Amerikanen nemen vrachtschip onder vuur dat eerder uit Iran zou zijn vertrokken

Een vrachtschip is stuurloos geraakt in de Golf van Oman na een Amerikaanse aanval. Het schip was volgens de Amerikanen daarvoor vertrokken uit Iran en hield zich niet aan de Amerikaanse blokkade die voor schepen uit Iran is ingesteld.

"Een Amerikaans gevechtsvliegtuig heeft met een precisiewapen de achterkant van het onder Panamese vlag varende schip Ocean Molica geraakt. Daardoor kon het schip niet meer op eigen kracht varen. De bemanning bleef ongedeerd", meldde het Amerikaanse Central Command, dat verantwoordelijk is voor het Amerikaanse leger in het Midden-Oosten, Centraal-Azië en delen van Zuid-Azië.

De verklaring van de Amerikanen is vrijwel niet te checken. Persbureau Reuters heeft geprobeerd in contact te komen met de eigenaar van het schip, maar slaagde daar niet in. Hoe het met de bemanning gaat, is niet duidelijk.

Feit is dat het schip zijn AIS-baken, waarmee het altijd te volgen is en dat in principe altijd aan moet staan, had uitgezet. De laatste bekende positie is voor de kust van Oman op 5 oktober. Schepen zitten dit baken vaker uit in het gevaarlijke gedeelte van de waterweg.

Sinds 14 juli proberen de Amerikanen schepen tegen te houden die uit Iran vertrekken. Sindsdien zijn volgens Central Command vier vrachtschepen "uitgeschakeld". Nog eens 135 schepen zouden zijn omgekeerd na waarschuwingen en zijn teruggekeerd naar Iraanse wateren. In dezelfde periode zeggen de Amerikanen tien olietankers te hebben vernietigd die gelinkt worden aan de Iraanse Revolutionaire Garde.

Iran en Amerika proberen beide zeggenschap over de Straat van Hormuz te claimen door voorwaarden aan schepen op te leggen.

Wat Iran betreft mogen schepen alleen door de zeestraat via een door Iran ingestelde route en na toestemming van het streng-islamitische land. Die toestemming volgt na betaling van een percentage van de totale waarde van de lading die het schip vervoert. Reders die zich daar niet aan houden, riskeren een aanval op hun schip.

Amerika houdt alle schepen tegen die uit Iraanse wateren vertrekken. Wie zich niet aan de blokkade houdt, loopt het risico aangevallen te worden, net als het Panamese schip dit weekend overkwam.

Volgens de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) zijn er sinds het begin van het conflict op 28 februari zeker 93 schepen getroffen door geweld. Daarbij vielen 24 doden.

De claims van beide landen op de zeestraat zijn niet waterdicht, constateerden meerdeer media(opent in nieuw venster) eerder. Juist door alle communicatiesystemen uit te zetten, zoals AIS, slagen schepen er nog altijd in om de blokkades te omzeilen.

Wie daarin slaagt, verdient goed. Kapiteins en hun bemanningen krijgen premies van duizenden euro's per dag als ze zich wagen in de Straat van Hormuz, schreef de Financial Times(opent in nieuw venster) deze week.

De Straat van Hormuz wordt algemeen beschouwd als vitaal voor de wereldeconomie. Voor het uitbreken van het conflict tussen Amerika en Iran werd ongeveer 20 procent van alle olie en vloeibaar aardgas via de zeestraat vervoerd. Door de Iraanse en Amerikaanse blokkades zijn de energieprijzen wereldwijd gestegen tot recordniveaus.