‘Ailemizi ayakta tutan bir kardeşimiz vardı’

Kemik iliğindeki kan üreten hücrelerin kontrolsüz ve anormal şekilde çoğalmasıyla oluşan lösemi, Sağlık Bakanlığı verilerine göre çocukluk çağında en sık görülen kanser türü. 5 yaşındaki Batu Oyal’a da geçen yıl lösemi tanısı kondu. Ama ikiz kardeşi Bora onun kemik iliği donörü olunca Batu tedaviye yanıt verdi. Süreci ve bu umutlu hikâyeyi ikizlerin ebeveyni Erk ve Sultan Oyal’dan dinledik.

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Gelişmelerden anında haberdar olun.

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

Haberin Devamı

Ülkemizde her sene yaklaşık  350-400 bin kişi kanser tanısı alıyor (lösemi de dahil) ve bu rakam her geçen yıl artıyor. 5 yaşındaki Batu Oyal da geçen yıl mart ayında B hücreli akut lenfoblastik lösemi (B-ALL) tanısı aldı. Hastanede tedavi görürken Batu’ya ikiz kardeşi Bora’dan kemik iliği nakli gerçekleştirildi. Çocukların anne-babası Sultan ve Erk Oyal bunu ‘büyük bir şans’ olarak değerlendiriyor. 2-8 Kasım Lösemili Çocuklar Haftası vesilesiyle buluştuğumuz Oyal ailesi yaşadıkları süreci anlattı. 

◊Bir şeylerin yolunda gitmediğini ilk nasıl anladınız?

Erk Oyal: Löseminin farklı türleri, versiyonları var. Bir tanesi bizdeymiş: B hücreli akut lenfoblastik lösemi. En çok karşılaşılan çocukluk çağı kanseri diye biliyorum. Batu’nun gözünün altında bir morluk ortaya çıktı. Hastalık birçok şekilde kendini belli edebiliyor; çocuk yürüyemiyor, vücudun farklı bölgelerinde morluklar oluyor, lenf bezleri şişebiliyor. Batu’nun gözündeki morluk standart tedavilerle geçmeyince incelemeler yapıldı. Geçen yıl mart ayında lösemi tanısını aldık. Bir devlet hastanesindeydik. Koşulları çok beğenmedik. Lösemili Çocuklar Sağlık ve Eğitim Vakfı (LÖSEV) bünyesindeki Lösante Hastanesi’ne yakın oturuyoruz. Onlara ulaştık. Bizi kabul ettiler.

Haberin Devamı

◊Lösemi tanısını aldığınızda ilk düşünceniz ne oldu?

Erk Oyal: Dünyanın en zor şeylerinden biri. Allah yaşatmasın, korkunç bir şey. Bir anda sıfırsınız. Eviniz, arabanız, paranız; hiçbir şeyin önemi yok. Bir oğlumuz daha var, Batu’nun ikizi Bora. Onu da etkilememeye çalıştık.

Sultan Oyal: Bunun başınıza gelebileceğini hiç tahmin edemiyorsunuz. Eşimle devlet memuruyuz. İşimize gidip geliyoruz; çocuklar kreşe gidiyor. Böyle sade bir hayatımız varken lösemi gerçeğiyle yüzleştik. Tanıyı duyunca ben o sırada çok aktif değildim. Anne biliyorsunuz ki o durumda çok normal olamıyor. Eşim sayesinde devam edebildik. Bir taraftan o çocuğu düşünürken öbür tarafta çok muhtaç olan ikinci bir çocuğumuz vardı. LÖSANTE’de tedavimiz başlayınca biraz nefes alabildik. Çok şükür oğlumuz da tedaviye çok güzel yanıt verdi.

Haberin Devamı

◊Batu’nun ikiz kardeşi Bora kemik iliği donörü oldu, değil mi?

