Zmiana planów USA ws. Izraela. Znamy kulisy nowej umowy

Wbrew wcześniejszym zapowiedziom prezydenta Donalda Trumpa, Stany Zjednoczone nie zakończą w tym roku pomocy wojskowej dla Izraela. Jak informuje portal Ynews, wsparcie będzie kontynuowane do 2033 roku, choć w zmniejszonej formie.

Plakat wyborczy partii Likud, zdj. ABIR SULTAN /PAP/EPA

Pomoc wojskowa zostaje, ale w nowej odsłonie

Według informacji przekazanych przez wysokiego rangą izraelskiego urzędnika bezpośrednie wsparcie wojskowe USA dla Izraela zostanie ograniczone – zarówno pod względem kwoty, jak i czasu trwania programu. Nowe porozumienie przewiduje, że pomoc będzie obowiązywać jeszcze przez pięć lat, po czym zostanie wygaszona. Oznacza to, że amerykańskie wsparcie finansowe dla izraelskiej armii będzie płynąć do 2033 roku, ale w wysokości zredukowanej o połowę.

W ramach obecnego programu, obowiązującego w latach 2018-2028, Izrael otrzymuje 3,3 miliarda dolarów rocznie, co daje łącznie 33 miliardy dolarów w ciągu dekady. Nowe ustalenia przewidują utrzymanie podobnego poziomu wsparcia jedynie przez pięć lat, co oznacza około 16,5 miliarda dolarów.

Choć bezpośrednia pomoc zostanie ograniczona, Stany Zjednoczone planują zwiększyć nakłady na wspólne projekty z Izraelem w zakresie rozwoju systemów obrony powietrznej i przeciwrakietowej. Jak podaje portal Ynet, obecnie na ten cel przeznaczane jest 500 milionów dolarów rocznie, jednak kwota ta ma wzrosnąć – choć nie ustalono jeszcze, o ile dokładnie.

Polityczne kulisy decyzji

Według izraelskiego urzędnika cytowanego przez Ynet, ostatnie wypowiedzi prezydenta Trumpa miały podłoże polityczne. 

Słowa Trumpa - który zapowiedział zakończenie pomocy finansowej dla Izraela w dniu wyborów do Kongresu USA - miały wzmocnić polityka Partii Republikańskiej Mike’a Rogersa, który rywalizował o mandat senatora z Michigan z demokratą Abdulem El-Sayedem, ostrym krytykiem Izraela. Mimo to El-Sayed pokonał Rogersa i został pierwszym muzułmaninem wybranym do Senatu USA – mówi urzędnik.

Izrael dąży do sfinalizowania nowego porozumienia jeszcze przed rozpoczęciem pracy przez nowy, zdominowany przez demokratów Kongres. Choć memorandum nie wymaga ratyfikacji, Kongres musi corocznie zatwierdzać środki finansowe na pomoc.

Redukcja amerykańskiej pomocy wojskowej dla Izraela budzi sprzeciw części członków Kongresu. Jak podkreślają, znaczna część tych środków wydawana jest w ich stanach, wspierając amerykańskich producentów sprzętu obronnego.

„Gdy Netanjahu publicznie wyraził chęć docelowego zakończenia amerykańskiej pomocy wojskowej, amerykańscy senatorowie zwrócili się do przedstawicieli Izraela z pytaniem, czy zdają sobie sprawę z konsekwencji takiego kroku” – informuje portal Ynet.