Budują domy na masowym grobie? Wstrząsające odkrycie w Czechach

Do makabrycznego odkrycia doszło w październiku podczas prac wykopaliskowych na terenie dawnych obiektów wojskowych. Czeska policja oficjalnie potwierdziła, że odnalezione szczątki mają co najmniej 50 lat, a prokuratura natychmiast wszczęła postępowanie pod kątem morderstwa. Dziś za ogrodzeniem budowlanym widać precyzyjnie wyznaczone, prostokątne wykopy archeologiczne.

Jeden z badaczy pracujących na miejscu potwierdził dziennikarzom, że zabezpieczone fragmenty ubrań – w tym but oraz elementy nogawki – z dużym prawdopodobieństwem pochodzą z 1945 r. Archeolodzy nie mają wątpliwości: ofiary powojennej masakry nigdy nie zostały w tym miejscu do końca ekshumowane.

Krwawe rozliczenia po wojnie

Dramat w Postelbergu rozegrał się tuż po upadku III Rzeszy. W 1947 r., podczas objętych ścisłą tajemnicą ekshumacji, z masowych mogił wydobyto ciała 763 osób. Byli to Niemcy sudeccy zamordowani w trakcie powojennych czystek i wysiedleń. Historycy są jednak zgodni, że bilans ofiar był znacznie wyższy – szacunki mówią o ponad 1500 zastrzelonych osobach.

O tym, że ziemia wciąż kryje szczątki zamordowanych, przekonany jest Jiří Padevět, wybitny czeski historyk i autor głośnej książki "Krwawe lato 1945". Po zestawieniu dawnych zdjęć lotniczych z powojennymi protokołami ekshumacyjnymi badacz doszedł do wniosku, że co najmniej jeden z masowych grobów na terenie koszar nigdy nie został otwarty. Jeśli trwające obecnie prace potwierdzą obecność kolejnych ciał, cały rów śmierci zostanie odsłonięty.

"Po prostu będą budować, jakby nic się nie stało"

Na placu budowy regularnie pojawia się 83-letni dziś Walter Urban. Dla niego to nie tylko historia z podręczników, ale niezagojona trauma z dzieciństwa. Jego ojciec, Franz Urban, był jednym z Niemców zamordowanych w powojennej rzezi.

Po wojnie Walter pozostał w Postelbergu wraz z matką Czeszką oraz bratem Erichem. Ich dom stał tuż obok wojskowych terenów.

– Moja mama zawsze zasuwała zasłony. Nie mogła znieść widoku tego miejsca – wspomina w rozmowie z "Bildem". Brat Waltera miał zaledwie osiem lat, gdy zniknął ich ojciec. – To było po prostu okropne. Słyszałem strzały egzekucji. Później się tym chwalili – dodaje.

Ponad osiem dekad po tych wydarzeniach Urban z goryczą patrzy na pracujące koparki. – Wszyscy chcą o tym zapomnieć. Po prostu będą tam dalej budować, jakby nic się tam nie stało – mówi z żalem. Nigdy nie doczekał się mogiły, na której mógłby zapalić ojcu znicz.

Inwestor milczy, budowa trwa

Mimo makabrycznych znalezisk inwestycja nie została wstrzymana w całości. Na działkach nieobjętych bezpośrednio wykopami robotnicy kontynuują prace pod nadzorem archeologów.

Dziennikarze "Bilda" podjęli próbę skonfrontowania z sytuacją odpowiedzialnej za projekt inwestorki, Hany Elsnicovej. Kobieta odmówiła jednak komentarza. – Nie wolno mi nic o tym mówić. Zakazano mi tego – ucięła krótko.

W samym Postelbergu pamięć o wydarzeniach z 1945 r. wciąż wydaje się spychana na margines. Na lokalnym cmentarzu znajduje się jedynie skromna tablica pamiątkowa. Burmistrz miasta zapewnia wprawdzie, że jeśli odnalezione zostaną kolejne szczątki, zmarli doczekają się godnego pochówku na cmentarzu, gdzie wyznaczono już nawet kwaterę. Dla rodzin ofiar to jednak marne pocieszenie – spóźnione o ponad 80 lat, w cieniu powstających domów jednorodzinnych, których fundamenty mogą spoczywać na kościach ich bliskich.