Von der Leyen roept in jaarlijkse toespraak op tot oprichten Europese Veiligheidsraad

De Europese Unie zal snel onafhankelijk moeten worden en zelf voor de veiligheid moeten zorgen. Dat zegt voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen. In haar jaarlijkse speech roept ze op tot de oprichting van een Europese Veiligheidsraad.

De EU zou samen met landen als Canada, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen en Oekraïne lid moeten zijn van die nieuw op te richten Veiligheidsraad. De raad zou moeten bestaan naast de NAVO, dat de laatste tijd worstelt met de vraag hoe te reageren op aanvallen van Rusland.

Deelnemende landen zouden elkaar ook een veiligheidsgarantie moeten bieden die vergelijkbaar is met Artikel 5 van de NAVO, waarin staat dat een aanval op een van de leden, gezien wordt als een aanval op álle leden.

De plannen voor een Europese samenwerkingsverband op het gebied van veiligheid zijn niet nieuw. Beleidsmakers in de EU wijzen al langer op het belang ervan.

Volgens Von der Leyen is de Europese Veiligheidsraad nodig vanwege de nieuwe realiteit. Daarmee doelt ze op toenemende Russische provocaties met hybride aanvallen op landen in de EU. Ook de twijfel die de Amerikaanse president Trump zaait over de NAVO is aanleiding voor de EU om te werken aan een eigen veiligheidsstructuur, onafhankelijk van de Amerikaanse steun.

Migratie beperken

Von der Leyen komt in haar speech ook met voorstellen voor het versterken van de Europese buitengrenzen. Daarnaast wil ze dat er wetgeving komt die het makkelijker maakt grote groepen migranten zonder asielprocedure terug te sturen naar het land waar ze vandaan komen.

Toen afgelopen zomer vanuit Marokko tienduizenden migranten de Spaanse exclave Ceuta wisten binnen te dringen, bleek de verdeeldheid hierover tussen Europese landen groot. Europese landen vreesden dat migranten zouden doorreizen, maar dat gebeurde uiteindelijk niet.

Het heeft volgens Von der Leyen blootgelegd dat er maatregelen moeten komen voor dit soort situaties. Daarom wil ze een nieuwe 'gereedschapskist', die de EU kan gebruiken om met noodgevallen zoals de crisis in Ceuta om te gaan.

Socialemediaverbod en hitte

Behalve veiligheid en migratie had Von der Leyen het ook over de hitte. Ze noemt de afgelopen zomer, met extreme temperaturen en hittegolven, "de zomer van de waarheid". Daarom komt ze met een hittegolvenplan, waar onder andere in staat dat ze honderd gebieden in kaart wil brengen die kwetsbaar zijn voor hitte. Daarbij moet duidelijk worden welke risico's deze plekken lopen bij perioden van hitte.

Ook kondigt de voorzitter van de Europese Commissie in haar toespraak aan dat er een socialemediaverbod komt voor kinderen jonger dan 15 jaar. Eerder werd al duidelijk dat het kabinet een Europese leeftijdsgrens voor sociale media steunt.