Honderdduizenden auto's ondanks mogelijke defecten toch de weg op, zo zit het met jouw auto

In Nederland rijden honderdduizenden personenauto's rond terwijl ze eigenlijk door een garage zouden moeten worden gecontroleerd of gerepareerd. Het gaat om auto's die het onderwerp zijn van terugroepacties die de RDW classificeert als "ernstig".

Inzittenden lopen het risico op ongelukken, bijvoorbeeld doordat accu's in brand vliegen, of op extra letsel bij een ongeluk. Dat kan bijvoorbeeld als de airbags defect zijn.

Automobilisten rijden soms jarenlang door, ondanks een openstaande terugroepactie. Zo rijden er nog steeds Daihatsu Materia's rond waarbij de bouten rond het stuur mogelijk niet goed vastzitten, een terugroepactie die negentien jaar geleden startte. Reparatie is gratis.

Minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat overweegt een wet om automobilisten te verplichten mee te werken aan terugroepacties. "Het gaat om je veiligheid en om die van je gezin, het is echt belangrijk dat dit gebeurt."

Registratie verbeteren

Doorrijden kan gevolgen hebben voor de verzekeringsdekking, waarschuwt het Verbond van Verzekeraars, al hangt dat af van de omstandigheden.

Check hier of jouw auto een open terugroepactie heeft:

Volgens de RDW gaat het om ruim 400.000 auto's, al is het precieze aantal niet zeker, tekent de instantie zelf aan. Er kunnen zowel herstelde auto's als getroffen auto's ontbreken in die telling, omdat er geen verplichting is om die data correct aan te leveren.

Wat Karremans betreft moet die registratie eerst worden verbeterd, net als de communicatie met de autobezitters. "We hebben nu geen goede grip op dit probleem en over hoeveel auto's het precies gaat", stelt hij. Als dat niet werkt, denkt de minister na over een verplichting voor consumenten om mee te werken.

Bij de openstaande teruproepacties zijn het in zeven op de tien gevallen beschermingsmiddelen die het probleem zijn. Het gaat dan om bijvoorbeeld om gordels, airbags, de zogenoemde Isofix-bevestiging van kinderstoeltjes of hoofdsteunen.

De meeste terugroepacties voor beschermingsmiddelen komen nu door airbags van het Japanse bedrijf Takata, dat aan verschillende autofabrikanten airbags leverde die blijken te kunnen ontploffen. Daardoor zijn in het buitenland doden gevallen. Naar schatting 160.000 auto's rijden in Nederland rond met zo'n kwetsbare airbag.

Andere recente voorbeelden zijn de hybride Ford Kuga, met een accu die in brand kan vliegen, en de Volvo EX30, waarvan de hoofdsteunen kunnen losraken. Over die laatste terugroepactie worden de eigenaren komende week ingelicht.

Buitenland is strenger

Het probleem met de terugroepacties is al langere tijd bekend; al in 2019 beloofde het kabinet-Rutte III beterschap. Toen werd ook al onderzocht of voertuigeigenaren konden worden verplicht om hun auto's te laten herstellen en of ook fabrikanten konden worden verplicht om beter informatie aan te leveren.

In andere landen gelden strengere regels: zo kunnen in Noorwegen, Denemarken en Duitsland fabrikanten sancties krijgen als ze niet aan de voorwaarden voor terugroepacties voldoen. In Denemarken, Duitsland en Finland kunnen autoeigenaren boetes krijgen als ze gebreken niet laten herstellen.

Autobranche-organisatie Bovag is voorstander van een verplichting voor voertuigeigenaren, net als de RDW en de Inspectie voor Leefomgeving en Transport.

Het aantal terugroepacties van getroffen auto's schommelt, maar er is geen duidelijke stijging of daling:

Mensen zouden dan een verbod kunnen krijgen om te rijden op de openbare weg met een niet-opgelost probleem, net zoals dat met een verlopen APK gebeurt. Dan moet de registratie bij de RDW wel beter dan nu, vindt ook de Bovag, omdat mensen anders onterecht een rijverbod kunnen krijgen opgelegd.

Gevolgen voor verzekering

Blijven rondrijden met een open terugroepactie kan problemen opleveren voor je verzekeringsdekking, waarschuwt het Verbond van Verzekeraars. Een openstaande terugroepactie is daarvoor op zichzelf niet genoeg, maar afhankelijk van de omstandigheden kan dat wel.

Dat zou bijvoorbeeld kunnen als iemand bewust blijft doorrijden met een brandend lampje op het dashboard dat door een bekend probleem wordt veroorzaakt. In zo'n geval zou de eigenaar van de auto de schade bij een ongeval zelf moeten ophoesten.

Het belangrijkste is dat mensen de kans krijgen om een probleem te laten repareren, benadrukken ook de verzekeraars, en dat dat ook gebeurt. En zo niet, dan "vinden wij het goed dat aanvullende maatregelen worden onderzocht om dit te verbeteren".