Sultan Oyal: Rabbim dert verince devasını da bize yanında gönderdi. O çok başka bir şeydi. Tüm bu süreçte Batu hiçbir zaman kendini farklı bir insanmış gibi görmedi. Eve geldi, kardeşiyle normal hayatına devam etti. Hiçbir hastane kontrolüne Bora’sız gitmedik, kardeşi hep yanımızdaydı. Bora sadece Batu’ya değil, bize de büyük destek oldu; hem manevi olarak hem de kanıyla, canıyla.

◊Çocuğunuz tedaviye yanıt verdiğinde neler hissettiniz?

Sultan Oyal: Açıkçası “Tedaviye yanıt verdi, hadi bitti” yapamıyorsunuz hiçbir zaman. Hâlâ çok dikkatliyiz. Hâlâ maskeyle geziyoruz. Doktorlarımızın verdiği diyet listesine harfiyen uyuyoruz. İlaçlarımız kesildi, bitti ama “Evet, bitti artık” diyemiyoruz. Ama tabii ki tedaviye yanıt vermesi bizim için çok büyük bir şanstı, nimetti. 8 aylık bir sürecin sonunda kemik iliği nakline gittik. O zaman anladık ki evet, bir şeyler yoluna girmiş, biraz daha iyileşmişiz, kendimize gelmişiz, bunu anladık. Ama çok büyük bir sınavdı.

Haberin Devamı

◊Bu süreci yaşayan ailelere neler söylemek istersiniz?

Sultan Oyal: Hayattan kopmamaya çalıştık. Çocukta hastane psikolojisi yaratmaktan özellikle kaçındık. Çocuğumuzun temiz hava almasına dikkat ettik, moralimizi yüksek tuttuk. Bu konuda şanslıydık çünkü ailemizi ayakta tutan bir kardeşimiz de vardı. Açıkçası o hepimizden çok daha güçlüydü. Hâlâ da
bir şey olsa “Benim de buram acıyor” diye kardeşine destek olmaya çalışıyor.  

Erk Oyal: “Ne yapacağız şimdi” demeden, hocalarımızın tavsiyesine uyarak, hijyene dikkat ederek ilerledik.

◊İnsanlar bağış yapmak dışında çocuklara nasıl destek olabilirler?�

Erk Oyal: Donör olmayı deneyebilirler. Kan ve trombosit verebilirler. Bu konudaki farkındalık ne kadar büyürse o kadar çocuğa fayda sağlanabilir.

Haberin Devamı

Sultan Oyal: Herkesin bir kardeşi olmayabilir ya da kardeşi olsa da kemik iliği uyumlu çıkmayabilir. Bir annenin o kadar çaresiz kaldığı anlar oluyor ki... Duyarlı olup maddi veya manevi destek vermek çok önemli.

LÖSEV’den aldığımız bilgiye göre...

◊Lösemi hastalığının tek bir nedeni yok. Çok fazla etkenin bir araya gelmesiyle oluşuyor. Kesinlikle kalıtsal (aileden geçen) bir hastalık değil. Gıda terörü, radyasyon, çevre kirliliği (asbest, siyanür vb.), zehirli kimyasallar ve bazı virüs hastalıkları löseminin en önemli sebepleri.

◊Türkiye’de her yıl yaklaşık 350-400 bin kişi lösemi ve kansere yakalanıyor ve her yıl bu rakam artıyor. Neredeyse her evde bir kanser hastası yaşıyor.

Haberin Devamı

◊Günde yaklaşık 400 kişi lösemi ve kanserden hayatını kaybediyor. Ölüm nedenlerine çoğunlukla kanser yazılmıyor. Çoklu organ, kalp, akciğer yetmezliği olduğu belirtiliyor.

◊Kanserin ülkemize maliyeti her sene yaklaşık 65 milyar dolar.

◊Bugün dünyaya gelen her 3 bebekten 1’i 50 yaşına gelmeden lösemi ve kansere yakalanıyor. Yeni doğmuş bebeklerde de lösemi ve kanser görülmesi hepimizi ürkütüyor.

◊Lösemi ve kanser önlenebilen ve tedavi edilebilen hastalıklar olmasına rağmen önleme yönündeki çalışmalar yetersiz kalıyor.