EU bereidt zich voor op hybride aanvallen van Rusland met dodelijke slachtoffers

• EU-functionarissen bereiden zich voor op hybride aanvallen met veel slachtoffers.
• Er blijft interne onenigheid bestaan over de vraag of Brussel of de NAVO de leiding moet nemen op het gebied van veiligheid.
• Wederzijds wantrouwen belemmert de uitwisseling van cruciale inlichtingen tussen de lidstaten.

Europese functionarissen coördineren in alle discretie een strategie om een mogelijke hybride aanval met veel slachtoffers het hoofd te bieden. Dat scenario is volgens diplomaten steeds waarschijnlijke.

Recente bijeenkomsten op hoog niveau, gehouden in beveiligde omgevingen zonder elektronische apparaten, waren gericht op de noodzaak om noodhulpteams op te richten, financiële steun toe te wijzen aan getroffen lidstaten en de officiële communicatie te stroomlijnen. Deze urgentie is toegenomen na de ontdekking van een met explosieven uitgeruste drone op een luchthaven in Leipzig. Dat schrijft Politico.

Dodelijke scenario’s

Hoewel de Europese Unie eerder een “hybride instrumentarium” had ontwikkeld om sabotage en cyberoorlogvoering aan te pakken, zijn de huidige discussies verschoven naar de grimmige realiteit van dodelijke aanslagen. Ambtenaren waarschuwen dat het, gezien de escalerende geheime operaties van Rusland over het hele continent, slechts een kwestie van tijd is voordat er burgerslachtoffers vallen.

Recente incidenten, waaronder het tot zinken brengen van een schip in de Zwarte Zee en verdachte branden bij communicatieknooppunten, illustreren een trend waarbij steeds gevaarlijkere middelen worden ingezet om de vastberadenheid van het Westen op de proef te stellen.

Bevoegdheidsconflict met de NAVO

Deze voorbereidingen hebben echter geleid tot interne wrijving over de bevoegdheden van de EU op het gebied van veiligheid. Sommige lidstaten en analisten stellen dat Brussel zich op het terrein van de NAVO begeeft, waardoor het risico ontstaat op dubbel werk dat snelle besluitvorming tijdens een crisis zou kunnen belemmeren.

Critici suggereren dat de EU moet vertrouwen op bestaande kaders, zoals de ‘Integrated Political Response’, in plaats van nieuwe, complexe protocollen op te stellen die zouden kunnen overlappen met de militaire en inlichtingenfuncties van het trans-Atlantische bondgenootschap.

Wantrouwen

De spanning wordt nog versterkt door een diepgeworteld wantrouwen ten aanzien van de vertrouwelijkheid van EU-communicatie. Sommige Oost-Europese diplomaten zijn terughoudend om inlichtingen te delen binnen EU-fora, uit angst voor lekken naar Moskou, en geven de voorkeur aan de veiligere omgevingen die de NAVO biedt.

Weg naar een gezamenlijke defensie

Ondanks deze bezwaren blijft Commissievoorzitter Ursula von der Leyen pleiten voor een versterkte veiligheidsrol voor de Unie, waarbij zij een ‘Europese Veiligheidsraad’ en een specifiek noodprotocol voorstelt. Deskundigen suggereren dat een duidelijkere taakverdeling noodzakelijk is, waarbij de NAVO de militaire afschrikking beheert en de EU toezicht houdt op het civiele herstel.

Uiteindelijk merken waarnemers op dat het Kremlin de EU en de NAVO als één geheel beschouwt, ongeacht hoe het Westen zijn interne bureaucratie organiseert. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Wil je meer technieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Tech Insider-nieuwsbrief