"15. emerytura" dla seniorów? Wyjaśniamy, co się kryje za głośną propozycją

1. Czym jest "15. emerytura"? To nie przelew na konto

2. Kto skorzystałby na zmianach, a kto za nie zapłaci?

3. Ile mogliby zyskać seniorzy? Kilkadziesiąt złotych miesięcznie

Czym jest "15. emerytura"? To nie przelew na konto

"15. emerytura" nie jest nowym świadczeniem wypłacanym przez ZUS na wzór trzynastej czy czternastej emerytury. Takie określenie zaczęło funkcjonować w odniesieniu do projektu złożonego w Sejmie przez posłów Konfederacji. Zakłada on zwolnienie pracujących emerytów z finansowania części składki rentowej, która obecnie wynosi 1,5 proc. podstawy wymiaru składek.

W efekcie dałoby to wyższe wynagrodzenie netto dla seniorów, którzy po osiągnięciu wieku emerytalnego nadal pozostają aktywni zawodowo. Nie byłoby konieczności składania dodatkowych wniosków ani ubiegania się o nowe świadczenie. Korzyść miałaby pojawiać się automatycznie w comiesięcznej wypłacie.

"15. emerytura" nie jest więc ani emeryturą, ani świadczeniem z ZUS, lecz ulgą składkową dla części pracujących emerytów. Projekt nie zakłada całkowitego zniesienia składki rentowej, a jedynie jej części opłacanej przez ubezpieczonego. Kwota opłacana przez pracodawcę, obejmująca 6,5 proc. składek, nadal wpływałaby do ZUS.

Kto skorzystałby na zmianach, a kto za nie zapłaci?

Projekt skierowany jest wyłącznie do osób, które mają już ustalone prawo do emerytury i jednocześnie pracują. Warunkiem jest odprowadzanie składek emerytalnych i rentowych.

Ulga dotyczyłaby zatem emerytów zatrudnionych na umowę o pracę i umowę zlecenia. Umowy o dzieło nie są objęte składkami na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

Ilu osób szacunkowo dotyczyłaby zmiana? W grudniu 2025 roku pracowało około 879,5 tys. seniorów. Stanowi to 13,5 proc. wszystkich osób pobierających świadczenia emerytalno-rentowe. Z tej grupy 552,7 tys. odprowadzało składki i to właśnie oni byliby beneficjentami tak zwanej "15. emerytury".

Przy takiej zmianie do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wpływałoby około 480 mln złotych rocznie mniej. Autorzy projektu zakładają, że ten koszt mógłby być pokrywany z dotacji budżetowej oraz z ograniczeń wypłat świadczeń dla cudzoziemców. Posłowie Konfederacji złożyli taki projekt we wrześniu 2026.

Ile mogliby zyskać seniorzy? Kilkadziesiąt złotych miesięcznie

Korzyść zależałaby od wysokości zarobków. Przy płacy minimalnej wynoszącej 4806 zł brutto miesięcznie oszczędność sięgnęłaby około 72 zł miesięcznie, czyli 865 zł rocznie. Przy wyższych wynagrodzeniach kwota byłaby odpowiednio większa. Wielu seniorów pracuje jednak na część etatu, ich zysk z tego tytułu byłby więc proporcjonalnie niższy.

Przy zarobkach zbliżonych do średniej krajowej pracujący emeryt mógłby zyskać nawet około 1667 zł rocznie. To właśnie z tych wyliczeń wzięło się medialne określenie "15. emerytura". Wyższe wynagrodzenia miałyby zachęcić seniorów do pozostania na rynku pracy.

Projekt zmiany ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wpłynął do Sejmu 18 września 2026, a 22 października został już skierowany do pracy w komisjach. O jego dalszych losach zdecydują posłowie podczas kolejnych etapów procedury legislacyjnej.