Clash tussen De Smedt en Van den Brandt zet begrotingsconclaaf onder druk

“Er is onvoldoende bereidheid om te landen. We hadden al rond kunnen zijn, maar principes zijn belangrijker.”

Brussels minister van Begroting en Financiën Dirk De Smedt (Anders) leek zijn woorden nog te wikken aan de start van de tweede – en laatste – dag van het begrotingsconclaaf in de Iris Tower. Hij wou niet gezegd hebben wiens principes de begrotingsoefening in zijn ogen dwarsbomen. “Dat doe ik wel rond de tafel.”

Alles wijst er evenwel op dat De Smedt met zijn woorden vooral doelt op Brussels minister van Mobiliteit Elke Van den Brandt (Groen). Zaterdagavond leek er even alsnog een akkoord in de lucht te hangen na een moeizame onderhandelingsdag. “Maar het is ontploft op de MIVB”, zegt een bron.

Er is namelijk afgesproken om de opbrengsten uit de MIVB-tarieven naar 15 miljoen euro te tillen, ongeveer tien procent meer dan vandaag. Volgens Anders en de PS bestond daar in februari al een akkoord over bij de opmaak van de meerjarenbegroting.

Die verhoging betekent niet automatisch dat de MIVB-kaartjes duurder worden. “Meer verkochte tickets kunnen al voor extra opbrengsten zorgen en ook de commerciële inkomsten van de MIVB worden hoger ingeschat”, klinkt het.

Dekkingsgraad

Het twistpunt kadert in een bredere discussie over de middelen voor de MIVB. Vandaag stroomt iets meer dan een kwart van het gewestbudget naar openbaar vervoer en mobiliteit. “Dan is het logisch dat je daar sneller geld gaat zoeken”, is de teneur.

Tegelijk bedraagt de dekkingsgraad van het openbaarvervoersbedrijf net geen 30 procent. De dekkingsgraad geeft aan welk deel van zijn werkingskosten de MIVB zelf financiert, vooral met inkomsten uit tickets en abonnementen. Voor de rest moet het Gewest bijpassen.

De liberalen zouden de dekkingsgraad van de MIVB graag zien stijgen richting 50 procent, waar hij vijftien jaar geleden nog op lag. Op die manier zou de druk van het openbaar vervoer op de begroting afnemen. “De Smedt wil de commerciële extra’s bovenop de opbrengsten van de MIVB naar de begroting zien stromen, maar Van den Brandt wil dat geld bijhouden.”

Achter die strijd schuilt ook het bilan waarmee Groen en Anders over tweeënhalf jaar de verkiezingscampagne willen intrekken: de vaak geïsoleerde Van den Brandt wil blijven scoren met leefbaarheid en openbaar vervoer, de liberalen stapten in de regering met een begroting in evenwicht als belofte. Voor de twee kleinste partijen in Vlaanderen is de Brusselse oogst belangrijker dan ooit.

Europese middelen

Ook over Europees geld voor Brussel bestaat nog onduidelijkheid. Het gaat over middelen binnen het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO).

“Dat geld staat wel aan de inkomstenkant ingeboekt, maar voor de bijbehorende projecten ontbreken de nodige kredieten. Die rekening moet nu ergens worden opgevangen, of er moeten projecten sneuvelen”, zegt een bron.

Ook de baremahervormingen bij overheidspersoneel komen zondag ter sprake, net zoals groeimaatregelen voor de economie. Daar werd zaterdagavond op gehamerd in de entourage van Brussels minister-president Boris Dilliès.

Verder zou 50 miljoen euro aan federale Beliris-middelen als ontvangst zijn ingeschreven, bestemd voor de renovatie van tunnels. Het gaat niet om extra geld bovenop de bestaande enveloppe. “Integendeel: na de federale begrotingsgesprekken dreigt die enveloppe zelfs kleiner te worden.”

Gesprekken over de budgetten voor de GGC (Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie), die over gezondheid en dakloosheid gaan, moeten tot slot nog op gang komen. Er zou alvast niet aan de kinderbijslag geraakt worden. Ook over de gewestmiddelen voor de Vlaamse Gemeenschapscommissie is het laatste woord nog niet gevallen.

Maandag om 11 uur wordt minister-president Boris Dilliès (MR) verwacht in het parlement voor zijn ‘State of the Union’. Daar opdagen zonder begrotingsdeal zou een blamage zijn voor de Brusselse regering, ook al is er in de praktijk ook na maandag nog tijd om de begroting voor 2027 in een finale plooi te leggen.

De hoofdrolspelers willen zich zondagmiddag niet vastpinnen op een timing. Een landing is voorlopig nog niet in zicht.