Begrotingsgesprekken in België nu echt begonnen met startnota van De Wever

• Premier Bart De Wever heeft begrotingsbesprekingen opgestart om de ernstige begrotingscrisis in België op te lossen.
• De regering moet 10 miljard euro vinden om te voorkomen dat de schuld als een sneeuwbal gaat groeien.
• Diepe ideologische verschillen belemmeren overeenstemming over vermogensbelastingen en bezuinigingen.

Premier Bart De Wever heeft de begrotingsonderhandelingen voor het komende jaar op gang gebracht door zijn coalitiepartners een voorontwerp voor te leggen. Het kernkabinet houdt maandag om 10 uur zijn eerste vergadering.

Tijdens een toespraak op een N-VA-evenement in Plopsaland merkte De Wever aan VRT NWS op dat het document geen onverwachte voorstellen bevat. Het is het resultaat van maandenlange voorbereiding en analyse. Hij erkende echter dat de weg naar een akkoord moeizaam zal zijn vanwege de aanzienlijke ideologische verschillen tussen de deelnemende partijen. De Wever verduidelijkte verder dat institutionele staatshervormingen geen onderdeel zullen uitmaken van deze specifieke financiële besprekingen.

Dreigende begrotingscrisis

De urgentie van deze besprekingen wordt ingegeven door een dreigende begrotingscrisis. België kampt momenteel met het hoogste tekort in de eurozone, namelijk 5,2 procent van het bbp, terwijl de totale schuld meer dan 110 procent van het bbp bedraagt. De regering voert een race tegen de klok om 10 miljard euro aan besparingen of inkomsten te vinden om tegen 2030 een “sneeuwbaleffect” te voorkomen. Dat is een scenario waarin de staat gedwongen zou zijn geld te lenen louter om de rentebetalingen te dekken.

Een definitief begrotingsvoorstel moet uiterlijk op 13 oktober bij de Europese Commissie worden ingediend, wat samenvalt met de toespraak van de premier over de staat van de Unie.

Aanpak van belastingvrijstellingen voor non-profitorganisaties

Er worden verschillende strategieën overwogen om de financiën te stabiliseren, te beginnen met een voorstel om non-profitorganisaties te belasten. Momenteel profiteren veel entiteiten – variërend van liefdadigheidsinstellingen tot ziektekostenverzekeraars – van belastingvrijstelling.

Uit interne documenten van het kabinet van minister van Financiën Jan Jambon blijkt dat het belasten van de commerciële winsten van deze groepen jaarlijks meer dan 100 miljoen euro zou kunnen opleveren, met name nadat uit rapporten was gebleken dat er aanzienlijke onbelaste winsten bij ziektekostenverzekeraars bestaan.

Herziening van het btw-stelsel

Extra inkomsten zouden kunnen voortvloeien uit een herziening van het btw-stelsel. De Wever is van plan de huidige complexe structuur te vereenvoudigen, hoewel de precieze methode nog niet vaststaat. Mogelijkheden zijn onder meer het verhogen van het hoogste tarief naar 22 procent of het samenvoegen van de schijven van 6 procent en 12 procent tot één tarief van 9 procent.

Deze aanpak stuit op interne weerstand, aangezien partijen zoals de MR zich in het verleden tegen belastingverhogingen hebben verzet.

Grote verdeeldheid

De coalitie is diep verdeeld over meer controversiële maatregelen. Linksgeoriënteerde en centrumpartijen, waaronder Vooruit, Les Engagés en cd&v, pleiten voor een vermogensbelasting op vermogende particulieren of effectenrekeningen. De N-VA en MR zijn daarentegen fel gekant tegen dergelijke belastingen.

Ook op het gebied van de gezondheidszorg bestaat er een meningsverschil; terwijl de N-VA en MR voorstellen om kosten te besparen door hogere eigen bijdragen voor patiënten of strengere regels voor ziekteverlof, zijn andere coalitiepartners terughoudend om te bezuinigen op de gezondheidszorg.

Vastgelopen bezuinigingen

Ten slotte zijn diverse andere bezuinigingen vastgelopen als gevolg van politieke meningsverschillen. Zo heeft de N-VA het defensiebudget beschermd, heeft de cd&v wijzigingen in de voordelenregeling voor bedrijfswagens geblokkeerd en heeft Les Engagés zich verzet tegen bezuinigingen op de internationale ontwikkelingshulp. (fc)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!