawy, która w sprawie ROMATSA została wyznaczona na 4 stycznia 2027 roku. To właśnie wtedy sąd ma szerzej rozpatrzyć wniosek dotyczący zajęcia.

Zdaniem prezes PAŻP decyzja w sprawie rumuńskiej jest ważna, bo pokazuje, że belgijski wymiar sprawiedliwości dostrzega zmianę sytuacji prawnej po wejściu w życie protokołu. To ważny argument przed rozprawą 15 października. Polska Agencja będzie się powoływać na rozprawie właśnie na nowy protokół i sprawę rumuńską.

Mam nadzieję, że protokół zostanie przez sąd wzięty pod uwagę i spowoduje, że to zajęcie komornicze stanie się bezprzedmiotowe i po prostu zamkniemy temat – mówi w rozmowie z dziennikarką RMF FM prezes Jaworska-Maćkowiak.