„Pierwsza od lat publikacja”. Tusk ogłasza początek nowej ery w TK

„Pewnie nie wszystkie emocje wygasną, ale chyba mogę ogłosić początek nowej ery” – powiedział premier Donald Tusk przed posiedzeniem rządu o sytuacji w Trybunale Konstytucyjnym. Zaznaczył, że rząd opublikuje uchwałę Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego ws. zmiany regulaminu. „To pierwsza od lat publikacja” – podkreślił.

Kolaż zdjęć. (fot. PAP/Leszek Szymański/Shutterstock) /Shutterstock

Przed posiedzeniem rządu premier powiedział, że będzie miał „okazję podjąć decyzję po raz pierwszy od lat z czystym sumieniem o publikacji decyzji Trybunału Konstytucyjnego”.

Trybunał Konstytucyjny zaczął pracę i dzisiaj otrzymam z Trybunału Konstytucyjnego do publikacji w Dzienniku Urzędowym uchwałę Zgromadzenia Ogólnego Sędziów, która dotyczy zmiany regulaminu Trybunału - przekazał.

Jak podkreślił Tusk, zmiana ta ma usprawnić pracę Trybunału. Dodał, że „będzie to pierwsza od lat publikacja rozstrzygnięcia tego nareszcie prawidłowo obsadzonego ważnego organu państwa”. 

Jestem przekonany, na razie pewnie jeszcze nie wszystkie emocje wygasną, ale chyba mogę dzisiaj uroczyście ogłosić początek nowej ery - stwierdził premier. Podkreślił, że „prawidłowo wybrany Trybunał Konstytucyjny to ważna rzecz przede wszystkim dla obywateli”.

Cieszę się, że mimo różnych przeszkód, emocji i agresji sędziowie wyprowadzili wreszcie tę sytuację na prostą, a rząd może wykonywać swoje obowiązki dotyczące orzeczeń, decyzji i uchwał sędziów -  zaznaczył Tusk.

Na dziś na godz. 10 wyznaczone zostało kolejne - już drugie - zwołane przez sędzię Annę Korwin-Piotrowską zgromadzenie sędziów w siedzibie Trybunału Konstytucyjnego. Celem zgromadzenia - jak wskazała w wydanym w tej sprawie zarządzeniu Korwin-Piotrowska - jest dokonanie zmian w Regulaminie Trybunału Konstytucyjnego.

W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że uchwalanie i zmiana projektu regulaminu TK należy „do wyłącznej kompetencji Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK”. Wskazano ponadto, że „pilne zmiany” regulaminu - są konieczne dla „zapewnienia sprawności i transparentności działań Trybunału”. W ubiegłotygodniowym oświadczeniu Korwin-Piotrowska wskazywała w tym kontekście na konieczność jasnego i czytelnego określenia kwestii administrowania Trybunałem, biegu spraw czy sposobu wyznaczania składów.

Jak Polacy uzdrowiliby Trybunał?

O konflikt wokół Trybunału Konstytucyjnego zapytali badacze Opinii24 w najnowszym sondażu dla RMF FM. Respondentów zapytano: „Które z poniższych rozwiązań Pana(i) zdaniem byłoby najlepsze dla Trybunału Konstytucyjnego?”. 30 proc. ankietowanych stwierdziło, że najlepszym rozwiązaniem dla Trybunału Konstytucyjnego byłoby przeprowadzenie reformy i wybór jego składu od nowa. To najczęściej wskazywana odpowiedź w badaniu Opinia24.

19 proc. badanych wybrało rozwiązanie zakładające dalsze funkcjonowanie TK pod kierownictwem Anny Korwin-Piotrowskiej lub innego sędziego wybranego przez obecną większość sejmową. 

12 proc. respondentów chciałoby, aby Trybunał nadal działał pod kierownictwem prezesa Bogdana Święczkowskiego. 

Z kolei 9 proc. ankietowanych uważa, że TK należy zlikwidować i zastąpić nową instytucją.

Warto zwrócić uwagę na dużą grupę niezdecydowanych. Ponad jedna czwarta badanych, czyli 27 proc., nie potrafiła wskazać preferowanego rozwiązania. Kolejne 4 proc. uznało, że żadna z przedstawionych propozycji nie jest właściwa.

Spór o Trybunał

Po tym, jak 30 października przedstawiciele grupy wybranej w tej kadencji Sejmu na sędziów TK przekazali informację, że sędzia Korwin-Piotrowska - jako najstarszy stażem sędzia - została kierującą Trybunałem i wydała zarządzenie o przerwie w czynnościach prezesa TK Bogdana Święczkowskiego oraz wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego - zaostrzył się konflikt dotyczący TK. Święczkowski i Sochański uznają te zarządzenia oraz zwoływane przez Korwin-Piotrowską zgromadzenia za bezprawne. 

Prezydent Karol Nawrocki przerwał wówczas podróż do Senegalu i późnym wieczorem wrócił do Warszawy, spotkał się m.in. z I prezesem Sądu Najwyższego Zbigniewem Kapińskim, a następnie przyjechał do siedziby TK. Dzień później nad ranem prezydent wydał oświadczenie mówiące m.in., że „doszło do naruszenia porządku konstytucyjnego RP i siłowego przejęcia konstytucyjnego organu państwa”. Z kolei tego dnia wieczorem orędzie wygłosił premier Donald Tusk, który powiedział m.in., że Sejm obecnej kadencji wybrał nowych sędziów TK, ale prezydent nie odebrał od części z nich ślubowania, prezes Święczkowski uniemożliwiał im podjęcie pracy, a kiedy po wielu tygodniach czekania postanowili podjąć obowiązki „zostali zaatakowani”.

W ub. wtorek odbyło się zwołane przez Korwin-Piotrowską Zgromadzenie Ogólne Sędziów TK, podczas którego przyjęto uchwałę dotyczącą budżetu Trybunału na 2027 r. 

W marcu 2024 r. Sejm przyjął uchwałę w sprawie usunięcia skutków kryzysu konstytucyjnego lat 2015-2023, w której stwierdził, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć Trybunału Konstytucyjnego wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”. Od podjęcia tej uchwały przez Sejm wyroki TK nie są publikowane w Dzienniku Ustaw.