Meclis’te denetim tıkandı: Kanun teklifleri komisyonlarda yığıldı

TBMM’nin 28. Dönem 4. Yasama Yılı Faaliyet Raporu, Meclis’in yürütmeyi denetleme ve toplumsal sorunları gündeme taşıma kapasitesine ilişkin çarpıcı bir tablo ortaya koydu. Milletvekillerinin bakanlara yönelttiği yazılı soruların yalnızca küçük bir bölümü yasal süresinde yanıtlanırken, araştırma ve genel görüşme önergeleri Genel Kurul gündeminde birikti. Rapora göre yasama yılı boyunca işleme alınan 14 bin 354 yazılı soru önergesinin yalnızca 914’ü süresinde yanıtlandı. Bu sayı, işleme alınan soruların yaklaşık yüzde 6’sına karşılık geliyor. 5 bin 806 önergeye süre geçtikten sonra yanıt verildi; 5 bin 395 önergenin ise süresinde yanıtlanmadığı Gelen Kâğıtlar’da ilan edildi. Rapor hazırlandığında 2 bin 236 önergenin 15 günlük yanıt süresi devam ediyordu. Gecikmeler üzerine TBMM Başkanlığı, 5 Aralık 2025 ve 18 Haziran 2026’da Cumhurbaşkanı Yardımcılığına ve bakanlıklara yazı gönderdi. Yazılarda, yanıtların süresi içinde verilmesi ve soruları tam olarak karşılayan, yeterli ve tatmin edici nitelikte hazırlanması istendi. Başkanlığın bu uyarılarına karşın rapora yansıyan tablo, yazılı soruların zamanında yanıtlanmasının istisna hâline geldiğini gösterdi.

BİN 324 ARAŞTIRMA ÖNERGESİ GÜNDEMDE

Meclis’in diğer denetim yollarında da benzer bir birikme yaşandı. Yasama yılında işleme alınan bin 370 Meclis araştırması önergesinden bin 324’ü Genel Kurul gündeminde kaldı. O yıl verilen önergelerden yalnızca 11’i kabul edildi. Önceki yasama yılından gelen bir önergeyle birlikte kabul edilen toplam 12 önerge, birleştirilerek çocuklara ilişkin iki araştırma komisyonunun kurulmasına dayanak oluşturdu. Genel Kurulda önemli konuların görüşülmesini amaçlayan 58 genel görüşme önergesinin tamamı da rapora göre gündemde bekliyor. Böylece milletvekillerinin araştırma ve görüşme talepleri kayda geçse de büyük bölümü Meclis’te görüşmeye dönüşmedi.

SAĞLIK KOMİSYONUNDA 940 TEKLİF

Kanun teklifleri de komisyonlarda yığıldı. TBMM genelinde 3 bin 538 kanun teklifi komisyonlarda, 121 teklif ise Genel Kurul gündeminde bulunuyor. İçişleri Komisyonu yasama yılı boyunca yalnızca bir toplantı yaptı; komisyonun önünde esas komisyon olarak 525 kanun teklifi var. Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu ise iki toplantı gerçekleştirdi. Komisyonda esas komisyon olarak 177, görüşüne başvurulan tali komisyon olarak da 940 teklif bulunuyor. Sağlık, çalışma hayatı ve sosyal politikalarla ilgili tekliflerin hangi sırayla ele alınacağı ise yeni yasama yılına girilirken yanıt bekleyen sorular arasında.