Fokverbod Dolfinarium kan welzijn van laatste generatie dolfijnen schaden

Staatsecretaris Silvio Erkens van Landbouw en Natuur werkt aan een fokverbod voor dolfijnen, waardoor er op termijn geen jongen in het Dolfinarium meer worden geboren. Maar is dit plan wel zo goed voor het welzijn van dolfijnen? "Dit lijkt op symboolpolitiek."

Het fokverbod heeft grote gevolgen voor de 22 dolfijnen die in het Dolfinarium leven. Het park laat in een verklaring weten het niet eens te zijn met het besluit. "Het kan impact hebben op hun sociale leven en langdurige anticonceptie kan gezondheidsrisico's met zich meebrengen."

De Dierenbescherming is erg blij met het plan, vertelt Anne van den Ende, beleidsadviseur bij de stichting. "Dolfijnen zijn heel intelligente dieren en hebben veel uitdaging nodig. Het Dolfinarium heeft goede bedoelingen, maar kan deze dieren geen natuurlijke situatie bieden."

"In het wild leggen ze enorme afstanden af", vervolgt Van den Ende. "Dolfijnen zijn daarnaast erg sociaal en leven met verschillende groepen soortgenoten. Al die aspecten kun je in een dierenpark niet waarborgen. Wij juichen de maatregel dan ook enorm toe."

Erkens zegt dat hij met het Dolfinarium in gesprek wil gaan om een goede toekomst voor deze dolfijnen te waarborgen. Hij zei te willen voorkomen dat de laatste generatie dolfijnen in het Dolfinarium de dupe wordt van dit besluit.

'Besluit kan voor schrijnende situaties zorgen'

Juist de toekomst van deze groep dolfijnen baart Annemarie van den Berg, voormalig directeur van SOS Dolfijn, erg veel zorgen. Volgens haar klinkt het kabinetsplan voordelig voor het dierenwelzijn, maar zal het in de praktijk een tegengesteld effect hebben.

"De verblijven van het Dolfinarium stammen uit de jaren zestig en zijn aan vervanging toe. Maar een nieuw verblijf kost zo'n 20 tot 30 miljoen euro. Het zal lastig zijn om een investeerder te vinden voor dat bedrag, als je weet dat de dolfijnen er op termijn niet meer zullen zijn", zegt ze tegen NU.nl.

"Dat kan voor schrijnende situaties zorgen. Dolfijnen gaan op deze manier wegkwijnen. Zorg nou dat je een buitenbassin kan bouwen, met meer natuurlijke elementen. Door de verblijven te optimaliseren draag je echt bij aan het welzijn van deze dolfijnen."

Volgens Van den Berg hebben de dolfijnen in het Dolfinarium een belangrijke educatieve functie die niet verloren mag gaan. "Het gaat niet goed met de oceanen en de dieren die daar leven. Dolfijnen dragen bij aan de educatie en dat heeft effect op de bezoekers."

Fokverbod vermindert natuurlijk gedrag dolfijnen

Ook Mardik Leopold, onderzoeker mariene biologie aan Wageningen University & Research, plaatst kanttekeningen bij het plan van Erkens. Volgens hem wordt daarmee vooral tegemoetgekomen aan de publieke verontwaardiging over het houden van dolfijnen.

"Dolfijnen worden tientallen jaren oud", vertelt Leopold. "Door het uitsterfbeleid kunnen zij een deel van hun natuurlijke gedrag niet meer vertonen. Dat kan een groot effect hebben op de dolfijnen."

"Dolfijnen zijn groepsdieren, maar op een gegeven moment zal er nog maar één dolfijn overblijven. Laat je die dolfijn dan aan zijn lot over of euthanaseer je die? Dat zijn wel punten waarover vooraf moet worden nagedacht", zegt Leopold.

Volgens de onderzoeker is er de laatste tijd veel kritiek vanuit de samenleving op het houden van dolfijnen en heeft dit ervoor gezorgd dat de staatssecretaris maatregelen wil nemen. "Het fokverbod ligt wel iets ingewikkelder dan men suggereert. Het lijkt een beetje op symboolpolitiek."

'Bekijk het besluit door de ogen van dolfijnen'

Hoewel het plan van Erkens voor- en tegenstanders kent, ziet Van den Ende voornamelijk vooruitgang, omdat er geen dolfijnen meer in gevangenschap worden geboren. Daarnaast hoopt ze dat dit het maatschappelijk debat over dierentuinen op gang helpt.

"Het is nodig dat we met elkaar de welzijnsnormen van dieren gaan bespreken. Misschien kom je er dan op uit dat sommige dieren niet in gevangenschap kunnen worden gehouden", zegt Van den Ende.

Van den Berg zegt het goed te vinden dat dierenwelzijnsorganisaties zich blijven inzetten. Toch plaatst ze hierbij ook een kanttekening. Volgens haar wordt er bij de besluiten te veel door een menselijke bril gekeken.

"Er wordt soms te veel rekening gehouden met wat mensen vinden van het houden van dolfijnen. Maar kijk nu eens naar de gevolgen voor de dieren die nu in het Dolfinarium leven. Uiteindelijk draait het om hun welzijn en moet dat vooropstaan."