بحران جمعیتی عمیق‌تر شد؛ کاهش هفت درصدی تولدها در شش ماهه اخیر

روند کاهش زاد و ولد در ایران در سال ۱۴۰۵ نیز ادامه یافته است. بر اساس تازه‌ترین آمار سازمان ثبت احوال، در شش ماه نخست امسال ۴۲۸ هزار و ۶۶۴ نوزاد متولد شده‌اند؛ رقمی که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، بیش از ۳۱ هزار تولد کمتر است.

این کاهش در حالی ادامه دارد که سال ۱۴۰۴ با ثبت کمترین تعداد تولد در دست‌کم ۶۶ سال گذشته، یکی از پایین‌ترین نقاط تاریخ جمعیتی ایران را رقم زده بود.

«محمد جمالو»، رییس سازمان ثبت احوال کشور، در گفت‌وگو با خبرگزاری ایسنا اعلام کرد که تعداد تولدهای ثبت‌شده در نیمه نخست سال گذشته حدود ۴۶۰ هزار مورد بوده است. بر این اساس، شمار تولدها در شش ماه نخست امسال حدود هفت درصد کاهش یافته است.

طبق آمار ارائه‌شده، در همین مدت ۲۲۵ هزار و ۸۰۴ مورد فوت در کشور ثبت شده است.

بررسی آمار استانی نشان می‌دهد شکاف قابل‌توجهی میان میزان زاد و ولد در مناطق مختلف ایران وجود دارد.

سیستان و بلوچستان با ۲۲.۱ تولد به ازای هر هزار نفر جمعیت، بالاترین میزان خام ولادت را دارد. در مقابل، گیلان با شش تولد به ازای هر هزار نفر، پایین‌ترین میزان زاد و ولد را ثبت کرده است.

گیلان همچنین با ۷.۹ مورد فوت به ازای هر هزار نفر، بالاترین میزان خام مرگ‌ومیر را در میان استان‌های کشور دارد. میانگین کشوری این شاخص ۵.۴ مورد اعلام شده است.

کاهش تولدها در شرایطی ادامه دارد که آمارهای رسمی سال گذشته نیز از تشدید روند نزولی جمعیت حکایت داشتند.

در سال ۱۴۰۴ تنها ۸۹۲ هزار و ۲۸۰ نوزاد در ایران متولد شدند؛ پایین‌ترین تعداد تولد سالانه از سال ۱۳۳۹ تاکنون. این دومین سال پیاپی بود که شمار تولدهای کشور به کمتر از یک میلیون نفر رسید؛ در حالی که در دهه ۱۳۶۰، سالانه بیش از دو میلیون نوزاد متولد می‌شدند.

همچنین نسبت تولد به مرگ در سال گذشته برای نخستین بار در حدود هفت دهه به کمتر از دو تولد در برابر هر فوت کاهش یافت.

آمارهای جدید ثبت احوال از وضعیت ازدواج و طلاق نیز نشان می‌دهد در پنج ماه نخست امسال ۱۵۹ هزار و ۳۲۰ ازدواج و ۶۹ هزار و ۴۴۷ طلاق ثبت شده است.

کارشناسان، افزایش هزینه‌های زندگی، مشکلات اقتصادی، نااطمینانی نسبت به آینده و کاهش تمایل به فرزندآوری را از عوامل موثر بر افت تولدها می‌دانند.

ادامه این روند می‌تواند در دهه‌های آینده به افزایش سهم سالمندان، کاهش جمعیت در سن کار و فشار بیشتر بر صندوق‌های بازنشستگی و نظام سلامت منجر شود.

با این حال، کاهش تعداد تولدها به‌تنهایی به معنای کاهش جمعیت کل کشور نیست؛ بلکه از کند شدن رشد طبیعی جمعیت و تغییر تدریجی ساختار سنی ایران حکایت دارد.