Najsłodszy symbol Poznania. Dziś święto rogala świętomarcińskiego

Rogale świętomarcińskie stały się elementem obchodów 11 Listopada w Poznaniu

Źródło wideo: TVN24

Źródło zdj. gł.: UM Poznań

Poznańskie smakołyki wypiekane są z ciasta półfrancuskiego, z nadzieniem z białego maku, wanilii, cukru, orzechów, rodzynek, margaryny, skórki pomarańczowej i innych dodatków. Ich waga nie powinna przekroczyć 250 gramów. Od 2008 roku tradycyjnie wypiekany poznański rogal świętomarciński jest "Produktem o Chronionej Nazwie Pochodzenia w Unii Europejskiej”.

"Żeby czynić dobro"

- Rogal świętomarciński to na pewno symbol miasta i nasz tradycyjny wypiek. Ale oczywiście ta tradycja wypiekania rogali nie polega jedynie na tym, że są one w tym okresie sprzedawane. Ta tradycja powstała tak naprawdę z myślą o tym, żeby się tymi rogalami dzielić, żeby - za św. Marcinem - po prostu czynić dobro i dlatego uważam, że obchody 11 listopada są wyjątkowe w skali naszego kraju - powiedział Mateusz Kril z Rogalowego Muzeum Poznania.

Niezwykła historia niezwykłego rogala

Jak dodał, sam kształt rogali, według legendy, pochodzi od podkowy zgubionej przez konia św. Marcina. Święty jest symbolem dobroczynności, a tradycja dzielenia się i jedzenia rogali przypominana i kultywowana jest co roku 11 listopada, właśnie w dzień św. Marcina - patrona jednej z głównych ulic Poznania. Co ciekawe, nazwa ulicy brzmi Święty Marcin, a nie Świętego Marcina. Pochodzi ona bowiem od nazwy założonej tu w XII wieku osady.

Historia rogali jest jednak starsza niż legendy. Obchody dnia św. Marcina sięgają XVI wieku i są związane z końcem prac polowych w danym roku. Najstarsza odnaleziona wzmianka o rogalach pieczonych na dzień św. Marcina zamieszczona została 10 listopada 1852 roku w Gazecie Wielkiego Księstwa Poznańskiego przez powstałą trzy lata wcześniej przy ulic Wrocławskiej w Poznaniu, cukiernię Antoniego Pfitznera: „Jutro w czwartek Rogale nadziewane, po różnych cenach w cukierni A. Pfitznera, ulica Wrocławska”. Z kolei pierwszym odnotowanym użyciem nazwy „Rogal świętomarciński” jest anons prasowy z 11 listopada 1860 r. 

Sprzedają średnio 250 ton rogali

Po zakończeniu II wojny światowej tradycja wypieku "Rogali świętomarcińskich” była kontynuowana przez prywatne cukiernie i piekarnie w Poznaniu. Od lat 60. XX wieku gazety często informowały o liczbie zjadanych przez Poznaniaków 11 listopada rogali. Dzięki tym źródłom wiadomo dziś, że spożycie wzrosło z kilkunastu ton we wczesnych latach sześćdziesiątych do około 42,5 ton w 1969. Obecnie rzemieślnicy zrzeszeni w Cechu Cukierników i Piekarzy w Poznaniu sprzedają w Dniu Świętego Marcina średnio 250 ton rogali, natomiast przez cały rok 500 ton, czyli około 2,5 miliona sztuk.

Rogal chroniony certyfikatem

Co roku najlepsi poznańscy i wielkopolscy cukiernicy otrzymują certyfikaty, które pozwalają im produkować oryginalne rogale świętomarcińskie. Takimi zaświadczeniami może pochwalić się niemal 100 wytwórców. Procedura uzyskania uprawnień do sprzedaży tradycyjnego rogala świętomarcińskiego rozpoczyna się od złożenia przez piekarnię lub cukiernię formalnego wniosku o przeprowadzenie kontroli urzędowej do Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (WIJHARS).

Po pomyślnej weryfikacji zgodności wyrobu ze specyfikacją wydaje on oficjalne świadectwo jakości - ważne przez rok po pierwszej kontroli oraz do 3 lat przy kolejnych certyfikacjach (z zastrzeżeniem późniejszych niezapowiedzianych kontroli w okresie ważności). Na podstawie tego świadectwa Cech Cukierników i Piekarzy raz w roku, w okolicach listopada, wystawia producentowi coroczne, ozdobne potwierdzenie stanowiące wizualny dowód autentyczności wypieku.

Przepis na rogale świętomarcińskie można znaleźć m.in. na stronie Cechu Cukierników i Piekarzy w Poznaniu.