Nowy plan USA na pokój. Rurociąg z Rosji i podział zysków z Kijowem

USA i kraje europejskie opracowują wspólną propozycję pokojową, która ma przynieść Ukrainie i Rosji korzyści ekonomiczne oraz gwarancje bezpieczeństwa, a także stać się podstawą do uregulowania kwestii terytorialnych — przy czym cele militarne obu stron nie zostaną w pełni zrealizowane. Jak informuje "The Washington Post", ten plan omawiano w piątek w willi Steve'a Witkoffa, specjalnego wysłannika Donalda Trumpa. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Ukrainy, Wielkiej Brytanii, Niemiec i Francji.

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

Chociaż podczas tego sześciogodzinnego spotkania największą uwagę przykuła informacja o umowie na temat diesla pomiędzy Donaldem Trumpem a Władimirem Putinem, Stany Zjednoczone chcą, żeby Ukraina i Rosja nakreśliły możliwy obraz sytuacji po zakończeniu wojny. Według amerykańskiego urzędnika zaznajomionego z przebiegiem negocjacji ma to zachęcić obie strony do ustępstw w kwestii terytorialnej, na które do tej pory nie chcą się zgodzić.

Czytaj nas częściej w Google

Dodaj w Google

Propozycja planu pokojowego dla Ukrainy i Rosji. Zawiera cztery elementy

Jak informuje źródło "WaPo", przesłanie do Putina brzmi: nie tylko zakończcie wojnę z Ukrainą, ale koniecznie zawrzyjcie z Europą kompleksowy pakt o bezpieczeństwie i współpracy gospodarczej, który pozwoli na przywrócenie stabilności w regionie. W zamyśle chodzi przede wszystkim o integrację gospodarczą Rosji, Ukrainy i Europy na podstawie umowy energetycznej. Jej częścią miałby być rurociąg do transportu rosyjskiej ropy i gazu do Europy, a zyski z tych dostaw byłyby dzielone pomiędzy Ukrainę i Rosję.

• Czytaj też: 60 celów na celowniku Moskwy. Tajny raport obnaża plan paraliżu Ukrainy

Według amerykańskiego urzędnika taki rurociąg mógłby znacząco obniżyć koszty energii w Europie. Nie sprecyzowano jednak, o który rurociąg dokładnie chodzi. Przed rozpoczęciem wojny przez Putina Rosja dostarczała ropę i gaz różnymi trasami, m.in. przez Ukrainę. Zbudowany tuż przed wojną gazociąg Nord Stream 2 nie został certyfikowany przez Niemcy. W ostatnim czasie, jak donosiła Agencja Reutera, powołując się na pięć dobrze poinformowanych źródeł, przedstawiciele USA i Rosji rozmawiali o możliwości zaangażowania amerykańskiego inwestora do ewentualnego wznowienia działania Nord Stream.

Oprócz zapewnienia Rosji "długoterminowego dostępu do europejskiego rynku energetycznego", porozumienie pokojowe powinno także określić, w jaki sposób i kiedy będą znoszone sankcje gospodarcze.

• Czytaj też: Deszcz ukraińskich dronów nad Rosją. Moskwa była głównym celem

Pozostałe elementy planu obejmują:

• wsparcie odbudowy Ukrainy — Bank Światowy oraz amerykańska firma inwestycyjna BlackRock zamierzają stworzyć mechanizm, który zaspokoi liczne potrzeby finansowe kraju. Chodzi o odbudowę zniszczonych rejonów, wypłaty dla rodzin poległych i rannych żołnierzy, a także odbudowę zrujnowanej gospodarki;
• określenie gwarancji bezpieczeństwa — Ukraina miałaby otrzymać od USA i krajów europejskich zapewnienie, że w przypadku kolejnego ataku Rosji otrzyma wsparcie zbrojne. Według amerykańskiego urzędnika pomoc ta miałaby być równoważna z artykułem 5 Traktatu Północnoatlantyckiego o wspólnej obronie. Rosja zaś zawarłaby z krajami europejskimi porozumienia mające rozwiać jej obawy dotyczące bezpieczeństwa, choć na razie nie wiadomo, czego miałyby one dotyczyć;
• ustępstwa terytorialne — Rosja zgodziłaby się na zawieszenie broni wzdłuż obecnej linii frontu. Dla Ukrainy oznaczałoby to, że okupowane tereny pozostaną pod kontrolą Rosji. Dla Rosji — że nie odzyska nie tylko całej Ukrainy, o której zdobyciu mówiła na początku wojny, ale także pozostałej części Donbasu.

Jak zareaguje Putin? Może chcieć jeszcze więcej

Putin do tej pory stanowczo odmawiał przerwania działań wojennych, jeśli nie zostaną mu oddane te części Donbasu, których nie zajął. Jak przekazuje Agencja Reutera, powołując się na źródło zbliżone do Kremla, Putin wróci do negocjacji dopiero wtedy, gdy "otrzyma pozostałe 11 proc. Donbasu, co będzie mógł przedstawić w swoim kraju jako zwycięstwo".

Europejscy przywódcy byli oburzeni umową dieslową Trumpa, szczególnie że jego żądanie, by Kijów zaprzestał ataków na rosyjskie rafinerie, nie daje Ukrainie nic w zamian. Z kolei Wołodymyr Zełenski domagał się, by Rosja również przestała atakować ukraińską infrastrukturę energetyczną. Osoba zaznajomiona ze stanowiskiem Trumpa powiedziała "The New York Timesowi", że ogłaszając po umowie dieslowej energetyczne rozejmy, amerykański prezydent miał na myśli wyłącznie rafinerie. Tymczasem moce przerobowe w Ukrainie zostały niemal całkowicie zniszczone już na początku wojny.

• Czytaj też: Nowa strategia NATO wobec Rosji. "Zniszczymy machinę wojenną, która nas zaatakuje". Cztery fazy eskalacji

Mimo to Europejczycy wydają się zdecydowani kontynuować proces dyplomatyczny pod przewodnictwem Witkoffa i zięcia amerykańskiego prezydenta Jareda Kushnera — zauważa "WaPo". — Teraz trzeba obniżyć napięcie i wrócić do pracy — powiedział dziennikowi jeden z europejskich dyplomatów.